Nhà thầu Trung Quốc trúng nhiều gói thầu ngành than

(BĐT) - Một trong những điểm đáng chú trong công tác đấu thầu của ngành than là nhiều gói thầu do nhà thầu Trung Quốc đảm nhiệm. Đa số các gói thầu trúng thầu đều là những gói thầu cung cấp thiết bị, giá trị lớn.
Để mua được thiết bị có chất lượng phục vụ cho ngành than thì các chủ đầu tư, bên mời thầu phải xây dựng được HSMT tốt. Ảnh: Bảo Anh
Để mua được thiết bị có chất lượng phục vụ cho ngành than thì các chủ đầu tư, bên mời thầu phải xây dựng được HSMT tốt. Ảnh: Bảo Anh

Mới đây, Công ty CP Than Vàng Danh - Vinacomin ra thông báo lựa chọn nhà thầu thực hiện Gói thầu số 11: “Mua sắm hệ thống thiết bị vật tư chống giữ lò chợ cơ giới hóa đồng bộ cho các vỉa than dầy thoải” thuộc Dự án Đầu tư khai thác phần lò giếng mức +00-:- -175 khu Vàng Danh - Mỏ than Vàng Danh. Nhà thầu trúng thầu là Liên danh Công ty CP Đầu tư khoáng sản và Dịch vụ và Công ty TNHH Thiết kế, lắp đặt thiết bị máy mỏ Trung Quốc. Giá trúng thầu là 186,8 tỷ đồng, thấp hơn gần 50 tỷ đồng so với giá gói thầu (236 tỷ đồng). Trong Liên danh này, Công ty TNHH Thiết kế, lắp đặt thiết bị máy mỏ Trung Quốc là nhà thầu đến từ Trung Quốc. Nhà thầu này chuyên cung cấp thiết bị máy móc cho ngành than, do đó, Chủ đầu tư Dự án lựa chọn với kỳ vọng sẽ cung cấp sản phẩm chất lượng cho gói thầu.

Ngoài gói thầu nêu trên, theo khảo sát của phóng viên Báo Đấu thầu, nhiều nhà thầu Trung Quốc cũng liên tục trúng thầu các gói thầu mua sắm có giá trị lớn trong ngành than. Trong các gói thầu này, nhà thầu Trung Quốc thường liên danh với một nhà thầu trong nước để tham gia cung cấp hàng hóa. Trong vai trò là thành viên liên danh, Công ty TNHH (Tập đoàn) Xây dựng số 3 than Trung Quốc đã liên tục trúng các gói thầu do Tập đoàn Công nghiệp Than, Khoáng sản Việt Nam (TKV) hoặc các đơn vị trực thuộc Tập đoàn mời thầu.

Sở dĩ các thiết bị mỏ của Trung Quốc được nhiều chủ đầu tư/bên mời thầu lựa chọn vì đó là những thiết bị nhỏ, gọn, có công nghệ hiện đại và đặc biệt là giá rẻ so với các thiết bị cùng loại do các nước G7 sản xuất.
Cụ thể, tháng 12/2016, Công ty TNHH (Tập đoàn) Xây dựng số 3 than Trung Quốc liên danh với Công ty CP Cơ điện Asean (nhà thầu Việt Nam) trúng Gói thầu số 24: “Thi công xây dựng thân giếng đứng chính, phụ; các đường lò tiếp giáp, sân ga mức -400; cung cấp lắp đặt hệ thống cốt giếng, đường ống, đường cáp kỹ thuật của giếng đứng chính, phụ” với giá trúng thầu là 536,6 tỷ đồng.

Tiếp đó, đến tháng 1/2017, Công ty TNHH (Tập đoàn) Xây dựng số 3 than Trung Quốc được thông báo trúng một gói thầu có giá trị lên tới 447,3 tỷ đồng. Đó là Gói thầu số 35: “Thi công xây dựng tháp giếng; giếng đứng thông gió +120/-150; tiếp giáp của giếng gió với sân ga -60; rãnh gió chính; lò vòng sân ga mức -60 KCII; lò xuyên vỉa thông gió mức -60 KCII; cung cấp, lắp đặt hệ thống tời trục, cốt giếng, đường ống, đường cáp kỹ thuật giếng gió” thuộc Dự án Khai thác hầm lò mỏ Khe Chàm II-IV do Chi nhánh TKV - Công ty Than Hạ Long – TKV mời thầu.

Gần đây nhất là 5/2017, nhà thầu Trung Quốc này lại được thông báo trúng Gói thầu số 32: “Thi công xây dựng các đường lò sân ga mức -350; 3 đường lò xuyên vỉa mức -350; lò dọc vỉa -350 vỉa 11; lò dọc vỉa thông gió -350 vỉa 11; thượng vận tải vỉa 11; thượng thông gió vỉa 11” với giá trúng thầu lên tới 1.611 tỷ đồng.

Theo một nguồn tin, trong thời gian tới, khả năng một số gói thầu khác của ngành than liên quan đến thiết bị giàn chống mềm đồng bộ do một đơn vị thành viên của TKV mời thầu cũng được trao cho một nhà thầu Trung Quốc.

Đề cập về lý do nhà thầu Trung Quốc chiếm ưu thế tại nhiều gói thầu ngành than, một chuyên gia trong lĩnh vực khoa học công nghệ mỏ cho biết, sở dĩ các thiết bị mỏ của Trung Quốc được nhiều chủ đầu tư/bên mời thầu lựa chọn vì đó là những thiết bị nhỏ, gọn, có công nghệ hiện đại và đặc biệt là giá rẻ so với các thiết bị cùng loại do các nước G7 sản xuất. Chẳng hạn như hệ thống giàn chống mềm đồng bộ là thiết bị hiện đại chuyên sử dụng trong khai thác hầm lò, có tính đặc thù cao, nhưng cũng được các nhà sản xuất Trung Quốc cung ứng ra thị trường cách đây cả chục năm. Trong khi đó, tại Việt Nam chưa có đơn vị nào sản xuất được. Đến nay, hai nhà thầu chuyên cung cấp thiết bị có tiếng trong ngành than là Công ty CP Đầu tư khoáng sản và dịch vụ và Công ty CP Du lịch và Thương mại – Vinacomin cũng chưa sản xuất được. Thêm vào đó, các thiết bị cung cấp cho ngành than mà nhà thầu Trung Quốc chào thầu đều có mức giá khá cạnh tranh.

Về chất lượng các thiết bị, chuyên gia lĩnh vực mỏ cho rằng, để có thể mua được thiết bị phục vụ tốt cho ngành than thì các chủ đầu tư, bên mời thầu ngành này phải xây dựng được HSMT tốt nhằm kiểm soát chất lượng hàng hóa phục vụ tốt cho ngành, đảm bảo an toàn cho con người và môi trường.

Nhóm phóng viên