Việt Nam - “điểm neo” ổn định trong thế giới bất định

(BĐT) - Thế giới đang chuyển động trong một trạng thái mà nhiều học giả gọi là “bất định có hệ thống”: xung đột địa chính trị kéo dài, chuỗi cung ứng liên tục bị đứt gãy, lạm phát và rủi ro tài chính luân phiên lan rộng, các chuẩn mực hợp tác quốc tế ngày càng bị thử thách. Quốc gia nào duy trì được sự ổn định một cách bền bỉ, nhất quán và có khả năng chuyển hóa nó thành động lực phát triển, quốc gia đó sẽ nắm giữ lợi thế vượt trội trong cuộc cạnh tranh toàn cầu.

Quốc gia nào duy trì được sự ổn định và chuyển hóa thành động lực phát triển, quốc gia đó sẽ nắm giữ lợi thế vượt trội trong cuộc cạnh tranh toàn cầu. Ảnh: Tiên Giang
Quốc gia nào duy trì được sự ổn định và chuyển hóa thành động lực phát triển, quốc gia đó sẽ nắm giữ lợi thế vượt trội trong cuộc cạnh tranh toàn cầu. Ảnh: Tiên Giang

51 năm sau ngày thống nhất đất nước, Việt Nam không chỉ kể lại câu chuyện phục hồi và phát triển của mình bằng những con số tăng trưởng ấn tượng, mà còn bằng một điều sâu sắc hơn: khả năng giữ vững quỹ đạo phát triển trong những thời khắc biến động nhất của thế giới. Bước ra từ khói lửa chiến tranh, Việt Nam được nhận diện như một “điểm neo ổn định” của khu vực - nơi dòng vốn tìm đến, chuỗi cung ứng tìm cách gắn kết và niềm tin dài hạn được gửi gắm.

Nền tảng ổn định – tài sản chiến lược khan hiếm

Không có một “bệ phóng” nào được dựng lên trong ngày một ngày hai. Đằng sau mỗi bước bứt phá của một quốc gia luôn là một nền tảng được tích lũy bền bỉ qua thời gian. Với Việt Nam, nền tảng đó chính là sự ổn định được kiến tạo và gìn giữ như một lựa chọn nhất quán trong suốt hành trình phát triển.

Trước hết là nền tảng ổn định chính trị - xã hội. Trong một thế giới mà nhiều quốc gia phải đối mặt với những biến động nội tại, sự ổn định này giúp Việt Nam duy trì được tính liên tục trong hoạch định và thực thi chính sách. Các quyết sách chiến lược không bị gián đoạn bởi những xáo trộn ngắn hạn, từ đó tạo ra một môi trường phát triển có thể dự báo - điều mà nhà đầu tư và doanh nghiệp đặc biệt coi trọng.

00-11-2.jpg
TS. Nguyễn Sĩ Dũng

Tiếp đó là ổn định kinh tế vĩ mô - yếu tố “giữ nhịp” cho toàn bộ nền kinh tế. Việc kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, duy trì tăng trưởng hợp lý trong bối cảnh thế giới nhiều biến động đã góp phần củng cố niềm tin của thị trường. Quan trọng hơn, ổn định vĩ mô không chỉ là kết quả của các biện pháp điều hành ngắn hạn, mà phản ánh năng lực quản trị ngày càng trưởng thành của nền kinh tế.

Trên nền tảng đó, Việt Nam đã từng bước định hình được sự ổn định về định hướng phát triển. Những mục tiêu lớn như hội nhập quốc tế, phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, hay thúc đẩy khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo được theo đuổi một cách nhất quán qua nhiều giai đoạn. Chính sự kiên định này đã tạo ra một “đường ray phát triển” rõ ràng, giúp các chủ thể trong và ngoài nước có thể hoạch định chiến lược dài hạn với mức độ tin cậy cao.

Điều đáng chú ý là, sự ổn định của Việt Nam không phải là trạng thái tĩnh, mà là một dạng ổn định động - vừa giữ vững nền tảng, vừa liên tục điều chỉnh để thích ứng với những thay đổi của môi trường bên ngoài. Đó là khả năng giữ vững phương hướng trong khi vẫn linh hoạt về cách thức, là năng lực biến thách thức thành động lực để hoàn thiện chính mình.

Chính từ nền tảng ổn định được bồi đắp qua thời gian đó, Việt Nam hôm nay đã có trong tay một “bệ phóng phát triển” đủ vững chắc. Bệ phóng ấy giúp nền kinh tế duy trì đà tăng trưởng và tạo điều kiện để bứt phá lên những nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Nói cách khác, ổn định ở Việt Nam không chỉ là điểm tựa để đứng vững, mà đã và đang trở thành lực đẩy để vươn lên - một lợi thế ngày càng có giá trị trong một thế giới đầy biến động. Những quốc gia có khả năng duy trì ổn định vĩ mô, bảo đảm tính nhất quán của chính sách và tạo dựng niềm tin thể chế sẽ trở thành những điểm đến ưu tiên. Và Việt Nam đang hội tụ ngày càng rõ nét những đặc điểm đó.

Trong nhiều năm qua, bất chấp các biến động toàn cầu, Việt Nam vẫn duy trì được tăng trưởng tích cực, kiểm soát tốt các cân đối lớn, đồng thời giữ vững định hướng hội nhập và cải cách. Điều này không chỉ giúp nền kinh tế đứng vững trước các cú sốc bên ngoài, mà còn tạo ra một “vùng an toàn tương đối” cho dòng vốn và hoạt động sản xuất kinh doanh.

Sự ổn định của Việt Nam đã trở thành một tài sản chủ động - một yếu tố mà nhà đầu tư có thể “định giá” và sẵn sàng lựa chọn. Ổn định - vốn được xem là một trạng thái bình thường - nay trở thành một tài sản chiến lược khan hiếm.

Việt Nam - điểm neo của dòng vốn và niềm tin

Từ nền tảng ổn định về kinh tế - xã hội, Việt Nam đang dần đảm nhận một vai trò mới trong hệ thống kinh tế khu vực và toàn cầu: một “điểm neo” cho dòng vốn, chuỗi cung ứng và niềm tin dài hạn.

Khi các tập đoàn đa quốc gia tìm cách đa dạng hóa địa điểm sản xuất để giảm thiểu rủi ro, Việt Nam nổi lên như một lựa chọn hấp dẫn nhờ sự kết hợp giữa ổn định chính trị, chi phí cạnh tranh, nguồn nhân lực dồi dào và mạng lưới hiệp định thương mại tự do rộng khắp. Không chỉ là điểm đến thay thế, Việt Nam ngày càng được tích hợp sâu hơn vào các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi giá trị.

Dòng vốn FDI liên tục gia tăng về quy mô và có sự chuyển dịch về chất lượng, với sự tham gia của nhiều tập đoàn công nghệ, công nghiệp và dịch vụ hàng đầu thế giới. Điều quan trọng là, các quyết định đầu tư này không chỉ dựa trên lợi thế chi phí, mà dựa trên niềm tin vào sự ổn định và triển vọng dài hạn của môi trường đầu tư.

Quan trọng nhất, Việt Nam đang dần trở thành “điểm neo của niềm tin”. Trong một thế giới mà các cam kết có thể thay đổi nhanh chóng và rủi ro có thể lan rộng bất ngờ, những quốc gia giữ được sự nhất quán về định hướng và độ tin cậy trong thực thi chắc chắn trở thành nơi các đối tác quốc tế lựa chọn để “neo” các quyết định chiến lược của mình.

Từ giữ ổn định đến kiến tạo động lực phát triển

Một Chính phủ mới vừa được kiện toàn đang mở ra giai đoạn phát triển mới, với kỳ vọng không chỉ duy trì ổn định, mà còn phải chuyển hóa ổn định thành động lực bứt phá.

Trong bối cảnh hiện nay, giữ được ổn định đã là một thành công, nhưng giữ ổn định để phát triển nhanh và bền vững hơn mới là thách thức lớn. Điều này đòi hỏi một tư duy điều hành mới - tư duy của Chính phủ kiến tạo phát triển, trong đó Nhà nước không chỉ quản lý, mà chủ động thiết kế môi trường, khơi thông nguồn lực và dẫn dắt quá trình chuyển đổi.

Kỳ vọng đặt ra là Chính phủ sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách thể chế, tháo gỡ các điểm nghẽn về thủ tục, chi phí và tính minh bạch; đồng thời thúc đẩy mạnh mẽ các động lực tăng trưởng mới như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đặc biệt, việc nâng cao năng lực thực thi, bảo đảm các chính sách không chỉ đúng trên văn bản mà còn hiệu quả trong cuộc sống sẽ là yếu tố quyết định.

Giữ ổn định là chưa đủ, phải biến ổn định thành động lực phát triển.

Từ lợi thế hiện tại đến năng lực cạnh tranh dài hạn

Để “điểm neo ổn định” không chỉ là lợi thế nhất thời, mà trở thành năng lực cạnh tranh bền vững, Việt Nam cần tiếp tục thực hiện những cải cách mang tính nền tảng.

Trước hết là nâng cấp thể chế theo hướng minh bạch, nhất quán và dễ dự đoán hơn. Trong một thế giới đầy rủi ro, tính ổn định của chính sách không chỉ nằm ở nội dung, mà còn ở khả năng dự báo và sự tin cậy trong thực thi.

Thứ hai là nâng cao năng lực thực thi quốc gia. Thể chế tốt chỉ phát huy giá trị khi được thực thi hiệu quả. Điều này đòi hỏi một bộ máy công vụ chuyên nghiệp, một hệ thống phối hợp thông suốt và một cơ chế giám sát - đánh giá dựa trên kết quả.

Thứ ba là phát triển hạ tầng chiến lược, đặc biệt là hạ tầng giao thông, năng lượng và hạ tầng số, nhằm giảm chi phí, tăng kết nối và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Cuối cùng là bảo đảm sự cân bằng giữa mở cửa và tự chủ, giữa hội nhập sâu rộng với khả năng kiểm soát rủi ro. Đây chính là “hệ thống phanh” cần thiết để quá trình phát triển diễn ra trong khuôn khổ an toàn và bền vững.

51 năm sau ngày thống nhất, Việt Nam đã đi một chặng đường dài, từ một quốc gia bị tàn phá bởi chiến tranh trở thành một nền kinh tế năng động, hội nhập và đầy triển vọng. Trong quá trình vươn lên, điều đáng chú ý hơn cả không nằm ở tốc độ tăng trưởng, mà ở khả năng giữ vững sự ổn định trong một thế giới ngày càng bất định. Với những gì đã tích lũy và đang tiếp tục hoàn thiện, Việt Nam ngày càng chứng tỏ mình là một “điểm neo” như thế, không chỉ cho mình, mà còn cho những chủ thể lựa chọn đồng hành cùng mình trên hành trình phát triển.

Kết nối đầu tư