Trong bối cảnh kinh tế có nhiều khó khăn, thách thức, không ít nhà thầu chuyển sang trạng thái thận trọng, ưu tiên kiểm soát rủi ro và bảo toàn nguồn lực tài chính. Một số nhà thầu “ngại” nhận công trình mới, đặt biệt là những gói thầu tiềm ẩn rủi ro cao.
Nguyên nhân của tình trạng này là giá các mặt hàng như thép, xi măng, cát, đá… biến động mạnh, khiến việc chào giá trở nên khó khăn. Trong khi đó, đa số gói thầu được triển khai theo loại hợp đồng trọn gói hoặc đơn giá cố định, không thể điều chỉnh khi chi phí đầu vào tăng cao.
Đáng chú ý, căng thẳng quân sự tại khu vực Trung Đông leo thang đã làm giá nhiên liệu tăng mạnh. Diễn biến này không chỉ tác động đến hoạt động vận tải mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí thi công xây lắp, khiến nhà thầu chịu áp lực lớn. Thực tế cho thấy, với một số gói thầu vừa trúng thầu, nguy cơ lỗ đã hiện hữu.
Trong bối cảnh đó, nhiều nhà thầu, nhất là nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ, có xu hướng hạn chế tham gia đấu thầu các gói thầu mới nhằm giảm thiểu rủi ro. Thay vào đó, các doanh nghiệp ưu tiên duy trì ổn định các dự án đang triển khai và lựa chọn kỹ lưỡng hơn đối với các cơ hội mới.
Bên cạnh áp lực chi phí, bài toán dòng tiền vẫn là thách thức đáng kể. Thực tế cho thấy, tình trạng chậm thanh toán tại một số gói thầu/dự án vẫn chưa được khắc phục triệt để, khiến nhà thầu phải xoay xở vốn lưu động trong thời gian dài. Điều này không chỉ làm gia tăng chi phí tài chính mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sản xuất, kinh doanh của nhà thầu.
Trong bối cảnh rủi ro gia tăng, một số nhà thầu thậm chí sẵn sàng từ chối nhận việc nếu điều kiện hợp đồng không đáp ứng được tiêu chí an toàn tài chính. Xu hướng này cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong tư duy kinh doanh, khi yếu tố bền vững và kiểm soát rủi ro đang được đặt lên trên mục tiêu tăng trưởng ngắn hạn.
