Tiếp tục đơn giản hóa thủ tục lựa chọn nhà đầu tư

Nghị định số 225/2025/NĐ-CP có nhiều sửa đổi, bổ sung để xử lý những vướng mắc, bất cập đã phát sinh trong thực tiễn, tạo thuận lợi hơn nữa trong triển khai công tác lựa chọn nhà đầu tư. Ảnh: Lê Tiên

Theo một số địa phương, Nghị định số 23/2024/NĐ-CP và Nghị định số 115/2024/NĐ-CP đã tạo dựng khung pháp lý thống nhất, đồng bộ, góp phần tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện hoạt động đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư. Tuy nhiên, vẫn cần tiếp tục xem xét sửa đổi quy trình, thủ tục để xử lý những vướng mắc, bất cập đã phát sinh trong thực tiễn, tạo thuận lợi hơn nữa trong triển khai công tác lựa chọn nhà đầu tư.

Trên cơ sở rà soát, tổng hợp từ thực tiễn, ông Phạm Thy Hùng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đấu thầu, Bộ Tài chính cho biết, NĐ 225 có nhiều sửa đổi, bổ sung để đơn giản hóa quy trình, thủ tục về đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư. Cụ thể, NĐ 225 lồng ghép thủ tục đề xuất lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt tại văn bản đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc văn bản đề nghị thực hiện dự án đầu tư để cắt giảm thời gian chuẩn bị dự án, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư. Cơ quan có thẩm quyền trình cấp có thẩm quyền quyết định việc lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt đồng thời với chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc đồng thời với phê duyệt thông tin dự án đầu tư. Rút ngắn quy trình chỉ định nhà đầu tư (áp dụng với dự án thực hiện chỉ định nhà đầu tư sau khi quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư) theo hướng cắt giảm 2 thủ tục so với quy trình đấu thầu rộng rãi (không bắt buộc thẩm định hồ sơ mời thầu, kết quả lựa chọn nhà đầu tư). Đối với quy trình chỉ định nhà đầu tư rút gọn, không yêu cầu phải lập hồ sơ mời thầu, bên mời thầu đàm phán, hoàn thiện, ký kết hợp đồng với nhà đầu tư căn cứ chủ trương đầu tư.

Theo ông Phạm Thy Hùng, NĐ 225 cũng sửa đổi, bổ sung các nội dung liên quan đến kỹ thuật đấu thầu, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn. Trong đó, rà soát, đồng bộ các nội dung có liên quan đến bãi bỏ tiêu chí kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự. Rút ngắn thời gian chuẩn bị hồ sơ đăng ký thực hiện dự án (giảm từ 30 ngày xuống còn 20 ngày), không quy định thời hạn đăng tải thông tin dự án đầu tư kinh doanh, bảng theo dõi tiến độ các hoạt động trong lựa chọn nhà đầu tư (từ 5 ngày làm việc kể từ ngày có quyết định phê duyệt xuống chỉ cần đăng tải trước khi tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư).

Đặc biệt, NĐ 225 chỉnh lý quy định về cách thức lấy khu đất, quỹ đất tham chiếu trong xác định tỷ lệ nộp ngân sách nhà nước (m), bảo đảm xác định tỷ lệ nộp ngân sách nhà nước phù hợp với sự biến động của giá đất trên thị trường; bổ sung nguyên tắc xử lý đối với trường hợp dự án đầu tư có tài sản gắn liền với đất, bảo đảm thống nhất với pháp luật quản lý, sử dụng tài sản công.

Trao đổi với phóng viên Báo Đấu thầu về những điểm mới tại NĐ 225, Luật sư Phạm Thanh Tuấn, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, chuyên gia pháp lý về bất động sản nhận định, việc bỏ tiêu chuẩn đánh giá nhà đầu tư dựa trên năng lực kinh nghiệm giúp tăng tính cạnh tranh, mở rộng cơ hội cho nhà đầu tư mới, nhất là các nhà đầu tư có tiềm lực tài chính nhưng chưa từng triển khai dự án cùng loại. Quy định tại NĐ 225 về tính tỷ lệ m theo hướng phù hợp hơn, việc loại bỏ các khu đất có giá trúng đấu giá tăng bất thường (trên 20% so với giá sàn) khỏi danh mục tham chiếu giúp hạn chế tình trạng “đẩy giá ảo”, bảo đảm việc xác định m sát hơn với thị trường, minh bạch và công bằng hơn cho nhà đầu tư.

Một số nhà đầu tư đánh giá cao việc bỏ tiêu chí kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự. Theo đó, đây không còn là tiêu chí để đánh giá, loại hồ sơ dự thầu mà chỉ là tiêu chí ưu tiên xếp hạng trong trường hợp nhà đầu tư có điểm tổng hợp cao nhất và ngang nhau. Nhà đầu tư có năng lực tài chính, có giải pháp, biện pháp tốt đem lại hiệu quả cao trong sử dụng đất, phát triển ngành, lĩnh vực… cho dự án đang mời thầu có thể thuê các đơn vị có năng lực kinh nghiệm để triển khai thực hiện dự án nếu trúng thầu. Đồng thời cũng tránh được trường hợp “mượn năng lực” để đi đấu thầu. Theo nhà đầu tư, đây sẽ là cơ hội cho những chủ thể có năng lực tài chính mạnh mở rộng đầu tư vào những lĩnh vực mà họ chưa từng thực hiện, từ đó huy động tối đa nguồn lực từ khu vực tư nhân.