Pharmedic: Áp lực trên đường đua thuốc generic

0:00 / 0:00
0:00

(BĐT) - Cạnh tranh gay gắt trên thị trường dược phẩm, đặc biệt tại kênh thuốc kê đơn (ETC) khiến Công ty CP Dược phẩm Dược liệu Pharmedic (PMC) phải đối mặt với áp lực kép: vừa duy trì tăng trưởng, vừa phải cạnh tranh với các doanh nghiệp cùng ngành, thậm chí với cả cổ đông chiến lược - Công ty CP Dược Sài Gòn.

Sản phẩm chủ lực của Pharmedic là các thuốc generic phổ biến, có mức độ cạnh tranh rất cao . Ảnh minh họa: Phúc An
Sản phẩm chủ lực của Pharmedic là các thuốc generic phổ biến, có mức độ cạnh tranh rất cao . Ảnh minh họa: Phúc An

Cạnh tranh khốc liệt

Trong danh mục tham gia đấu thầu, các nhóm sản phẩm chủ lực của Pharmedic gồm: Natri Clorid, Vitamin PP, Clorpheniramin Maleat, Kẽm Gluconat, Nicotinamid, Trihexyphenidyl Hydroclorid, Povidon Iodin… - đều là các thuốc generic phổ biến, có mức độ cạnh tranh rất cao.

Đặc biệt, Natri Clorid là mặt hàng Pharmedic tham dự thầu nhiều nhất trong thời gian gần đây. Tuy nhiên, đây cũng là “chiến trường” khốc liệt khi có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp như: Công ty TNHH MTV Dược Sài Gòn, Công ty CP Dược phẩm Agimexpharm, Công ty CP Dược phẩm Khánh Hòa, Công ty CP Dược phẩm Minh Dân, Công ty CP Dược phẩm Trung ương Vidipha…

Thực tế đấu thầu cho thấy, khoảng cách giá giữa các nhà thầu thường rất nhỏ, có trường hợp Pharmedic trúng thầu với giá chỉ nhỉnh hơn đối thủ vài chục nghìn đồng, hoặc bằng giá nhưng thắng nhờ điểm kỹ thuật cao hơn.

Tại phần/lô Natri Clorid của Gói thầu Thuốc generic thuộc Dự toán Mua sắm thuốc năm 2025 - 2026 của Bệnh viện An Bình, Pharmedic chật vật vượt qua 3 đối thủ để trúng thầu, bởi giá dự thầu suýt soát nhau. Tại Gói thầu Thuốc generic số 2 thuộc Dự toán Mua sắm thuốc nội trú năm 2025 - 2026 của Bệnh viện Nhi Đồng 2, phần/lô Natri Clorid chứng kiến sự cạnh tranh gay gắt của 6 nhà thầu, Pharmedic có giá chào thấp nhất và được chọn trúng thầu…

Tuy nhiên, tại không ít phần/lô, dù có điểm kỹ thuật tương đương, nhưng đối thủ đưa ra mức giá thấp hơn đáng kể khiến Pharmedic không thể cạnh tranh. Điển hình, tại một số phần/lô Vitamin B6 kết hợp Magnesi Lactat, giá dự thầu của đối thủ thấp hơn gần 6 lần so với Pharmedic. Hay với các sản phẩm như Clorpheniramin, Kẽm Gluconat, Pharmedic liên tục thất bại trước các đối thủ có chiến lược giá linh hoạt hơn.

Công ty TNHH MTV Dược Sài Gòn hiện là cổ đông lớn nhất của Pharmedic, với tỷ lệ sở hữu 43,44% vốn điều lệ (vốn điều lệ của Pharmedic là 93,325 tỷ đồng). Năm 2025, Pharmedic ghi nhận doanh thu bán thành phẩm cho Dược Sài Gòn và một số đối tác khác với giá trị hơn 54 tỷ đồng, đồng thời ứng trước 20 tỷ đồng để Dược Sài Gòn mua nguyên vật liệu. Trong khi đó, Pharmedic và Dược Sài Gòn từng cạnh tranh trực diện tại nhiều gói thầu, thậm chí chào cùng mức giá và chỉ phân định thắng thua bằng điểm kỹ thuật.

Tại một số gói thầu, Dược Sài Gòn trúng thầu với chính sản phẩm do Pharmedic sản xuất. Đơn cử, tại Gói thầu Cung cấp thuốc generic cho các cơ sở y tế công lập trong tỉnh Bình Dương năm 2024 - 2026, Dược Sài Gòn trúng thầu phần/lô Povidon Iodin (thuốc Povidine 5% - 20ml VD-17906-12 Nhóm 4) do Pharmedic sản xuất… Điều này phần nào cho thấy mô hình hợp tác - cạnh tranh khá phổ biến trong ngành dược, khi doanh nghiệp vừa tham gia đấu thầu, vừa thông qua hệ thống phân phối của đối tác để mở rộng thị trường. Tuy nhiên, mô hình này cũng đặt ra những câu hỏi: Liệu việc “chia sẻ” thị phần qua đối tác có làm giảm lợi thế cạnh tranh trực tiếp của Pharmedic trong dài hạn hay không?

Áp lực tồn kho, công nợ gia tăng và bài toán hiệu quả

Năm 2025, Pharmedic ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực với doanh thu đạt khoảng 552,097 tỷ đồng, tăng 8,66% so với năm 2024 và vượt kế hoạch đề ra. Lợi nhuận sau thuế tăng trưởng nhẹ, đạt khoảng 77,6 tỷ đồng. Điều này cho thấy doanh nghiệp vẫn duy trì hiệu quả hoạt động trong bối cảnh thị trường nhiều biến động.

Theo ông Lê Việt Hùng - Tổng giám đốc Công ty, kênh ETC tiếp tục tăng trưởng mạnh nhờ tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế duy trì trên 93% dân số; nhu cầu khám chữa bệnh gia tăng và hoạt động đấu thầu thuốc tại các cơ sở y tế ngày càng mở rộng.

Pharmedic tiếp tục duy trì danh hiệu “Hàng Việt Nam chất lượng cao” trong suốt giai đoạn 2003 - 2025, đồng thời đầu tư nâng cấp hệ thống sản xuất đạt chuẩn GMP, giúp bảo đảm năng lực cung ứng ổn định. Giá trị sản xuất năm 2025 đạt khoảng 645,8 tỷ đồng, tăng 9% so với năm trước.

Tuy nhiên, hàng tồn kho tăng mạnh từ 71,1 tỷ đồng lên 103,9 tỷ đồng, tương ứng mức tăng hơn 46%. Theo ông Hùng, nguyên nhân chủ yếu là Công ty tăng dự trữ để đáp ứng nhu cầu mở rộng kinh doanh. Điều này đặt ra áp lực về vòng quay vốn và rủi ro giảm giá.

Cùng với đó, nợ phải trả ngắn hạn là 104,5 tỷ đồng, tăng 21,27% so với năm 2024, tập trung vào các khoản phải trả người lao động và nhà cung cấp. Dù quy mô nợ vẫn trong tầm kiểm soát so với tổng tài sản 345 tỷ đồng, nhưng xu hướng gia tăng công nợ cho thấy áp lực dòng tiền trong bối cảnh doanh nghiệp mở rộng hoạt động.

Theo Chủ tịch HĐQT Pharmedic Lê Văn Thịnh, trong nhiệm kỳ 2024 - 2029, Pharmedic đặt mục tiêu gia tăng tỷ trọng sản phẩm mới, đồng thời phát triển song song hai kênh ETC và OTC nhằm đa dạng hóa nguồn thu. Trong đó, kênh ETC vẫn là động lực tăng trưởng chính.

Kế hoạch năm 2026 của Pharmedic cho thấy sự thận trọng, với doanh thu dự kiến khoảng 572 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế khoảng 80 tỷ đồng. Doanh nghiệp cho biết duy trì chính sách cổ tức tương đối hấp dẫn, với tỷ lệ chi trả năm 2025 là 24% và có thể cao hơn nhờ điều chỉnh tỷ lệ lợi nhuận giữ lại.

Dù duy trì được vị thế trên thị trường, Pharmedic đang đối mặt với áp lực cạnh tranh trong đấu thầu thuốc generic ngày càng gay gắt khi nhiều doanh nghiệp sẵn sàng chào giá thấp để giành thị phần, biên lợi nhuận của các nhà sản xuất như Pharmedic có nguy cơ bị thu hẹp. Bên cạnh đó là bài toán xử lý hàng tồn kho để tăng hiệu quả sử dụng vốn và giảm công nợ. Nhiều nhà đầu tư, cổ đông của Pharmedic chờ đợi lãnh đạo Công ty sẽ có lời giải cho các vấn đề trên tại Đại hội đồng cổ đông ngày 28/3/2026.

Kết nối đầu tư