 |
| Một số gói thầu xây lắp, mua sắm hàng hóa có giá trị dưới 20 tỷ đồng không thu hút được nhà thầu là doanh nghiệp nhỏ và vừa tham dự. Ảnh minh họa: Nhã Chi |
Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Đăk Cấm đang đánh giá hồ sơ dự thầu (HSDT) Gói thầu Thi công xây dựng thuộc Dự án Cầu bê tông thôn Plei Trum - Đăk Choăh, phường Đăk Cấm (giá gói thầu 15,587 tỷ đồng). Công ty CP Trường Long có cơ hội lớn trúng thầu khi là nhà thầu duy nhất nộp HSDT, hồ sơ đề xuất kỹ thuật đã được đánh giá đạt, giá dự thầu là 15,566 tỷ đồng.
Gói thầu trước đó được tổ chức lựa chọn nhà thầu vào tháng 9/2026 với sự tham dự của duy nhất Công ty CP Trường Long. Theo báo cáo đánh giá HSDT, nhà thầu này không đáp ứng yêu cầu về cấp doanh nghiệp (là DNNVV theo quy định của pháp luật về doanh nghiệp). Tổ chuyên gia chỉ rõ, tổng doanh thu năm 2025 của Trường Long là 1.017.262.949.387 đồng > 200 tỷ đồng và tổng nguồn vốn cuối năm 2025 là 1.227.849.222.399 đồng > 100 tỷ đồng; do đó không đáp ứng tiêu chí DNNVV theo quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 5, Điều 8 và Điều 9 Nghị định số 80/2021/NĐ-CР. Gói thầu sau đó bị hủy thầu vì không có HSDT đáp ứng yêu cầu.
Tương tự, tại Gói thầu số 1 Toàn bộ phần thi công xây dựng công trình (13.676 tỷ đồng) thuộc Dự án Xây dựng đường giao thông nông thôn xóm 3 đi xóm 5 xã Diễn Trường, huyện Diễn Châu (nay là xã Hùng Châu, tỉnh Nghệ An), Công ty CP Tập đoàn TVN có tổng nguồn vốn là 171.706.399.917 đồng, tổng doanh thu 330.682.339.744 đồng theo báo cáo tài chính năm 2025 nên bị đánh giá không thỏa mãn tiêu chí về cấp doanh nghiệp vừa. Khi tổ chức đấu thầu lại, Công ty CP Tập đoàn TVN có cơ hội lớn trúng thầu khi là nhà thầu duy nhất tham dự với giá chào thầu 13,657 tỷ đồng.
Khảo sát một số gói thầu xây lắp quy mô dưới 20 tỷ đồng, cũng có không ít nhà thầu quy mô lớn hơn cấp DNNVV nhưng vẫn tham gia cạnh tranh và trúng thầu. Điểm chung của các gói này là không có sự cạnh tranh.
Cụ thể, Công ty CP Xây dựng Đầu tư Đông An vừa trúng Gói thầu số 3 Toàn bộ phần xây dựng (17,309 tỷ đồng) thuộc Dự án Đầu tư xây dựng hệ thống chiếu sáng công cộng trên địa bàn phường Mão Điền, tỉnh Bắc Ninh do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Mão Điền làm chủ đầu tư. Giá trúng thầu là 17,305 tỷ đồng. Tại lần mời thầu đầu tiên, nhà thầu Đông An được xác định có tổng doanh thu năm 2025 là 280.534.868.620 đồng, tổng nguồn vốn là 210.737.054.827 đồng, không đáp ứng tiêu chí về cấp DNNVV, dẫn tới không đáp ứng tính hợp lệ theo yêu cầu của HSMT.
Một trường hợp khác là Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng công trình 656 khi tham dự Gói thầu số 3 Toàn bộ phần xây dựng và đảm bảo an toàn giao thông (12,8 tỷ đồng) thuộc Dự án Sửa chữa đảm bảo an toàn giao thông làn gom phải đường Đại lộ Thăng Long đoạn từ Km14+000 - Km16+00 do Ban Duy tu các công trình hạ tầng giao thông (thuộc Sở Xây dựng Hà Nội) làm chủ đầu tư. Nhà thầu được xác định không đáp ứng điều kiện về cấp DNNVV với số liệu tổng tài sản 801.556.408.768 đồng, tổng doanh thu 948.329.571.526 đồng. Tham dự thầu lần hai, Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng công trình 656 trúng thầu với giá 12,244 tỷ đồng.
Khảo sát mở rộng tại một số gói thầu mua sắm hàng hóa cũng gặp tình trạng tương tự. Đơn cử, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Nghệ An đã 2 lần tổ chức lựa chọn nhà thầu Gói thầu số 3 (11,297 tỷ đồng) thuộc Dự án Đầu tư nâng cao năng lực đo lường và thử nghiệm cho Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Nghệ An. Công ty CP Tổ hợp chuyển giao công nghệ là nhà thầu duy nhất tham dự cả 2 lần đấu. Ở lần đầu tiên, Tổ chuyên gia xác định, nhà thầu có tổng doanh thu năm 2025 là 318.889.787.833 đồng và tổng nguồn vốn năm 2025 là 163.824.264.352 đồng, không đáp ứng cấp DNNVV. Tuy nhiên, Gói thầu sau đó vẫn được trao cho nhà thầu này ở lần đấu thầu thứ 2 với giá 11,278 tỷ đồng.
Theo chuyên gia đấu thầu, ngoài các quy định tại Luật Đấu thầu, các nghị định, thông tư, để phát triển kinh tế tư nhân, Khoản 1 Điều 11 Nghị quyết số 198/2025/QH15 đưa ra ưu đãi dành riêng cho DNNVV các gói thầu xây lắp, mua sắm hàng hóa, gói thầu hỗn hợp cung cấp hàng hóa và xây lắp sử dụng ngân sách nhà nước có giá trị không quá 20 tỷ đồng. Nghị quyết nêu rõ, trường hợp đã tổ chức đấu thầu, nếu không có DNNVV đáp ứng yêu cầu thì được phép tổ chức đấu thầu lại và không phải áp dụng quy định tại Khoản 1 Điều 11 Nghị quyết số 198/2025/QH15.
