(BĐT) - Khó khăn do Covid-19 tác động tới doanh nghiệp (DN) toàn cầu, trong đó có DN Việt Nam. Trong hoàn cảnh đó, một số DN khởi nghiệp sáng tạo lại có bước tăng trưởng vượt bậc nhờ ý tưởng mới, sáng tạo.
Gần đây, nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo liên tục nhận được hỗ trợ từ các quỹ đầu tư trong nước và toàn cầu. Ảnh: Tiên Giang

Gần đây, nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo liên tục nhận được hỗ trợ từ các quỹ đầu tư trong nước và toàn cầu. Ảnh: Tiên Giang

Tại Diễn đàn Khởi nghiệp quốc tế: DN trẻ và những nỗ lực vượt khó do Covid-19 diễn ra ngày 18/9, ông Beniam Gebrezghi, chuyên gia Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) khu vực châu Á - Thái Bình Dương cho biết, khu vực châu Á - Thái Bình Dương hiện có 66 triệu DN trẻ. Trước khi Covid-19 xuất hiện, nhiều DN tại châu Á chưa đặt mục tiêu phát triển bền vững. Nhưng khi dịch bệnh xảy ra buộc các DN phải thay đổi.

Các cuộc khảo sát của UNDP khu vực châu Á - Thái Bình Dương cho thấy, 92% số DN được khảo sát cho biết bị ảnh hưởng tiêu cực và 85% đã phải thay đổi mô hình kinh doanh. Dữ liệu cũng chỉ ra, Covid-19 đã thúc đẩy DN đổi mới sáng tạo như thế nào. 86% DN đã tạo ra những sản phẩm, dịch vụ mới, chuyển đổi mô hình vận hành hoạt động; 92% số DN đã triển khai giải pháp chuyển đổi số; 68% DN trẻ lần đầu tiên tạo ra được các mối quan hệ hợp tác tốt…

Tại Việt Nam, 4 tháng gần đây, nhiều DN khởi nghiệp sáng tạo liên tục nhận được hỗ trợ từ các quỹ đầu tư trong nước và toàn cầu.

Theo bà Phạm Kiều Oanh, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sáng kiến phục vụ cộng đồng (CSIP), Covid-19 xuất hiện làm thay đổi nhanh chóng thị hiếu tiêu dùng. Những yếu tố bất trắc, khó lường của đại dịch khiến cho nhiều DN trở tay không kịp. Tuy nhiên, DN cần chấp nhận sự thay đổi này, đối mặt với thách thức để tiến lên, bởi trong thách thức luôn có cơ hội. DN cần phải điều chỉnh lại chiến lược kinh doanh, thay vì đi chợ mua hàng trực tiếp thì cung cấp dịch vụ trực tuyến (online), tất nhiên sẽ phải mất một vài tháng để thay đổi.

Một DN khởi nghiệp khá thành công trong lĩnh vực y tế dự phòng (đào tạo kỹ năng sơ cứu) trước khi đại dịch Covid-19 xảy ra cho biết đã gặp rất nhiều khó khăn bởi các đối tác, khách hàng đều bị tác động nặng nề do đại dịch, hình thức giáo dục trực tiếp không còn thực hiện được. Để xoay chuyển tình thế, Công ty đã triển khai hình thức trực tuyến nhưng ban đầu chỉ có 100 học viên tham dự. Nhờ sự trợ giúp của hệ sinh thái khởi nghiệp “cầm tay chỉ việc”, hỗ trợ xây dựng lại chương trình, bổ sung kiến thức kinh doanh…, đến nay, Công ty đã đạt được con số ấn tượng là 20.000 học viên.

Điều này cho thấy, các DN cần thay đổi nhanh, học hỏi nhanh hơn. Và không chỉ các DN, các hệ sinh thái cũng phải có sự điều chỉnh phù hợp.

Theo ông Eddie Thái, Giám đốc Quỹ Vietnam Investment Group (quỹ đầu tư quản lý 500 triệu USD), thời khắc này là cơ hội tốt để đầu tư. Nếu như trước đây phải mất tới 20 năm để đánh giá ý tưởng khởi nghiệp và ra quyết định rót vốn đầu tư, thì nay thời gian đó ngắn hơn rất nhiều, có khi chỉ mất 2 năm để phát triển thương mại hóa sản phẩm thành công.

Theo ông Eddie Thái, nhiều khi những ý tưởng này không cần có sự ảnh hưởng lớn, mà chỉ cần bắt đầu từ việc giải quyết được các vấn đề của nhóm cộng đồng nhỏ…

Thách thức làm nảy sinh các ý tưởng sáng tạo. Nhiều công nghệ, dịch vụ phát triển nhanh như robot, giáo dục, sức khỏe, giao tiếp online, y sinh học bảo vệ sức khỏe… Đây cũng là những ngành nghề có tiềm năng phát triển trong thời gian tới.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng, không ai có thể làm được một mình, mà cần phải có sự tiếp cận thông qua hệ sinh thái hỗ trợ. Ngoài sự hỗ trợ của Chính phủ, cần có sự kết nối các mạng lưới, hệ sinh thái toàn cầu để tận dụng hết các nguồn lực, không chỉ về vốn mà còn tăng cường năng lực cho các DN startup.

Một trong những kinh nghiệm của Singapore được chia sẻ tại Diễn đàn là nhiều DN đã phát triển thành công sau khi nhận được sự hỗ trợ của Chính phủ và mạng lưới hệ sinh thái khởi nghiệp. Các công ty khởi nghiệp thành công sẽ quay trở lại hỗ trợ những DN trẻ tiềm năng mới.

Lấy ví dụ về nhà sáng lập game Axie Infinity của một startup Việt Nam, ông Eddie Thái cho biết, nhờ sự hỗ trợ của hệ sinh thái khởi nghiệp, các ý tưởng sáng tạo của nhà sáng lập đã được làm rõ nét hơn, giải quyết vấn đề đặt ra và xây dựng chiến lược phát triển dài hạn.