Khảo sát của Fed: Áp lực tài chính và nợ nần của hộ gia đình Mỹ tăng từ năm 2022 đến 2025

0:00 / 0:00
0:00

(BĐT) - Việc thoát khỏi đại dịch COVID-19 đã giúp thu nhập và tài sản của phần lớn các gia đình Mỹ tăng lên. Tuy nhiên, theo một khảo sát mới của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) thực hiện trong giai đoạn 2022 - 2025, mức tăng thu nhập chủ yếu tập trung ở nhóm người có thu nhập thấp, trong khi phần lớn khối tài sản lại chảy vào tay top 10% người giàu nhất.

Khảo sát Tài chính tiêu dùng mới nhất của Fed - một cuộc thăm dò chi tiết được thực hiện 3 năm một lần với mẫu đại diện khoảng 4.300 hộ gia đình trên toàn quốc - cho thấy tốc độ tăng trưởng tài sản chậm hơn nhiều so với những năm đại dịch đầy biến động, thời điểm thị trường chứng khoán lao dốc rồi bùng nổ, và các hộ gia đình tích lũy được hàng nghìn tỷ USD tiền hỗ trợ từ liên bang. Cuộc khảo sát này được tiến hành chủ yếu từ tháng 4 đến tháng 5 năm ngoái.

Khi đà tăng tài sản chững lại, Fed cho biết, áp lực tài chính đối với một bộ phận người dân đã gia tăng. Trong kỷ nguyên "kinh tế tăng trưởng ôn hòa và lạm phát ở mức cao... trong khi phần lớn các gia đình chỉ ghi nhận mức tăng trưởng ôn hòa về thu nhập và giá trị tài sản ròng, thì một bộ phận ngày càng tăng các hộ gia đình dường như đang phải đối mặt với áp lực tài chính", Fed cho hay.

Dù các hộ gia đình có thu nhập thấp hơn ghi nhận mức tăng thu nhập lớn hơn, nhưng điều này ít tác động đến việc gia tăng tài sản của họ. Giá trị tài sản ròng của nhóm 1/4 hộ gia đình nghèo nhất đã giảm hơn 50%, từ 3.800 USD trong khảo sát năm 2022 xuống còn 1.700 USD.

Mức tăng tài sản đặc biệt rõ rệt (tăng 37%) ở các gia đình có chủ hộ trên 75 tuổi. Sự chênh lệch thế hệ này đã phản ánh qua việc các gia đình trẻ hơn hiện nay có xu hướng lập gia đình và mua nhà chậm hơn.

Dù nợ hộ gia đình vẫn duy trì ổn định và tỷ lệ đòn bẩy tài chính - tỷ lệ giữa nợ và tài sản - có giảm, các dấu hiệu căng thẳng về nợ vẫn đang tích tụ trong bối cảnh lạm phát cao và lãi suất leo thang.

Khoản thanh toán nợ trung bình tính trên tỷ lệ thu nhập đã tăng 2 điểm phần trăm, lên mức 15,4%, trong khi tổng tỷ lệ nợ trên thu nhập vọt từ 89,4% lên 94,9% vào năm 2025. Một tỷ lệ lớn các gia đình (8,6% so với mức 6,5% trước đây) có các khoản trả nợ chiếm hơn 40% thu nhập của họ, ghi nhận mức cao nhất kể từ cuộc khảo sát năm 2013.

Khảo sát đã ghi nhận những năm tháng nước Mỹ vượt qua sự biến động kinh tế thời đại dịch để bước vào "bình thường mới" với mức tăng trưởng tiền lương khiêm tốn hơn, đi kèm với sự bùng nổ của thị trường chứng khoán. Một số nhà kinh tế học mô tả xu hướng mới nổi này là sự phân hóa hình chữ "K", trong đó nhóm người ở đáy xã hội đang chật vật giữ mình hoặc bị bỏ lại phía sau, thì những người đã có sẵn tài sản hoặc thu nhập cao lại tiếp tục vươn lên.

Chi tiêu của người tiêu dùng vẫn duy trì ổn định, và tình trạng căng thẳng nợ nần gia tăng cùng việc sử dụng các chương trình "mua trước, trả sau" phần nào giải thích cho hiện tượng này.

"Tỷ lệ các hộ gia đình báo cáo bị chậm trả các khoản vay đã tăng vọt từ khoảng 12% lên gần 20%", Fed báo cáo, đồng thời cho biết tỷ lệ hộ gia đình sử dụng hình thức mua trước, trả sau đã nhảy vọt từ 7% lên 12%.

Tính chung, thu nhập trung bình của gia đình (đã điều chỉnh theo lạm phát) trong giai đoạn 3 năm này đã tăng 7%, đạt 82.200 USD, khi thị trường lao động thắt chặt của thời kỳ đại dịch dần nhường chỗ cho tình trạng thất nghiệp gia tăng nhẹ.

Mức tăng thu nhập lớn hơn ở nhóm có thu nhập thấp (dao động từ 4% đến 7% đối với 60% số hộ gia đình có thu nhập thấp nhất, so với mức giảm 6% thu nhập thực tế của top 10% người có thu nhập cao nhất) phù hợp với thực tế hậu đại dịch. Khi đó, các doanh nghiệp rơi vào tình trạng thiếu hụt lao động (đặc biệt trong lĩnh vực dịch vụ) và buộc phải đưa ra các khoản tăng lương, thưởng để thu hút nhân sự cho ngành y tế, nhà hàng và các nghề nghiệp "trực tiếp" khác.

Giá trị tài sản ròng thực tế trung bình tăng 2%, đạt 215.900 USD, và "hầu hết các gia đình trên khắp các phân khúc tài sản và thu nhập đều ghi nhận mức tăng", Fed cho biết trong thông cáo báo chí đi kèm cuộc khảo sát.

Tỷ lệ sở hữu nhà ở duy trì ổn định ở mức khoảng 66%, trong khi tỷ lệ tham gia thị trường chứng khoán giảm nhẹ từ 58% vào năm 2022 xuống còn 56% vào năm 2025.

Kết nối đầu tư