(BĐT) - Dù thống nhất về sự cần thiết phải đầu tư 3 dự án xây dựng đường bộ cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột, Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng (giai đoạn 1) nhưng Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) yêu cầu Chính phủ làm rõ nhiều vấn đề liên quan, đặc biệt là nguồn vốn đầu tư thực hiện 3 dự án này.
Ảnh chỉ mang tính minh họa: Internet

Ảnh chỉ mang tính minh họa: Internet

UBTVQH cho biết, 3 dự án cao tốc trên dự kiến sử dụng vốn của Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, vốn từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách Trung ương năm 2021, vốn trong Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021 - 2025 chưa phân bổ chi tiết, nhưng các nguồn vốn này Chính phủ chưa trình UBTVQH cho ý kiến hoặc quyết định phương án phân bổ để có căn cứ và xác định tính hợp lý khi bố trí vốn cho 3 dự án trong tổng thể phân bổ của các nguồn vốn.

Vì vậy, để đủ điều kiện trình Quốc hội, UBTVQH đề nghị Chính phủ tiếp thu ý kiến của Ủy ban, ý kiến cơ quan thẩm tra, hoàn thiện hồ sơ, tờ trình các dự án này.

Theo đó, Chính phủ cần khẩn trương báo cáo UBTVQH cho ý kiến hoặc quyết định phương án tổng thể phân bổ vốn của Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, vốn trong Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021 - 2025 chưa phân bổ, vốn từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách Trung ương năm 2021 để có căn cứ bố trí vốn cho 3 dự án này.

Chính phủ cũng được đề nghị rà soát, thuyết minh rõ sơ bộ tổng mức đầu tư, cơ cấu tổng mức đầu tư; thuyết minh cụ thể căn cứ phân chia các dự án thành phần; tính toán chi tiết nội dung chi của vốn ngân sách trung ương và vốn ngân sách địa phương; đối với vốn ngân sách địa phương phải có Nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh về tổng nguồn vốn tham gia; tiến độ giải ngân. Việc tăng vốn địa phương trong trường hợp tăng tổng mức đầu tư, phải phù hợp với kế hoạch đầu tư công trung hạn của địa phương.

"Chính phủ chịu trách nhiệm trước Quốc hội về cam kết về vốn của các địa phương; làm rõ căn cứ, cơ chế phân bổ vốn ngân sách trung ương cho các dự án thành phần của 3 dự án...", UBTVQH đề nghị.

Bên cạnh đó, UBTVQH yêu cầu Chính phủ làm rõ việc đầu tư 3 dự án trong giai đoạn này có hợp lý không; sự phù hợp của 3 dự án với các quy hoạch ngành, quy hoạch vùng, địa phương, các chỉ tiêu, kế hoạch sử dụng đất; rà soát, thuyết minh tiến độ đầu tư 3 dự án trong giai đoạn 2021 - 2025 và giai đoạn 2026 - 2030; đánh giá kỹ các yếu tố tác động đến tiến độ triển khai các dự án...

Chính phủ cũng cần cân nhắc và thuyết minh rõ căn cứ, lý do để đầu tư toàn bộ dự án bằng vốn đầu tư công, đặc biệt Dự án xây dựng đường bộ cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Đồng thời, Chính phủ cân nhắc có giải pháp hiệu quả để thu hút vốn đầu tư xã hội, thực hiện các dự án PPP, thực hiện chủ trương của Đảng và Nghị quyết của Quốc hội đã đề ra là “lấy đầu tư công dẫn dắt, kích hoạt huy động các nguồn đầu tư ngoài nhà nước”, “giảm tỷ trọng vốn đầu tư công trong tổng số vốn đầu tư toàn xã hội, phát huy vai trò dẫn dắt của đầu tư công, tăng cường thu hút các nguồn vốn đầu tư từ các khu vực kinh tế ngoài nhà nước”, “đến năm 2030, phấn đấu cả nước có khoảng 5.000 km đường bộ cao tốc”...

Ngoài ra, theo UBTVQH, Chính phủ cần làm rõ phương án thu phí và phân chia nguồn thu phí của 3 dự án; thuyết minh rõ giải pháp để xử lý khó khăn, vướng mắc hiện nay đã bộc lộ khi thi công đường bộ cao tốc Bắc - Nam và các dự án trọng điểm khác là thiếu nguyên vật liệu, bãi đổ thải, thiếu một số điều kiện đảm bảo để hoàn thành dự án chất lượng, đúng tiến độ...