 |
| Lạm phát cơ bản tháng Tư và 4 tháng đầu năm từ năm 2022 đến năm 2026 |
Tại cuộc họp với Thủ tướng Lê Minh Hưng ngày 29/4, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, sau cuộc họp do Thống đốc NHNN chủ trì về triển khai công tác ngân hàng với các ngân hàng thương mại (NHTM) ngày 9/4/2026, đến nay khoảng 42 NHTM đã điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi niêm yết với mức điều chỉnh giảm khoảng 0,1 - 0,5%/năm, chủ yếu với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên. Đến ngày 21/4/2026, dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế đạt 19,31 triệu tỷ đồng, tăng 3,83% so với cuối năm 2025 và tăng 18,55% so với cùng kỳ năm trước.
Chỉ đạo tại cuộc họp, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng, với độ mở lớn của nền kinh tế, bất kỳ biến động nào từ bên ngoài cũng tác động trực tiếp đến kinh tế trong nước, đặc biệt là tỷ giá, lãi suất, thanh khoản và hoạt động ngân hàng. Trong bối cảnh đó, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu lãnh đạo NHNN và các đơn vị cần chủ động xây dựng cơ chế, các kịch bản phù hợp, sử dụng hiệu quả các công cụ chính sách, tạo môi trường ổn định, có khả năng dự báo, đồng thời phản ứng kịp thời trước các diễn biến phức tạp của thị trường. Việc điều hành tỷ giá, lãi suất, tín dụng với các nhiệm vụ, giải pháp phù hợp mục tiêu, yêu cầu cao hơn trong bối cảnh mới; kiên định mục tiêu tăng trưởng 2 con số trên nền tảng giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng.
Tại báo cáo “Áp lực lạm phát tăng mạnh” vừa công bố, Công ty Chứng khoán KBSV đưa ra hai kịch bản về CPI năm 2026. Ở kịch bản cơ sở (70%), giá dầu Brent bình quân 2026 dao động quanh 85 - 95 USD/thùng, do những tác động về nguồn cung thắt chặt, dự báo CPI bình quân năm 2026 tăng 4,8% - cao hơn mục tiêu kiểm soát lạm phát của Chính phủ (4,5%). Dù vậy, mức này vẫn trong vùng chấp nhận được và chưa gây áp lực lớn lên ổn định vĩ mô, qua đó tạo dư địa cho NHNN linh hoạt trong việc điều hành chính sách tiền tệ. Trong kịch bản tiêu cực (30%), với giá dầu bình quân ở mức 100 USD/thùng, KBSV dự báo lạm phát bình quân năm 2026 ở mức 5,4%, gây áp lực lớn lên việc ổn định kinh tế vĩ mô, làm thu hẹp đáng kể dư địa cho việc điều hành chính sách tiền tệ.
Công tác điều hành chính sách tiền tệ gặp thách thức, đặc biệt dư địa giảm mặt bằng lãi suất không còn nhiều cũng là nhận định từ phía các NHTM. Tại Đại hội đồng cổ đông Ngân hàng Công thương Việt Nam (Vietinbank) ngày 24/4, ông Lê Thanh Tùng, thành viên HĐQT VietinBank cho rằng, mặt bằng lãi suất thời gian qua tăng nhanh và duy trì ở mức cao, chủ yếu do nhu cầu cân đối thanh khoản trong hệ thống và mức độ cạnh tranh ngày càng gay gắt, qua đó tạo áp lực lên chi phí huy động của các ngân hàng.
Theo ông Tùng, triển vọng lãi suất phụ thuộc vào nhiều yếu tố trong và ngoài nước, đặc biệt là các biến động địa chính trị như xung đột tại Iran. Theo đó, trong kịch bản cơ sở, chi phí vốn có thể tiếp tục neo cao trong ngắn hạn song tốc độ tăng sẽ chậm lại và dần ổn định khi điều kiện thanh khoản cải thiện. Ngược lại, nếu giá dầu duy trì ở mức cao và đồng USD tiếp tục mạnh lên, áp lực tăng lãi suất có thể kéo dài trong năm nay.
“Thời gian qua, NHNN đã điều hành linh hoạt các cái giải pháp để giữ ổn định thanh khoản hệ thống, ổn định mặt bằng lãi suất. Tuy nhiên, những diễn biến phức tạp từ thị trường quốc tế đã và đang tạo áp lực lớn đòi hỏi cần tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống thông qua những công cụ điều hành như tỷ giá, lãi suất, thị trường mở, hạn mức tín dụng, các quy định về thanh khoản”, ông Tùng nhận định.
Ông Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính - ngân hàng cho rằng, dù nhiều người kỳ vọng mặt bằng lãi suất huy động sẽ hạ nhiệt sau cuộc họp giữa Thống đốc NHNN và các NHTM, áp lực huy động vẫn hiện hữu khiến khả năng giảm mạnh lãi suất trong ngắn hạn là hạn chế, đặc biệt là xu hướng lạm phát tăng cao và ngân hàng trung ương các nước chưa giảm lãi suất.
Theo ông Hiếu, giá dầu thô vẫn neo ở mức trên 100 USD/thùng khi chiến sự Iran căng thẳng; ngân hàng trung ương các nước, đặc biệt là Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) tuyên bố giữ nguyên lãi suất; kinh tế trong nước đối mặt với CPI tháng 4 tăng cao, nhập siêu ở mức lớn làm giảm kỳ vọng tăng dự trữ ngoại hối, đó là những thách thức đối với công tác điều hành chính sách tiền tệ của NHNN và nỗ lực giảm mặt bằng lãi suất của hệ thống ngân hàng Việt Nam.
“Kinh tế thế giới nhiều bất ổn, kinh tế vĩ mô trong nước đối mặt thách thức lạm phát cao trong khi vẫn phải nỗ lực đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế “hai con số” khiến công tác điều hành chính sách tiền tệ ở vào thế không dễ dàng. Trong bối cảnh đó, cần chú trọng kiểm soát dòng tiền tín dụng trong nền kinh tế với ưu tiên hỗ trợ kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô”, ông Hiếu khuyến nghị.
