Muôn kiểu tự trượt của nhà thầu

0:00 / 0:00
0:00

(BĐT) - Khảo sát các gói thầu xây lắp được công khai kết quả gần đây cho thấy, không ít nhà thầu nhận “trái đắng” vì chủ quan trong khâu rà soát tài liệu tài chính, lựa chọn đối tác; sử dụng tài liệu về nhân sự, thiết bị không chuẩn với mong muốn làm đẹp hồ sơ dự thầu (HSDT).

Nhiều nhà thầu bị loại tại các gói thầu xây lắp vì đề xuất tài liệu nhân sự, thiết bị không hợp lệ. Ảnh: Nhã Chi
Nhiều nhà thầu bị loại tại các gói thầu xây lắp vì đề xuất tài liệu nhân sự, thiết bị không hợp lệ. Ảnh: Nhã Chi

“Trái đắng” khi đối tác có giá trị tài sản ròng âm

Trong quá trình chuẩn bị HSDT, nhiều liên danh nhà thầu đã chủ quan trong việc rà soát, đánh giá năng lực tài chính của các thành viên khi tham gia liên danh, dẫn đến HSDT bị loại.

Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Sơn Cẩm Hà (TP. Đà Nẵng) vừa công khai kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu Thi công xây dựng thuộc Dự án Hệ thống điện chiếu sáng qua khu trung tâm xã trên tuyến ĐT.615 địa bàn xã Sơn Cẩm Hà (giá gói thầu là 8,028 tỷ đồng). Liên danh An Thiên Phát không đạt đánh giá về năng lực, kinh nghiệm với lý do kết quả hoạt động tài chính của Nhà thầu không đạt. Cụ thể, giá trị tài sản ròng của năm tài chính gần nhất so với thời điểm đóng thầu (năm 2025) của thành viên liên danh (Công ty TNHH Kiến trúc xây dựng Phúc Hưng) là -18,919 tỷ đồng (yêu cầu của HSMT là giá trị tài sản ròng của nhà thầu trong năm tài chính gần nhất so với thời điểm đóng thầu phải dương).

Trường hợp tương tự xảy ra ở Gói thầu Thi công xây dựng và thiết bị Trường Tiểu học Trần Huỳnh thuộc Dự án Xây mới phòng học Trường Tiểu học Trần Huỳnh (giá gói thầu 10,215 tỷ đồng) do Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Tiên Phước (TP. Đà Nẵng) làm chủ đầu tư. Liên danh Công ty CP Tân Tiến Chu Lai - Công ty TNHH Xây dựng Thương mại và Dịch vụ Công Thành không đạt về năng lực, kinh nghiệm vì giá trị tài sản ròng của Công ty CP Tân Tiến Chu Lai âm 6,66 tỷ đồng.

Theo cán bộ của một đơn vị tư vấn đấu thầu, năng lực tài chính của nhà thầu được xác định thông qua các tiêu chí như: kết quả hoạt động tài chính (giá trị tài sản ròng trên cơ sở báo cáo tài chính của nhà thầu); doanh thu bình quân hàng năm; yêu cầu về nguồn lực tài chính cho gói thầu. Đối với doanh thu hàng năm và giá trị tài sản ròng, Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia sẽ tự động đánh giá dựa trên hồ sơ năng lực của nhà thầu. Trong đó, báo cáo tài chính có thể được cập nhật từ Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, Hệ thống thuế điện tử, hoặc nhà thầu tự kê khai vào hồ sơ năng lực của mình. Nếu Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia đánh giá “không đạt” đối với các tiêu chí doanh thu hàng năm, giá trị tài sản ròng, tổ chuyên gia không được sửa kết quả, HSDT của nhà thầu sẽ bị loại ngay.

Huy động, kê khai nhân sự, thiết bị không chuẩn

Thực tế đấu thầu cho thấy, do không có đủ nhân sự, thiết bị, nhiều nhà thầu đã sử dụng cả những nhân sự không thuộc khả năng huy động hợp pháp của mình, thiết bị thi công có tài liệu không hợp lệ để tham dự thầu. Điều này dẫn tới việc bị loại khỏi gói thầu, đồng thời có nguy cơ bị đánh giá gian lận.

Mới đây, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng xã Tứ Kỳ (TP. Hải Phòng) công khai kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu số 1 thuộc Dự án Cải tạo, nâng cấp đường làng nghề An Nhân, xã Tứ Kỳ (9,074 tỷ đồng). Công ty TNHH Đầu tư xây dựng và Dịch vụ thương mại Kim Ngân bị đánh giá không đáp ứng yêu cầu của HSMT. Cụ thể, Nhà thầu đề xuất nhân sự Bùi Văn Hiến làm chỉ huy trưởng công trình. Trong quá trình đánh giá, Tổ chuyên gia nhận thấy chữ ký của nhân sự Bùi Văn Hiến trong các tài liệu và hợp đồng lao động (đính kèm HSDT) không giống nhau. Tổ chuyên gia đã đề nghị Chủ đầu tư xác minh với các tổ chức, cá nhân có liên quan. Kết quả xác minh cho thấy, nhân sự Bùi Văn Hiến hiện là Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng và Thương mại HĐ Hà Nội. Ông Hiến cho biết không ký hợp đồng lao động với Công ty TNHH Đầu tư xây dựng và Dịch vụ thương mại Kim Ngân, chữ ký trong hợp đồng lao động không phải chữ ký của ông. Tổ chuyên gia kết luận, Nhà thầu đã cố ý kê khai nhân sự chủ chốt không trung thực nhằm làm sai lệch kết quả lựa chọn nhà thầu nên HSDT của Nhà thầu bị loại và Nhà thầu bị coi là gian lận theo quy định tại Khoản 4 Điều 16 Luật Đấu thầu.

Đối với doanh thu hàng năm và giá trị tài sản ròng, Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia tự động đánh giá dựa trên hồ sơ năng lực của nhà thầu.

Trường hợp tương tự xảy ra đối với Liên danh Công ty TNHH Thành Long Bạc Liêu - Công ty TNHH Thăng Long khi tham dự Gói thầu Thi công xây dựng thuộc Dự án Xây dựng tuyến đường vàm Cây Mét - Công Điền do Ban Quản lý dự án xã Gành Hào (tỉnh Cà Mau) làm chủ đầu tư. Liên danh này đề xuất ông Phạm Phi Thuấn (kỹ sư bảo hộ lao động) giữ vị trí cán bộ phụ trách công tác an toàn lao động và vệ sinh môi trường.

Qua xác minh, ông Phạm Phi Thuấn khẳng định không có thỏa thuận lao động hay bất kỳ văn bản nào khác với Công ty TNHH Thành Long Bạc Liêu, Công ty TNHH Thăng Long để huy động cho gói thầu nêu trên. Việc đề xuất nhân sự cho vị trí cán bộ phụ trách an toàn lao động và vệ sinh môi trường tại gói thầu trên là do Nhà thầu tự đề xuất, chưa thông qua ý kiến của ông Phạm Phi Thuấn. Ngoài ra, việc kê khai kinh nghiệm chuyên môn đã từng thực hiện các dự án trong khoảng thời gian từ ngày 24/11/2023 đến nay theo HSDT là do Nhà thầu tự kê khai, chưa thông qua ý kiến của nhân sự này và nhân sự cũng chưa từng cung cấp các thông tin dự án từng thực hiện cho Nhà thầu.

Tại Gói thầu số 10 Thi công xây dựng + đảm bảo an toàn giao thông + thí nghiệm cọc tiếp địa thuộc Dự án Hạ tầng chiếu sáng công cộng tại các xã Đại Hùng, Đại Cường, Lưu Hoàng và Hồng Quang, huyện Ứng Hòa, TP. Hà Nội, Liên danh chiếu sáng Hòa Xá (có sự tham gia của Công ty CP Thương mại và Đầu tư An Minh Quang) đề xuất hợp đồng nguyên tắc thuê thiết bị máy đào với Công ty CP Hạ tầng Tuấn Kiệt. Tài liệu là 3 giấy chứng nhận kiểm định thiết bị do Công ty TNHH MTV Tư vấn và Kiểm định an toàn Việt Nam cấp. Qua xác nhận của Công ty TNHH MTV Tư vấn và Kiểm định an toàn Việt Nam về việc 3 giấy chứng nhận kiểm định thiết bị không chính xác, Tổ chuyên gia kết luận, Nhà thầu cố ý cung cấp thông tin, tài liệu không trung thực, không khách quan trong HSDT, vi phạm quy định pháp luật về đấu thầu.

Kết nối đầu tư