Lạm quyền trong làm rõ hồ sơ dự thầu

(BĐT) - Không ít bên mời thầu đang sử dụng việc làm rõ hồ sơ dự thầu (HSDT) như một đòn khó nhằm “hạ đo ván” nhà thầu chứ không phải để lựa chọn được nhà thầu.
Lạm quyền trong làm rõ hồ sơ dự thầu

Điều 16 Nghị định số 63/2014/NĐ-CP quy định: Sau khi mở thầu, nhà thầu có trách nhiệm làm rõ HSDT theo yêu cầu của bên mời thầu... Việc làm rõ phải bảo đảm nguyên tắc không làm thay đổi nội dung cơ bản của HSDT đã nộp, không thay đổi giá dự thầu…

Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều nhà thầu xây lắp trong lĩnh vực xây dựng dân dụng, giao thông và thủy lợi khi thông tin cho Báo Đấu thầu đều tỏ ra quan ngại về tình trạng lạm dụng quyền yêu cầu làm rõ HSDT. Nhiều bên mời thầu đang dùng quyền yêu cầu làm rõ HSDT của mình và trách nhiệm phải làm rõ HSDT của nhà thầu như một “chiêu” có độ sát thương cao để loại bỏ nhà thầu không cùng phe cánh.

Báo Đấu thầu đã ghi nhận nhiều ý kiến “kêu trời” vì những yêu cầu trái khoáy, mang tính “tra tấn” trong làm rõ HSDT. Có trường hợp nhà thầu chỉ trong vòng 24h phải làm rõ hơn 10 nội dung của HSDT. Ở trường hợp khác, nhà thầu ở Hà Nội phải bay vào Long An đến 3 lần để làm rõ HSDT trong vòng 10 ngày. Lại có trường hợp nhà thầu điêu đứng vì yêu cầu làm rõ HSDT của bên mời thầu chỉ là thái độ dọa dẫm “sẽ mang hồ sơ gốc của nhà thầu qua công an xác minh”. Thậm chí, có trường hợp hồ sơ làm rõ của nhà thầu dày gần bằng HSDT, số văn bản qua lại yêu cầu làm rõ lên đến con số hàng chục. Không chịu nổi, nhiều nhà thầu đã tố những yêu cầu làm rõ HSDT của bên mời thầu là vi phạm các quy định pháp luật về đấu thầu.

Điểm chung của tình trạng lạm quyền yêu cầu làm rõ HSDT chỉ để loại nhà thầu hiện nay là những yêu cầu làm rõ không có trong HSMT. Khi nhà thầu phản đối yêu cầu làm rõ nằm ngoài HSMT thì bên mời thầu sẵn sàng loại nhà thầu bởi sự không hợp tác này.

Chưa bàn đến những nội dung yêu cầu làm rõ của bên mời thầu rất cứng nhắc và không có trong HSMT, thái độ của cán bộ thuộc bên mời thầu cũng hết sức trịch thượng, bề trên, coi thường nhà thầu.

Bình luận về hiện tượng nêu trên, một chuyên gia về đấu thầu cho rằng: Làm rõ HSDT là một khâu quan trọng trong quá trình đánh giá HSDT nhằm đảm bảo lựa chọn được nhà thầu đủ năng lực và kinh nghiệm, có giải pháp khả thi để thực hiện gói thầu. Sau khi mở thầu, nhà thầu có trách nhiệm làm rõ HSDT theo yêu cầu của bên mời thầu. Luật và các văn bản hướng dẫn đã quy định cụ thể để nhà thầu thực hiện trách nhiệm này. Tuy nhiên, rất cần sự công tâm, khách quan của bên mời thầu trong khi thừa hành quyền yêu cầu nhà thầu làm rõ HSDT. Trường hợp bên mời thầu lạm dụng quyền này và cố tình sử dụng nó như một chiêu trò để loại nhà thầu “không quen”, các nhà thầu cần lên tiếng để cơ quan chức năng vào cuộc chấn chỉnh ngay, đảm bảo sự cạnh tranh, công bằng, minh bạch cho các nhà thầu tham dự thầu, đem lại hiệu quả cao nhất cho cuộc thầu.

Văn Huyền