 |
| Áp lực chi phí vốn đắt đỏ buộc các doanh nghiệp phải nhanh chóng chuyển hướng sang kênh phát hành trái phiếu và huy động vốn cổ phần để tự cứu dòng tiền. Ảnh: Nhã Chi |
Công ty CP FECON vừa công bố kế hoạch sản xuất - kinh doanh trình Đại hội đồng cổ đông thường niên, dự kiến tổ chức vào cuối tháng 6/2026. Bên cạnh chỉ tiêu doanh thu kỷ lục 5.600 tỷ đồng và 200 tỷ đồng lợi nhuận ròng, FECON dự kiến triển khai phương án huy động gần 875 tỷ đồng thông qua 3 đợt phát hành cổ phiếu.
Cụ thể, Công ty sẽ chào bán tối đa 55,1 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu với giá 10.000 đồng/CP, phát hành riêng lẻ 24,5 triệu cổ phiếu với giá 13.000 đồng/CP và phát hành 7,9 triệu cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động (ESOP). Trong đó, hơn 610 tỷ đồng sẽ được dùng để thanh toán các khoản vay ngắn hạn tại các tổ chức tín dụng, số tiền còn lại phục vụ bổ sung vốn lưu động và đầu tư máy móc, thiết bị.
Việc cơ cấu lại danh mục nợ vay nhằm giảm chi phí lãi vay trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động là bước đi chiến lược để FECON hiện thực hóa các mục tiêu trên. Bên cạnh đó, Công ty xác định công tác thu hồi công nợ là ưu tiên hàng đầu, song song với việc tiếp tục tối ưu hóa quy trình vận hành và kiểm soát chặt chẽ chi phí.
Không chỉ có FECON, làn sóng huy động vốn cũng đang được nhiều doanh nghiệp khác trong ngành triển khai. Công ty CP Xây dựng và Thiết kế số 1 (Decofi) đã thông qua hồ sơ chào bán hơn 46,64 triệu cổ phiếu mới cho cổ đông hiện hữu với giá 10.000 đồng/CP, nhằm huy động 466,39 tỷ đồng. Theo phương án sử dụng vốn, ngoài 294,5 tỷ đồng dùng để mua lại 95% cổ phần Công ty CP Đầu tư Xây dựng Khai thác Khoáng sản Ninh Thuận; hơn 171,89 tỷ đồng còn lại sẽ được dùng để thanh toán các khoản vay tại Ngân hàng Nam Á (51,89 tỷ đồng), ACB (60 tỷ đồng) và VIB (60 tỷ đồng).
Doanh nghiệp lớn ngành xây dựng dân dụng là Công ty CP Tập đoàn Xây dựng Hòa Bình cũng đang lên phương án chào bán riêng lẻ gần 46,92 triệu cổ phiếu với giá 10.000 đồng/CP. Mục đích của đợt phát hành này là hoán đổi nợ lấy cổ phiếu để thanh toán khoản nợ 469,17 tỷ đồng cho 96 chủ nợ, bao gồm các đối tác như Công ty CP Kết cấu Thép ATAD, Công ty CP Interhouse LA, Công ty CP Best Quality, Công ty CP Máy xây dựng Matec, Công ty CP Gỗ An Cường…
Thông qua phát hành cổ phiếu mới, các doanh nghiệp khác như Công ty CP Đầu tư Thương mại SMC dự kiến huy động 368 tỷ đồng để thanh toán nợ vay (218 tỷ đồng) và nợ nhà cung cấp (150 tỷ đồng). Tương tự, Tổng công ty Công trình Đường sắt Việt Nam có kế hoạch huy động 150 tỷ đồng để trả nợ ngân hàng (10 tỷ đồng), thanh toán cho các cá nhân, tổ chức (120 tỷ đồng) và bổ sung vốn lưu động (20 tỷ đồng). Trong khi đó, Công ty CP Xây dựng 47 dự kiến huy động 181,7 tỷ đồng nhằm mục đích đầu tư và bổ sung vốn lưu động.
Nhiều doanh nghiệp khác cũng đang tìm cách gọi vốn trên TTCK. Công ty CP Hạ tầng GELEX muốn phát hành riêng lẻ 100 triệu cổ phiếu, dự kiến huy động 2.431 tỷ đồng để trả nợ gốc vay và tái cấu trúc các khoản vay. Công ty CP Phát triển Bất động sản Phát Đạt dự kiến huy động gần 1.996 tỷ đồng để đầu tư Dự án Đà Nẵng Centre Point. Công ty CP Đầu tư Hải Phát muốn huy động 1.500 tỷ đồng để thanh toán các khoản nợ đến hạn và bổ sung vốn triển khai dự án tại Lạng Sơn, Phú Thọ, Bắc Ninh và Hà Nội.
Áp lực huy động vốn của các doanh nghiệp diễn ra trong bối cảnh lãi suất cho vay từ đầu năm đến nay ở mức cao. Theo báo cáo của Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), tính đến cuối tháng 5/2026, tăng trưởng tín dụng hệ thống đạt 5,71%, trong khi tăng trưởng huy động vốn chỉ đạt 2,98%, khiến khoảng cách tín dụng trên huy động tiếp tục nới rộng. Hệ quả là tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) thị trường 1 ước tính đã leo lên mức 115%, tăng mạnh so với mức 109% cuối năm 2025.
Tình trạng căng thẳng thanh khoản đã kéo dài từ quý IV/2025 đến nay, kéo theo mặt bằng lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động dân cư liên tục leo thang. Khảo sát thực tế cho thấy, lãi suất huy động kỳ hạn 6 tháng tại nhiều ngân hàng ở mức từ 8 - 8,5%/năm khiến lãi suất cho vay đến doanh nghiệp ở mức 2 con số.
Báo cáo “Ngành Bất động sản Nhà ở - Triển vọng 2026” của VIS Rating nhận định, lãi suất vay mua nhà bình quân trong năm 2026 sẽ cao hơn 3 - 4% so với năm 2025. Trong bối cảnh chi phí vốn đắt đỏ và tín dụng thắt chặt, các doanh nghiệp, đặc biệt là các chủ đầu tư, sẽ buộc phải chuyển dịch từ kênh vay ngân hàng truyền thống sang phát hành trái phiếu và huy động vốn cổ phần để đáp ứng nhu cầu vốn. Tuy nhiên, để huy động được vốn trên TTCK, doanh nghiệp cần cho thấy một nội lực vững vàng và triển vọng tăng trưởng tốt. Đây là bài toán khó trong bối cảnh kinh doanh khó khăn hiện nay.
