(BĐT) - Việc áp dụng các quy định về hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với các dự án đầu tư ngành điện đang khiến nhà đầu tư gặp không ít khó khăn, ảnh hưởng đến tiến độ dự án. Trong văn bản gửi cấp có thẩm quyền, Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA) kiến nghị khẩn thiết tháo gỡ khó khăn trong việc hoàn thuế cho nhà đầu tư.
Dự án đầu tư ngành điện là dự án đầu tư kinh doanh có điều kiện và chỉ được hoàn thuế giá trị gia tăng khi được cấp giấy phép hoạt động điện lực. Ảnh: Song Lê

Dự án đầu tư ngành điện là dự án đầu tư kinh doanh có điều kiện và chỉ được hoàn thuế giá trị gia tăng khi được cấp giấy phép hoạt động điện lực. Ảnh: Song Lê

Trong văn bản gửi Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và Tổng cục Thuế, VEA cho biết, Cục Thuế các địa phương nơi có dự án đầu tư ngành điện đang thực hiện truy thu tiền thuế GTGT đã được hoàn của các doanh nghiệp (DN) nộp hồ sơ trước thời điểm có giấy phép hoạt động điện lực, gây khó khăn cho các DN đầu tư vào lĩnh vực này.

Để tạo điều kiện cho các DN ngành điện nhanh chóng ổn định sản xuất và yên tâm đầu tư, VEA đề nghị Quốc hội, Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Tổng cục Thuế và các bộ, ngành liên quan nghiên cứu đánh giá lại việc áp dụng quy định về hoàn thuế GTGT để gỡ khó cho DN.

Lý do của đề xuất này là căn cứ Khoản 2 Điều 10 Văn bản hợp nhất số 10 các nghị định hướng dẫn Luật Thuế GTGT, dự án đầu tư ngành điện là dự án đầu tư kinh doanh có điều kiện và chỉ được hoàn thuế GTGT khi được cấp giấy phép hoạt động điện lực. Tuy nhiên, căn cứ Thông tư số 21/2020/TT-BCT ngày 9/9/2020 thì giấy phép hoạt động điện lực chỉ được cấp khi dự án đầu tư đã hoàn thành đầu tư và được nghiệm thu.

“Theo các quy định này thì dự án đầu tư ngành điện sẽ không được áp dụng các quy định về hoàn thuế GTGT trong giai đoạn đầu tư. Trong khi đó, dự án điện có vốn đầu tư rất lớn, triển khai đầu tư trong thời gian dài nên rất cần được áp dụng chính sách hoàn thuế GTGT trong giai đoạn đầu để hỗ trợ DN thực hiện dự án”, VEA bày tỏ. Vẫn theo Hiệp hội này, các quy định về hoàn thuế GTGT để hỗ trợ dự án trong giai đoạn đầu tư đã được ban hành không đạt được mục đích, tinh thần điều chỉnh của chính sách về hoàn thuế GTGT đối với các dự án đầu tư ngành điện. Điều này thể hiện sự không hợp lý, không thống nhất, không khả thi của các quy định về hoàn thuế GTGT cho dự án đầu tư ngành điện.

Mặt khác, VEA cho rằng, việc truy thu số tiền hoàn thuế như trên là trái với quy định tại Nghị định số 115/NQ-CP ngày 6/8/2020 của Chính phủ về các giải pháp thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ. Tại Nghị định này, Chính phủ yêu cầu bộ trưởng, thủ trưởng các cơ quan ngang bộ, chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, thủ trưởng cơ quan, tổ chức chỉ đạo thực hiện hoàn thiện và đơn giản hóa các chính sách, thủ tục về thuế để tạo điều kiện phát triển thuận lợi cho các DN công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển. Cùng với đó, trình cấp có thẩm quyền sửa đổi Luật Thuế GTGT trong thời gian sớm nhất theo hướng điều chỉnh về cơ chế và thời gian hoàn thuế GTGT, tạo điều kiện về vốn cho DN công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp chế biến, chế tạo ưu tiên phát triển.

Trước đó, phản ánh tới Báo Đấu thầu, một số nhà đầu tư cho biết, thời gian qua đã có sự chậm trễ trong hoàn thuế GTGT đối với các dự án điện, gây khó khăn về tài chính cho nhà đầu tư, khiến tiến độ thực hiện dự án kéo dài, thu hẹp cơ hội được hưởng giá điện ưu đãi.

Cũng liên quan đến vấn đề này, tại một văn bản gửi Bộ Tài chính về hoàn thuế GTGT trong thời gian xây dựng cho các dự án BOT Nhà máy Nhiệt điện Vân Phong 1 và Nhà máy Nhiệt điện Nghi Sơn 2, Bộ Công Thương cho biết, chủ đầu tư các dự án này gặp vướng mắc liên quan đến việc dừng hoàn thuế GTGT trong thời gian xây dựng dự án.

Theo Bộ Công Thương, Luật Điện lực cũng như lĩnh vực điện lực không có quy định về giấy phép kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện như được đề cập tại Nghị định số 100/2016/NĐ-CP và Thông tư số 130/2016/TT-BTC hướng dẫn Luật Thuế GTGT. Luật Điện lực chỉ quy định về giấy phép hoạt động điện lực là loại giấy phép cần thiết cho dự án trong giai đoạn vận hành, chứ không cần thiết trong giai đoạn xây dựng. Giấy phép hoạt động điện lực không phải là giấy phép kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện hay giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.

Theo Bộ Công Thương, các dự án BOT Nhà máy Nhiệt điện Vân Phong 1 và Nhà máy Nhiệt điện Nghi Sơn 2 có quy mô công suất và vốn đầu tư lớn (công suất mỗi dự án khoảng 1.320 MW và tổng vốn đầu tư mỗi dự án khoảng 2,5 tỷ USD), tuân thủ quy định về hoàn thuế GTGT trong thời gian xây dựng và đã được hoàn thuế nhiều lần. Hợp đồng BOT của các dự án này được Chính phủ cam kết và bảo lãnh, nên việc dừng hoàn thuế GTGT sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến dòng tiền, tiến độ vận hành thương mại và sự thành công của dự án. Vì vậy, Bộ Công Thương đề nghị Bộ Tài chính chỉ đạo đơn vị liên quan tiếp tục thực hiện hoàn thuế GTGT trong thời gian xây dựng cho các dự án này.