Bản tin thời sự sáng 27/6

(BĐT) - Một số sự kiện nổi bật 24 giờ qua thu hút sự quan tâm của dư luận là: Việt Nam thúc đẩy tiến trình đàm phán gia nhập Hiệp định Công nghệ thông tin mở rộng; Đề xuất kéo dài ưu đãi thuế xăng dầu đến hết quý III/2026; Việt Nam ra mắt Trung tâm quốc gia đầu tiên hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn; Việt Nam được miễn áp thuế tự vệ với thép cuộn chống ăn mòn tại Nam Phi; Bộ Công Thương lấy ý kiến sửa đổi Luật Điện lực, tháo gỡ vướng mắc cho đầu tư ngành điện...

Việt Nam thúc đẩy tiến trình đàm phán gia nhập Hiệp định Công nghệ thông tin mở rộng

Việt Nam đang đẩy nhanh các bước chuẩn bị để đàm phán gia nhập Hiệp định Công nghệ thông tin mở rộng (ITA2) của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), mở ra cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng công nghệ thông tin toàn cầu.

1.jpg
Đoàn chủ tịch Ủy ban Các bên tham gia Hiệp định Công nghệ thông tin mở rộng (ITA2). (Ảnh: TTXVN phát)

Tại phiên họp chính thức của Ủy ban Các bên tham gia Hiệp định ITA2 diễn ra tại trụ sở WTO ở Geneva (Thụy Sĩ), ông Phạm Quang Huy, Tham tán Công sứ, Phó Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại Geneva, cho biết trong tháng 7/2026, Ban Thư ký WTO sẽ triển khai hoạt động hỗ trợ kỹ thuật cho các bộ, ngành của Việt Nam trong quá trình xây dựng Biểu cam kết tham gia Hiệp định.

Trước đó, Việt Nam đã gửi công hàm tới Tổng Giám đốc WTO và các ủy ban liên quan, chính thức đề nghị khởi động tiến trình đàm phán gia nhập ITA2.

Đại diện Việt Nam khẳng định việc tham gia ITA2 thể hiện cam kết thúc đẩy tự do hóa thương mại các sản phẩm công nghệ thông tin, giảm chi phí, nâng cao khả năng tiếp cận công nghệ và tăng cường đổi mới sáng tạo. Trong những năm qua, Việt Nam đã trở thành một trong những trung tâm sản xuất, xuất khẩu điện tử và công nghệ cao quan trọng của khu vực.

Tại phiên họp, nhiều thành viên WTO như Mỹ, Liên minh châu Âu (EU), Trung Quốc, Nhật Bản, Anh, Canada, Australia, Singapore, Thụy Sĩ và một số nền kinh tế khác hoan nghênh quyết định của Việt Nam, đánh giá Việt Nam là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng sản phẩm công nghệ thông tin toàn cầu, đồng thời cam kết phối hợp, hỗ trợ Việt Nam trong quá trình đàm phán.

Việt Nam khẳng định sẽ tham gia tiến trình đàm phán với tinh thần xây dựng, trách nhiệm và hợp tác, hướng tới sớm đạt những bước tiến thực chất trong quá trình gia nhập Hiệp định ITA2.

Đề xuất kéo dài ưu đãi thuế xăng dầu đến hết quý III/2026

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của Chính phủ đề xuất kéo dài đến hết ngày 30/9/2026 việc áp dụng các chính sách ưu đãi về thuế đối với xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu và nhiên liệu bay nhằm tiếp tục ổn định nguồn cung, hỗ trợ doanh nghiệp và kiểm soát lạm phát.

2.jpg
Dự thảo Nghị quyết hiện đang được Bộ Tài chính lấy ý kiến trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ trước khi trình Chính phủ xem xét, quyết định.

Theo dự thảo, Bộ Tài chính đề xuất kéo dài hiệu lực của Nghị quyết số 25/2026/NQ-CP và Nghị định số 72/2026/NĐ-CP, qua đó tiếp tục áp dụng mức thuế nhập khẩu ưu đãi 0% đối với một số mặt hàng xăng, dầu và nguyên liệu sản xuất xăng, dầu đến hết ngày 30/9/2026. Chính sách này nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp đa dạng hóa nguồn nhập khẩu từ các thị trường ngoài ASEAN và Hàn Quốc, giảm phụ thuộc nguồn cung, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng.

Bộ Tài chính cũng đề xuất kéo dài thời hạn áp dụng các chính sách giảm thuế bảo vệ môi trường và thuế giá trị gia tăng theo Nghị quyết số 19/2026/QH16 của Quốc hội đến hết quý III/2026. Việc tiếp tục duy trì các ưu đãi thuế được kỳ vọng sẽ góp phần giảm chi phí vận tải, logistics, chi phí sản xuất - kinh doanh và hạn chế tác động của giá nhiên liệu đến chỉ số giá tiêu dùng (CPI).

Theo Bộ Tài chính, đề xuất được đưa ra trên cơ sở đánh giá diễn biến thị trường xăng dầu, tác động đến lạm phát, thu ngân sách nhà nước và chỉ đạo của Chính phủ về việc xây dựng phương án điều hành chính sách thuế sau khi các chính sách hiện hành hết hiệu lực vào ngày 30/6/2026.

Việt Nam ra mắt Trung tâm quốc gia đầu tiên hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn

Ngày 26/6, Bộ Khoa học và Công nghệ ra mắt Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn (VNMPW/CC) – trung tâm cấp quốc gia đầu tiên của Việt Nam có nhiệm vụ hỗ trợ sản xuất thử chip, kết nối hoạt động nghiên cứu, thiết kế vi mạch trong nước với hệ sinh thái sản xuất bán dẫn toàn cầu.

3.jpg
Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ ra mắt Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, việc thành lập Trung tâm nhằm giải quyết điểm nghẽn lớn nhất của ngành bán dẫn Việt Nam là thiếu năng lực sản xuất thử. Hiện các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp thiết kế chip trong nước đều phải đặt sản xuất thử tại nước ngoài với chi phí từ 30.000-200.000 USD cho mỗi thiết kế và thời gian chờ từ 12-24 tháng.

Trung tâm sẽ triển khai mô hình Multi-Project Wafer (MPW), cho phép gộp nhiều thiết kế chip trên cùng một đợt chế tạo nhằm giảm chi phí, rút ngắn thời gian phát triển sản phẩm và thúc đẩy thương mại hóa các sản phẩm chip "Make in Vietnam". Đồng thời, trung tâm đóng vai trò đầu mối kết nối các đơn vị thiết kế trong nước với các nhà máy chế tạo wafer, doanh nghiệp đóng gói, kiểm thử và đối tác công nghệ quốc tế.

Theo lộ trình phát triển, giai đoạn 2026-2027 Nhà nước sẽ hỗ trợ 100% chi phí sản xuất thử để khuyến khích các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và nhóm khởi nghiệp tham gia phát triển sản phẩm. Giai đoạn 2028-2030, Trung tâm tiếp tục được hỗ trợ một phần kinh phí, đồng thời hoàn thiện hạ tầng, phòng thí nghiệm và các dịch vụ kỹ thuật chuyên sâu. Từ sau năm 2030, Trung tâm hướng tới làm chủ công nghệ tiên tiến và trở thành trung tâm hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn có uy tín tại Đông Nam Á.

Tại lễ ra mắt, Trung tâm đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác với 19 đối tác trong và ngoài nước, gồm các tập đoàn công nghệ như Intel, Infineon, Amkor, Cadence, Synopsys, TSMC, GlobalFoundries cùng nhiều trường đại học và doanh nghiệp công nghệ lớn của Việt Nam như Viettel, FPT, Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh và Đại học Bách khoa Hà Nội. Các thỏa thuận tập trung vào hợp tác nghiên cứu, đào tạo nhân lực, hỗ trợ thiết kế, sản xuất thử, đóng gói, kiểm thử chip và phát triển hệ sinh thái bán dẫn trong nước.

Việt Nam được miễn áp thuế tự vệ với thép cuộn chống ăn mòn tại Nam Phi

Ủy ban Quản lý Thương mại Quốc tế Nam Phi (ITAC) vừa ban hành Báo cáo số 768 về kết luận cuối cùng vụ điều tra tự vệ đối với sản phẩm thép cuộn chống ăn mòn nhập khẩu. Theo kết luận, Việt Nam nằm trong danh sách các nước đang phát triển được loại trừ khỏi biện pháp tự vệ do lượng hàng xuất khẩu không vượt ngưỡng quy định, qua đó không bị áp thuế tự vệ tại thị trường này.

4.jpg
Nam Phi không áp thuế tự vệ với thép cuộn chống ăn mòn nhập khẩu từ Việt Nam

ITAC xác định lượng thép cuộn chống ăn mòn nhập khẩu gia tăng đột biến đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành sản xuất trong Liên minh Hải quan Nam Phi (SACU), đồng thời khuyến nghị áp dụng thuế tự vệ đối với sản phẩm có chiều dày dưới 0,45 mm thuộc một số mã HS. Mức thuế được đề xuất theo lộ trình giảm dần, gồm 52,34% trong năm đầu, 37,34% năm thứ hai và 22,34% năm thứ ba.

Tuy nhiên, biện pháp này chỉ áp dụng đối với các nước có kim ngạch xuất khẩu vượt ngưỡng quy định. Việt Nam được loại trừ do lượng nhập khẩu riêng lẻ chiếm dưới 3% tổng lượng nhập khẩu và tổng cộng các nước được miễn không vượt 9%.

Theo Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương), đây là kết quả tích cực, giúp doanh nghiệp Việt Nam tiếp tục duy trì khả năng tiếp cận thị trường Nam Phi đối với mặt hàng thép cuộn chống ăn mòn. Dù vậy, doanh nghiệp cần tiếp tục theo dõi quyết định áp dụng chính thức của phía Nam Phi, cũng như các đợt rà soát định kỳ để chủ động phương án ứng phó nếu phạm vi áp dụng biện pháp tự vệ có thay đổi trong thời gian tới.

Bộ Công Thương lấy ý kiến sửa đổi Luật Điện lực, tháo gỡ vướng mắc cho đầu tư ngành điện

Sáng 26/6, tại Đà Nẵng, Bộ Công Thương tổ chức hội thảo lấy ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực 2024 nhằm hoàn thiện khung pháp lý, tháo gỡ các điểm nghẽn về đầu tư và phát triển ngành điện, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng kinh tế và bảo đảm an ninh năng lượng.

5.jpg
Đại diện lãnh đạo Cục Điện lực và Vụ Pháp chế (Bộ Công Thương) chủ trì Hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài cho biết, mặc dù Luật Điện lực 2024 mới có hiệu lực từ tháng 2/2025 với nhiều quy định mới về quy hoạch, đầu tư, phát triển năng lượng tái tạo, thị trường điện cạnh tranh và cơ chế giá điện, song thực tiễn triển khai đã phát sinh nhiều vướng mắc cần tiếp tục sửa đổi, bổ sung.

Theo Bộ Công Thương, việc sửa đổi Luật nhằm thể chế hóa các chủ trương của Đảng về bảo đảm an ninh năng lượng, cải cách thể chế, phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính, đồng thời tạo điều kiện huy động hiệu quả nguồn lực xã hội đầu tư phát triển hạ tầng năng lượng.

Dự thảo Luật tập trung rà soát, sửa đổi các quy định liên quan đến quy hoạch và đầu tư dự án điện lực, điện gió ngoài khơi, cơ chế giá điện, thị trường điện, hoạt động mua bán điện, cấp phép hoạt động điện lực, bảo vệ công trình điện và an toàn trong lĩnh vực điện lực.

Tại hội thảo, đại diện các địa phương, doanh nghiệp và nhà đầu tư đã góp ý nhiều nội dung về phân cấp quản lý, đầu tư các dự án BOT, điện gió ngoài khơi, điện khí LNG, cơ chế thanh toán, hợp đồng mua bán điện, cũng như quy định về xuất khẩu điện.

Đại diện Cục Điện lực cho biết Ban soạn thảo sẽ tiếp thu các ý kiến, tiếp tục rà soát và hoàn thiện dự thảo Luật để trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp thứ hai năm 2026. Mục tiêu là xây dựng hành lang pháp lý thông thoáng, đồng bộ, góp phần thu hút đầu tư, phát triển bền vững ngành điện và đáp ứng yêu cầu chuyển dịch năng lượng trong giai đoạn mới.

Kết nối đầu tư