CPI tháng 5 tăng 0,29%, chịu áp lực từ giá điện, nước và xăng dầu
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 5/2026 tăng 0,29% so với tháng trước, nâng mức tăng bình quân 5 tháng đầu năm lên 4,31% so với cùng kỳ năm 2025. Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), thời tiết nắng nóng kéo dài cùng biến động giá năng lượng là những yếu tố chính tác động đến mặt bằng giá trong tháng.
Trong 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng chính, có 10 nhóm tăng giá. Nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng mạnh nhất với 0,96%, đóng góp 0,22 điểm phần trăm vào mức tăng CPI chung. Nhu cầu sử dụng điện và nước sinh hoạt tăng cao trong mùa nắng nóng khiến giá điện tăng 2,38%, giá nước tăng 1,41%.
Nhóm giao thông tăng 0,83%, chủ yếu do giá xăng trong nước tăng 2,12%. Trong khi đó, nhu cầu du lịch và tiêu dùng mùa hè cũng đẩy nhóm văn hóa, giải trí và du lịch tăng 0,48%; giá các tour du lịch trọn gói tăng 1,19%.
Ở chiều ngược lại, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm 0,14%, là nhóm duy nhất ghi nhận mức giảm trong tháng. Giá lương thực giảm 0,68% và thực phẩm giảm 0,25% góp phần kiềm chế đà tăng của CPI.
Tính từ đầu năm, CPI tháng 5 tăng 3,61% so với tháng 12/2025 và tăng 5,6% so với cùng kỳ năm trước. Nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tiếp tục là nhóm có mức tăng cao nhất trong 5 tháng đầu năm, với 6,64%.
Trên thị trường tài chính, giá vàng trong nước giảm 4,11% so với tháng trước theo xu hướng điều chỉnh của giá vàng thế giới, trong khi chỉ số giá USD tăng nhẹ 0,02% do nhu cầu ngoại tệ trong nước gia tăng.
Ra mắt ứng dụng "Quanh tôi" hỗ trợ tìm kiếm cửa hàng xăng dầu
Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) vừa chính thức đưa vào vận hành ứng dụng “Quanh tôi” từ ngày 1/6, nhằm hỗ trợ người dân tra cứu thông tin cửa hàng xăng dầu và tăng cường giám sát thị trường.
Thông qua nền tảng bản đồ số, ứng dụng cho phép người dùng xác định vị trí cửa hàng xăng dầu gần nhất, tra cứu địa chỉ, chỉ đường, theo dõi tình trạng hoạt động, cập nhật giá bán và các loại nhiên liệu đang cung cấp. Đây là công cụ hữu ích đối với người dân khi di chuyển trên các tuyến đường dài hoặc trong những thời điểm thị trường có biến động về nguồn cung.
Bên cạnh chức năng tra cứu, “Quanh tôi” còn cho phép người dân gửi phản ánh trực tiếp về các hành vi vi phạm như bán sai giá niêm yết, đóng cửa bất thường, hạn chế lượng bán, không xuất hóa đơn hoặc các vấn đề liên quan đến chất lượng nhiên liệu, an toàn cháy nổ và môi trường. Các phản ánh sẽ được cơ quan quản lý tiếp nhận và xử lý, góp phần nâng cao hiệu quả giám sát hoạt động kinh doanh xăng dầu.
Ứng dụng cũng tích hợp tính năng đánh giá chất lượng phục vụ của các cửa hàng, đồng thời hỗ trợ người dùng quản lý phương tiện cá nhân, ghi nhận lịch sử đổ nhiên liệu, theo dõi mức tiêu hao và tổng hợp chi phí sử dụng theo từng phương tiện.
Đối với các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu, nền tảng này tạo thêm kênh giới thiệu các dịch vụ đi kèm như trạm sạc xe điện, cửa hàng tiện lợi, rửa xe, khu vệ sinh hay dịch vụ ăn uống.
Theo Bộ Công Thương, dữ liệu từ ứng dụng sẽ hỗ trợ công tác phân tích, giám sát thị trường và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường về giá bán, nguồn cung. Trong thời gian tới, ứng dụng sẽ tiếp tục được bổ sung các tính năng như cảnh báo biến động giá, dự báo cung cầu thị trường và các công cụ phân tích dữ liệu phục vụ công tác quản lý, điều hành thị trường xăng dầu.
Thu ngân sách vượt 1,34 triệu tỷ đồng, ngân sách nhà nước thặng dư gần 496.000 tỷ đồng
Trong 5 tháng đầu năm 2026, ngân sách nhà nước ghi nhận mức thặng dư khoảng 495,6 nghìn tỷ đồng khi tổng thu ước đạt 1,341 triệu tỷ đồng, trong khi tổng chi khoảng 845,4 nghìn tỷ đồng. Kết quả này phản ánh khả năng cân đối ngân sách tiếp tục được bảo đảm trong bối cảnh nền kinh tế còn nhiều thách thức.
Theo Bộ Tài chính, tổng thu ngân sách nhà nước đạt 53% dự toán năm và tăng 15,4% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, thu nội địa tiếp tục đóng vai trò chủ lực với 1.168,2 nghìn tỷ đồng, chiếm hơn 87% tổng thu ngân sách. Thu từ dầu thô đạt 24,8 nghìn tỷ đồng, tăng 15,4% nhờ giá dầu bình quân cao hơn đáng kể so với mức dự toán. Thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 147,2 nghìn tỷ đồng, bằng 52,9% dự toán năm.
Ở chiều chi, tổng chi ngân sách 5 tháng đạt 845,4 nghìn tỷ đồng, tương đương 26,8% dự toán và tăng 3,3% so với cùng kỳ. Chi đầu tư phát triển đạt khoảng 206,2 nghìn tỷ đồng, tuy nhiên tiến độ giải ngân vốn đầu tư công mới đạt khoảng 20,3% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
Bộ Tài chính cho biết ngân sách vẫn bảo đảm đầy đủ các nhiệm vụ chi cho phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, trả nợ và các chính sách an sinh. Đồng thời, ngân sách trung ương đã sử dụng hơn 5.600 tỷ đồng từ nguồn dự phòng để hỗ trợ khắc phục thiên tai, dịch bệnh và các nhiệm vụ cấp bách.
Tuy nhiên, cơ quan quản lý cũng lưu ý áp lực cân đối ngân sách thời gian tới khi các chính sách miễn, giảm và gia hạn thuế tiếp tục được triển khai nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân. Trong 5 tháng đầu năm, tổng số tiền miễn, giảm thuế, phí và lệ phí ước khoảng 72,8 nghìn tỷ đồng. Điều này đòi hỏi công tác điều hành ngân sách phải tiếp tục linh hoạt, hiệu quả để vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa bảo đảm an toàn tài chính quốc gia.
Hơn 142.600 doanh nghiệp gia nhập thị trường trong 5 tháng đầu năm
Theo số liệu vừa được Cục Thống kê công bố, trong 5 tháng đầu năm 2026, cả nước có hơn 142.600 doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động, tăng 27,6% so với cùng kỳ năm trước. Bình quân mỗi tháng có khoảng 28.500 doanh nghiệp gia nhập thị trường, cho thấy niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục được cải thiện.
Cụ thể, có hơn 94.800 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới với tổng vốn đăng ký gần 1.066,3 nghìn tỷ đồng, tăng 64,8% so với cùng kỳ năm 2025. Số doanh nghiệp thành lập mới tăng 42,1%, trong khi vốn đăng ký bình quân đạt 11,2 tỷ đồng/doanh nghiệp, tăng 16%.
Bên cạnh đó, gần 47.800 doanh nghiệp đã quay trở lại hoạt động, tăng 6,1% so với cùng kỳ, góp phần nâng tổng số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường lên mức cao nhất trong nhiều năm gần đây.
Xét theo lĩnh vực, khu vực dịch vụ tiếp tục dẫn đầu với gần 70.600 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 38,7%. Khu vực công nghiệp và xây dựng ghi nhận gần 23.300 doanh nghiệp mới, tăng 52,7%, trong khi khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản có tốc độ tăng cao nhất, đạt 56%.
Tuy nhiên, hoạt động sản xuất kinh doanh vẫn đối mặt không ít khó khăn. Trong 5 tháng, cả nước có khoảng 129.200 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường dưới các hình thức tạm ngừng kinh doanh, chờ giải thể hoặc hoàn tất giải thể. Đáng chú ý, số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng tới 99,1% so với cùng kỳ năm trước.
Dù vậy, số doanh nghiệp gia nhập thị trường vẫn cao hơn số doanh nghiệp rút lui, phản ánh xu hướng phục hồi và mở rộng hoạt động của khu vực doanh nghiệp trong bối cảnh nền kinh tế tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực.
Hơn 790 nghìn tỷ đồng vốn đầu tư công chưa được giải ngân sau 5 tháng
Tính đến hết tháng 5/2026, tổng vốn đầu tư công giải ngân đạt khoảng 219,4 nghìn tỷ đồng, tương đương 21,6% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Như vậy, vẫn còn hơn 790 nghìn tỷ đồng chưa được đưa vào nền kinh tế, cho thấy tiến độ giải ngân tiếp tục là điểm nghẽn lớn đối với mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng.
Theo Bộ Tài chính, năm 2026 Quốc hội thông qua kế hoạch vốn đầu tư công ở mức kỷ lục 1,08 triệu tỷ đồng. Trong đó, Thủ tướng đã giao chi tiết hơn 1,01 triệu tỷ đồng cho các bộ, ngành và địa phương. Tuy nhiên, đến nay tỷ lệ giải ngân mới đạt hơn 1/5 kế hoạch, gần tương đương cùng kỳ năm trước dù giá trị giải ngân tuyệt đối tăng thêm gần 35 nghìn tỷ đồng.
Bộ Tài chính cho biết vẫn còn hơn 22,7 nghìn tỷ đồng chưa được phân bổ chi tiết tại 12 bộ, cơ quan trung ương và 12 địa phương do nhiều dự án chưa hoàn tất thủ tục đầu tư hoặc đang đề xuất điều chỉnh kế hoạch vốn.
Bốn nguyên nhân chính làm chậm tiến độ giải ngân được xác định gồm: thiếu hụt nguồn cung vật liệu xây dựng khiến giá tăng cao; vướng mắc kéo dài trong công tác giải phóng mặt bằng; thời gian đầu năm tập trung cho các thủ tục chuẩn bị đầu tư, đấu thầu; cùng với năng lực thực hiện của một số chủ đầu tư, ban quản lý dự án và nhà thầu còn hạn chế.
Để khắc phục tình trạng này, Bộ Tài chính yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tăng cường trách nhiệm người đứng đầu, chủ động tháo gỡ khó khăn cho dự án. Từ tháng 7 đến tháng 9/2026, Chính phủ sẽ thí điểm cơ chế chấm điểm kết quả giải ngân đầu tư công trước khi áp dụng trên phạm vi toàn quốc nhằm nâng cao kỷ luật, hiệu quả thực thi.
Ra mắt chuyến tàu liên vận quốc tế đầu tiên từ Thanh Hải đến Đồng Nai
Ngày 3/6, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam cho biết chuyến tàu container liên vận quốc tế đầu tiên trên tuyến Thanh Hải (Trung Quốc) – Đồng Nai (Việt Nam) đã chính thức được khai thác, đánh dấu bước tiến mới trong hợp tác vận tải đường sắt giữa hai nước.
Chuyến tàu xuất phát từ ga Song Trại (Thanh Hải) ngày 27/5, vận chuyển gần 1.000 tấn nhựa PVC. Sau khi nhập cảnh qua cặp ga Bằng Tường (Quảng Tây, Trung Quốc) – Đồng Đăng (Lạng Sơn), đoàn tàu được làm thủ tục hải quan tại ga Yên Viên, sau đó chuyển sang toa xe của Đường sắt Việt Nam để tiếp tục hành trình tới ga Trảng Bom (Đồng Nai).
Tuyến vận tải có tổng chiều dài gần 4.000 km, trong đó khoảng 2.178 km đi qua lãnh thổ Trung Quốc và hơn 1.700 km trên lãnh thổ Việt Nam. Nhờ vận hành theo hình thức tàu chạy thẳng liên tục, thời gian vận chuyển được rút xuống còn khoảng 7 ngày, giảm đáng kể so với mức 12-15 ngày trước đây.
Theo Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, việc đưa cửa khẩu đường sắt vào sâu trong nội địa giúp hàng hóa từ các địa phương như Thanh Hải, Nam Ninh hay Tô Châu có thể vận chuyển trực tiếp đến các trung tâm sản xuất của Việt Nam. Ngành đường sắt cũng đang xây dựng phương án khai thác chiều hàng ngược lại nhằm tăng hiệu quả vận hành và giảm tình trạng toa xe chạy rỗng.
Lãnh đạo ngành đường sắt đánh giá tuyến vận tải mới không chỉ thúc đẩy giao thương Việt Nam - Trung Quốc mà còn tạo nền tảng hình thành hành lang vận tải đường sắt kết nối ASEAN với Trung Quốc, Trung Á và châu Âu. Đây cũng là bước cụ thể hóa các thỏa thuận hợp tác đường sắt giữa hai nước, đồng thời hỗ trợ mục tiêu phát triển mạng lưới logistics hiện đại và tăng cường liên kết kinh tế khu vực.
