Bản tin thời sự sáng 16/01

(BĐT) - Một số sự kiện nổi bật 24 giờ qua thu hút sự quan tâm của dư luận là: Thủ tướng yêu cầu sớm ban hành quy định xử lý pin xe điện, hoàn thiện hạ tầng giao thông xanh; TP.HCM tiếp nhận đề xuất đầu tư Khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa theo cơ chế nhà đầu tư chiến lược; Quy mô tín dụng chính sách đạt hơn 413.500 tỷ đồng, nợ quá hạn ở mức thấp 0,54%; TP.HCM khởi động loạt siêu dự án hạ tầng hơn 239.000 tỷ đồng, tạo động lực bứt phá đô thị...

Thủ tướng yêu cầu sớm ban hành quy định xử lý pin xe điện, hoàn thiện hạ tầng giao thông xanh

Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN-MT) sớm đề xuất các quy định về xử lý pin của phương tiện giao thông điện, trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh chuyển đổi sang giao thông xanh nhằm thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0”.

1.jpg
Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Xây dựng xây dựng lộ trình xanh hóa ngành giao thông, thúc đẩy điện khí hóa phương tiện

Chỉ đạo được Thủ tướng nêu tại phiên họp lần thứ sáu của Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai thực hiện cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP26, diễn ra chiều 14/1. Theo Thủ tướng, việc phát triển mạnh phương tiện sử dụng điện và năng lượng sạch cần song hành với hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật và cơ chế xử lý chất thải, đặc biệt là pin xe điện, nhằm bảo đảm an toàn môi trường và phát triển bền vững.

Cùng với đó, Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương xây dựng, sớm ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với trụ sạc điện và trụ sạc hydro cho xe cơ giới sử dụng năng lượng sạch. Bộ Công Thương được giao chủ trì phát triển hệ thống sạc điện, bảo đảm nguồn cung điện và năng lượng xanh, năng lượng tái tạo thay thế nhiên liệu hóa thạch phục vụ giao thông.

Đối với lĩnh vực quản lý phát thải, Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương và Bộ Xây dựng cập nhật, hoàn thiện hướng dẫn kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở theo từng lĩnh vực; theo dõi việc thực hiện hạn ngạch phát thải. Bộ Tài chính được giao sớm thành lập và đưa vào vận hành Sàn giao dịch tín chỉ carbon; trong khi Bộ NN-MT hoàn thiện thủ tục trình Chính phủ ban hành các nghị định liên quan đến trao đổi tín chỉ carbon và dịch vụ hấp thụ, lưu giữ carbon của rừng trong tháng 1/2026.

Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Xây dựng xây dựng lộ trình xanh hóa ngành giao thông, thúc đẩy điện khí hóa phương tiện; các địa phương phát triển giao thông công cộng sử dụng điện, năng lượng xanh, đồng thời ban hành chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện.

Đánh giá kết quả thời gian qua, Thủ tướng cho biết số lượng ô tô điện đã tăng hơn 28 lần so với năm 2022, đạt khoảng 270.000 xe; xe buýt điện tăng gấp 4 lần, với 1.187 xe đang hoạt động. Thủ tướng nhấn mạnh mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 không chỉ là cam kết quốc tế mà là sứ mệnh chính trị của quốc gia, đòi hỏi sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, doanh nghiệp và người dân.

TP.HCM tiếp nhận đề xuất đầu tư Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa theo cơ chế nhà đầu tư chiến lược

Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh vừa công bố thông tin và tiếp nhận đề xuất đăng ký thực hiện Dự án Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa theo cơ chế lựa chọn nhà đầu tư chiến lược, căn cứ Nghị quyết số 260/2025/QH15 của Quốc hội.

Dự án được triển khai tại phường Bình Quới, trên khu đất có diện tích khoảng 405,9ha, thuộc bán đảo Bình Quới – Thanh Đa, khu vực có ranh giới tự nhiên rõ ràng, được bao bọc bởi sông Sài Gòn. Đây là một trong những quỹ đất lớn hiếm hoi còn lại nằm trong khu vực nội thành TP.HCM, có vị trí và tiềm năng phát triển đặc biệt.

Theo định hướng, Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa sẽ được phát triển thành khu đô thị tổng hợp, bao gồm khu ở, khu chức năng hỗn hợp, trung tâm hành chính – dịch vụ, thương mại, du lịch, cùng hệ thống công viên, cây xanh, mặt nước và hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội đồng bộ. Dự án còn được định hướng gắn với vai trò công viên ngập nước, góp phần thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao khả năng điều tiết nước cho khu vực trung tâm thành phố.

Dự án nằm trong khu vực trọng điểm phát triển đô thị của TP.HCM, được xác định tại Quy hoạch chung Thành phố đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo Quyết định số 1125/QĐ-TTg ngày 11/6/2025. Tổng mức đầu tư dự kiến của dự án vượt 50.000 tỷ đồng và được xác định đủ điều kiện để áp dụng cơ chế lựa chọn nhà đầu tư chiến lược theo quy định tại Nghị quyết số 260/2025/QH15.

Theo UBND TP.HCM, việc lựa chọn nhà đầu tư sẽ thực hiện theo cơ chế xem xét, chấp thuận nhà đầu tư chiến lược quy định tại Nghị quyết số 98/2023/QH15 và Nghị quyết số 260/2025/QH15. Trường hợp chỉ có một nhà đầu tư đáp ứng đầy đủ điều kiện, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét, quyết định lựa chọn. Nếu có từ hai nhà đầu tư chiến lược trở lên cùng nộp hồ sơ hợp lệ, Thành phố sẽ ban hành tiêu chí chấm điểm và thành lập Hội đồng xét duyệt để bảo đảm công khai, minh bạch, cạnh tranh công bằng.

TP.HCM khuyến khích các nhà đầu tư chiến lược có uy tín, năng lực tham gia nghiên cứu, đề xuất dự án, góp phần phát triển bán đảo Bình Quới – Thanh Đa trở thành khu đô thị hiện đại, sinh thái và bền vững.

Quy mô tín dụng chính sách đạt hơn 413.500 tỷ đồng, nợ quá hạn ở mức thấp 0,54%

Năm 2025, tổng dư nợ tín dụng chính sách của Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) đạt 413.527 tỷ đồng, với gần 6,7 triệu hộ nghèo và các đối tượng chính sách còn dư nợ; tỷ lệ nợ quá hạn và nợ khoanh duy trì ở mức thấp, chiếm 0,54% tổng dư nợ.

2.jpg
Đến ngày 31/12/2025, tổng nguồn vốn của NHCSXH đạt 426.262 tỷ đồng, tăng 44.103 tỷ đồng

Thông tin được đưa ra tại phiên họp thường kỳ quý IV/2025 của Hội đồng Quản trị NHCSXH diễn ra ngày 14/1 tại Hà Nội, do bà Nguyễn Thị Hồng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng Quản trị NHCSXH chủ trì.

Theo báo cáo, đến ngày 31/12/2025, tổng nguồn vốn của NHCSXH đạt 426.262 tỷ đồng, tăng 44.103 tỷ đồng, tương đương 11,54% so với năm 2024. Trong đó, nguồn vốn ủy thác từ ngân sách địa phương đạt 66.091 tỷ đồng, chiếm 15,5% tổng nguồn vốn, hoàn thành mục tiêu đề ra trong Chiến lược phát triển NHCSXH đến năm 2030.

Nguồn vốn tín dụng chính sách tiếp tục phát huy hiệu quả, góp phần hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và tạo việc làm cho gần 817.000 lao động trong năm 2025. Trong số này, có hơn 8.600 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài và gần 5.500 người chấp hành xong án phạt tù được hỗ trợ tạo việc làm, tái hòa nhập cộng đồng.

Bên cạnh đó, hơn 68.000 học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn học tập, trong đó gần 5.500 sinh viên theo học các ngành khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học (STEM). Vốn tín dụng chính sách cũng hỗ trợ xây dựng hơn 1,958 triệu công trình nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn; gần 3.000 căn nhà cho hộ nghèo và hơn 10.400 căn nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp.

Chất lượng tín dụng tiếp tục được kiểm soát tốt, với nợ quá hạn chiếm 0,25% và nợ khoanh chiếm 0,29% tổng dư nợ. Ngoài ra, NHCSXH đã triển khai chương trình hỗ trợ lãi suất 2% tại 26 địa phương, với tổng dư nợ được hỗ trợ 1.460 tỷ đồng, giúp hơn 5 triệu khách hàng vượt qua khó khăn mà không làm tăng áp lực cho ngân sách Nhà nước.

TP.HCM khởi động loạt siêu dự án hạ tầng hơn 239.000 tỷ đồng, tạo động lực bứt phá đô thị

Sáng 15/1, hòa trong không khí chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, UBND TP.HCM tổ chức lễ khởi công, động thổ 4 công trình hạ tầng trọng điểm gồm: Khu liên hợp thể dục thể thao (TDTT) quốc gia Rạch Chiếc, cầu Cần Giờ, cầu Phú Mỹ 2 và tuyến metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương).

4.jpg
Phối cảnh Khu liên hợp TDTT quốc gia Rạch Chiếc

Tổng mức đầu tư các dự án lên tới hơn 239.000 tỷ đồng, được đánh giá là một trong những đợt kích hoạt hạ tầng quy mô lớn nhất từ trước đến nay của TP.HCM, mở ra không gian phát triển đô thị mới và tạo cú hích mạnh mẽ cho tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới.

Trong đó, Khu liên hợp TDTT quốc gia Rạch Chiếc có tổng vốn đầu tư lớn nhất, khoảng 145.629 tỷ đồng, quy hoạch trên diện tích 186 ha tại phường Bình Trưng. Dự án được định hướng trở thành quần thể thể thao – văn hóa – dịch vụ hiện đại tầm khu vực, với sân vận động sức chứa 65.000–75.000 chỗ cùng hệ thống nhà thi đấu, công trình thể thao đạt chuẩn quốc tế. Dự án được triển khai theo hình thức BT (xây dựng – chuyển giao), huy động nguồn lực xã hội hóa để hiện thực hóa quy hoạch đã kéo dài nhiều thập niên.

Cùng ngày, TP.HCM cũng khởi công cầu Cần Giờ với tổng mức đầu tư hơn 13.200 tỷ đồng, thay thế phà Bình Khánh, kết nối khu vực biển duy nhất của TP với trung tâm đô thị, tạo nền tảng phát triển kinh tế biển, du lịch sinh thái và đô thị ven biển.

Hai dự án còn lại là cầu Phú Mỹ 2 và tuyến metro số 2 được kỳ vọng hoàn thiện mạng lưới giao thông trục Đông – Tây, giảm áp lực hạ tầng hiện hữu, tăng khả năng kết nối vùng và thúc đẩy phát triển không gian đô thị bền vững.

Lãnh đạo TP.HCM khẳng định việc khởi công đồng loạt các dự án chiến lược không chỉ mang ý nghĩa chính trị – xã hội sâu sắc mà còn là bước đi quan trọng để tái cấu trúc đô thị, nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định vai trò đầu tàu kinh tế của TP.HCM trong giai đoạn phát triển mới.

Lâm Đồng: Thu ngân sách đạt 31.500 tỷ đồng, tạo nền tảng cho trung tâm hành chính mới

Năm 2025, tỉnh Lâm Đồng khép lại với nhiều điểm sáng về kinh tế - xã hội, trong đó nổi bật là kết quả thu ngân sách nhà nước ước đạt 31.500 tỷ đồng, vượt 18% dự toán Trung ương giao và vượt 12% dự toán địa phương. Kết quả này phản ánh nỗ lực lớn của tỉnh trong bối cảnh thiên tai diễn biến phức tạp, hoạt động sản xuất - kinh doanh chịu nhiều áp lực.

5.jpg
Năm 2025, tỉnh Lâm Đồng thu ngân sách ước đạt 31.500 tỷ đồng.

Theo kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười tại Hội nghị đánh giá tình hình kinh tế - xã hội năm 2025, du lịch tiếp tục là điểm tựa quan trọng khi Lâm Đồng đón gần 21 triệu lượt khách, đạt 115% kế hoạch. Thu hút đầu tư ngoài ngân sách cũng ghi nhận chuyển biến tích cực với 48 dự án mới, tổng vốn đăng ký gần 19.400 tỷ đồng, trong đó có 6 dự án FDI với vốn đăng ký trên 1.000 tỷ đồng. Số doanh nghiệp thành lập mới tăng 114%, cho thấy niềm tin của khu vực tư nhân đang dần được củng cố.

Tuy vậy, lãnh đạo tỉnh thẳng thắn nhìn nhận một số hạn chế. Tốc độ tăng trưởng GRDP năm 2025 đạt 6,42%, thấp hơn mục tiêu 7,5%. Đặc biệt, giải ngân vốn đầu tư công mới đạt 64,5%, thấp hơn mức bình quân cả nước. Đây được xác định là “điểm nghẽn” lớn, tỉnh đặt mục tiêu đến hết tháng 1/2026 nâng tỷ lệ giải ngân lên khoảng 90% kế hoạch vốn.

Bước sang năm 2026, Lâm Đồng đặt mục tiêu tăng trưởng trên 10%, với trọng tâm là điều chỉnh quy hoạch và hình thành trung tâm hành chính - chính trị mới, tạo không gian phát triển dài hạn. Song song đó, tỉnh ưu tiên thúc đẩy các dự án hạ tầng chiến lược như cao tốc Tân Phú – Bảo Lộc – Liên Khương, nâng cấp Cảng hàng không quốc tế Liên Khương, hướng tới vai trò trung tâm kết nối của khu vực Tây Nguyên.

Đáng chú ý, tỉnh đang tập trung tháo gỡ vướng mắc cho 75 dự án ngoài ngân sách với tổng vốn hơn 71.000 tỷ đồng. Nếu được khơi thông kịp thời, đây sẽ là nguồn lực quan trọng tạo cú hích tăng trưởng, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của Lâm Đồng trong giai đoạn tới.

Công bố CPI sớm: Tăng dư địa chủ động cho điều hành lạm phát

Việc điều chỉnh thời điểm công bố chỉ số giá tiêu dùng (CPI) sớm hơn đang được đánh giá là bước đi quan trọng, góp phần nâng cao tính chủ động trong điều hành chính sách kinh tế vĩ mô, đặc biệt là kiểm soát lạm phát.

Theo Nghị định số 13/2026/NĐ-CP ban hành ngày 13/1/2026, Chính phủ đã quy định thời điểm công bố số liệu CPI chính thức vào ngày 03 hằng tháng, thay vì ngày 06 như trước đây. Như vậy, dữ liệu giá cả được cập nhật sớm hơn 3 ngày, tạo thêm dư địa để các cơ quan quản lý kịp thời đánh giá xu hướng lạm phát và đưa ra phản ứng chính sách phù hợp.

7bcc7d15532a423687143c7a94968288-63973.png
Tỷ trọng các nhóm hàng hóa và dịch vụ trong CPI giai đoạn 2020-2025. Nguồn: Cục Thống kê

CPI là chỉ tiêu thống kê phản ánh mức độ biến động giá của rổ hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng cuối cùng của hộ gia đình, được xem là “thước đo” quan trọng nhất của chi phí sinh hoạt và lạm phát tiêu dùng. Trong thực tiễn, CPI thường là một trong những dữ liệu đầu vào sớm nhất để cân nhắc điều chỉnh chính sách tiền tệ, lãi suất, tín dụng, cũng như xây dựng kịch bản điều hành giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý.

Việc công bố CPI sớm hơn giúp rút ngắn độ trễ thông tin, qua đó hỗ trợ chính sách bắt nhịp sát hơn với diễn biến giá cả trên thị trường. Không chỉ cơ quan quản lý, cộng đồng doanh nghiệp cũng hưởng lợi khi có thêm cơ sở để chủ động xây dựng kế hoạch chi phí, điều chỉnh giá bán và đàm phán hợp đồng trong bối cảnh giá cả biến động.

Cùng với thay đổi về thời điểm công bố, phương pháp biên soạn CPI cũng tiếp tục được hoàn thiện. Giai đoạn 2020–2025, rổ hàng hóa CPI gồm 752 mặt hàng, tăng gần 100 mặt hàng so với giai đoạn trước, bổ sung nhiều sản phẩm, dịch vụ gắn với xu hướng tiêu dùng hiện đại như thiết bị công nghệ, phương tiện cá nhân và nhà ở cho thuê chất lượng cao. Sự điều chỉnh này giúp CPI phản ánh đầy đủ hơn các nguồn gây áp lực lạm phát trong nền kinh tế đang chuyển dịch mạnh về dịch vụ và tiêu dùng đô thị.

Trong năm 2025, Cục Thống kê cũng sẽ chuyển đổi năm gốc tính CPI từ 2019 sang 2024, qua đó cập nhật quyền số chi tiêu và cơ cấu tiêu dùng của hộ gia đình. Về dài hạn, việc công bố CPI sớm hơn, cùng với cải tiến phương pháp thống kê, được kỳ vọng sẽ nâng cao tính minh bạch, độ tin cậy của số liệu giá cả, phục vụ hiệu quả công tác điều hành kinh tế vĩ mô và củng cố niềm tin của nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Giá xăng dầu đảo chiều tăng, RON95 tiến sát mốc 19.000 đồng/lít

Sau 5 kỳ điều chỉnh giảm liên tiếp, giá xăng dầu trong nước đã quay đầu tăng trở lại tại kỳ điều hành chiều 15/1. Động thái này diễn ra trong bối cảnh giá dầu thế giới có xu hướng nhích lên, tác động trực tiếp đến giá cơ sở các mặt hàng xăng dầu trong nước.

Theo thông báo của liên bộ Công Thương – Tài chính, từ 15 giờ ngày 15/1, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu đồng loạt điều chỉnh tăng giá bán lẻ. Cụ thể, giá xăng RON95-III được điều chỉnh tăng 152 đồng/lít, lên mức tối đa 18.712 đồng/lít, tiến gần ngưỡng 19.000 đồng/lít. Xăng E5 RON92 cũng tăng 143 đồng/lít, giá bán lẻ không cao hơn 18.376 đồng/lít.

1000010282.jpg
Giá xăng RON95-III được điều chỉnh tăng 152 đồng/lít, lên mức tối đa 18.712 đồng/lít

Ở nhóm dầu, giá dầu diesel 0.05S tăng mạnh nhất với mức tăng 226 đồng/lít, lên 17.287 đồng/lít. Giá dầu hỏa tăng 138 đồng/lít, lên tối đa 17.697 đồng/lít. Riêng dầu mazut 180CST 3.5S đi ngược xu hướng chung, giảm nhẹ 2 đồng/kg, còn 13.401 đồng/kg.

Đây là kỳ điều hành đầu tiên trong năm ghi nhận xu hướng tăng của giá xăng dầu sau chuỗi điều chỉnh giảm trước đó. Tại kỳ điều hành ngày 8/1, giá xăng đã giảm từ 205–357 đồng/lít, trong khi dầu diesel giảm 194 đồng/lít và dầu hỏa giảm 135 đồng/lít; riêng dầu mazut khi đó tăng 58 đồng/kg.

Việc giá xăng dầu đảo chiều đi lên được dự báo sẽ tạo thêm áp lực nhất định lên chi phí sản xuất, vận tải và mặt bằng giá tiêu dùng trong thời gian tới. Tuy nhiên, mức tăng hiện nay vẫn được đánh giá là tương đối nhẹ, góp phần hạn chế tác động lan tỏa đến lạm phát trong ngắn hạn.

Kết nối đầu tư