Bản tin thời sự sáng 08/8

(BĐT) - Một số sự kiện nổi bật 24 giờ qua thu hút sự quan tâm của dư luận là: Đề xuất hợp nhất 4 Chương trình mục tiêu quốc gia thành một chương trình tổng thể; Đà Nẵng đầu tư hơn 6.200 tỷ đồng hoàn thiện hạ tầng Cảng Liên Chiểu; Thu ngân sách đạt gần 1,9 triệu tỷ đồng, hoàn thành gần 75% dự toán năm; Cao tốc Vinh - Thanh Thủy sẽ thi công đồng loạt trước ngày 30/9; Ngày 18/8 công bố Bộ chỉ số FTA Index 2025; Đường sắt nhẹ Phú Quốc dự kiến chạy thử từ giữa năm 2027..

Đề xuất hợp nhất 4 Chương trình mục tiêu quốc gia thành một chương trình tổng thể

Bộ Tài chính vừa trình Đảng ủy Chính phủ và Thường trực Chính phủ phương án hợp nhất bốn Chương trình mục tiêu quốc gia hiện hành thành một chương trình tổng thể giai đoạn 2026-2030, nhằm tăng cường phân cấp cho địa phương, đơn giản hóa cơ chế quản lý và tháo gỡ khó khăn trong giải ngân vốn.

ketcha2-2.jpg
Đến ngày 31/7, Thủ tướng đã giao 21.656 tỷ đồng cho 3 chương trình về phòng, chống ma túy; phát triển văn hóa và chương trình tích hợp. (Ảnh: Vietnam+)

Theo đề xuất, chương trình tổng thể sẽ tích hợp các Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo; phát triển văn hóa; chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển.

Bộ Tài chính đề xuất giữ nguyên mục tiêu, tổng nguồn lực đã được Quốc hội quyết nghị, đồng thời giao Chính phủ quy định cụ thể nội dung, cơ cấu nguồn vốn và cơ chế triển khai. Việc xây dựng chương trình dựa trên bốn nguyên tắc: giữ nguyên mục tiêu và nhiệm vụ; sắp xếp theo nhóm vấn đề, tránh cộng gộp cơ học; cơ cấu nguồn vốn theo tỷ lệ khoảng 75% vốn đầu tư công và 25% kinh phí thường xuyên; đẩy mạnh phân cấp theo phương châm "địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm".

Đến nay, Bộ Tài chính đã hoàn thiện hồ sơ trình Quốc hội, trong khi các bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện cơ chế triển khai từng chương trình thành phần. Với dự toán năm 2026, Quốc hội đã bố trí 35.000 tỷ đồng cho các Chương trình mục tiêu quốc gia, trong đó Thủ tướng đã giao 21.656 tỷ đồng cho ba chương trình gồm phòng, chống ma túy, phát triển văn hóa và chương trình tích hợp.

Theo Bộ Tài chính, tiến độ giải ngân giai đoạn 2026-2030 còn chậm do nhiều chương trình vẫn trong quá trình hoàn thiện thủ tục phân bổ vốn và ban hành văn bản hướng dẫn. Tính đến hết tháng 7/2026, vốn đầu tư công mới giải ngân khoảng 94 tỷ đồng, tương đương 0,5% kế hoạch; kinh phí thường xuyên giải ngân hơn 27 tỷ đồng, đạt 2,8% dự toán. Bộ Tài chính kiến nghị các bộ, ngành và địa phương khẩn trương hoàn thiện cơ chế, phân bổ vốn và đẩy nhanh giải ngân để bảo đảm tiến độ thực hiện các chương trình trong thời gian tới.

Đà Nẵng đầu tư hơn 6.200 tỷ đồng hoàn thiện hạ tầng Cảng Liên Chiểu

HĐND TP. Đà Nẵng khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031 vừa thông qua Nghị quyết về chủ trương đầu tư hoàn thiện phần cơ sở hạ tầng dùng chung Dự án Cảng Liên Chiểu với tổng mức đầu tư dự kiến hơn 6.209 tỷ đồng. Dự án sử dụng nguồn vốn từ ngân sách Trung ương và ngân sách thành phố, triển khai trong giai đoạn 2026-2030.

1.png
Quang cảnh kỳ họp thứ Năm HĐND TP. Đà Nẵng. Ảnh HĐND TP Đà Nẵng.

Dự án nhằm hoàn thiện hệ thống hạ tầng công cộng của Khu bến Liên Chiểu, bảo đảm kết nối đồng bộ, tạo điều kiện thu hút các nhà đầu tư phát triển các bến cảng thành phần, từng bước xây dựng Cảng Liên Chiểu trở thành cảng cửa ngõ và trung tâm logistics của khu vực miền Trung. Đồng thời, dự án đáp ứng yêu cầu di dời các bến hàng lỏng xăng dầu đang hoạt động trong vịnh Đà Nẵng, góp phần nâng cao an toàn hàng hải và chỉnh trang không gian cảng biển.

Theo nghị quyết, dự án thuộc nhóm A với nhiều hạng mục trọng điểm, gồm bồi thường, giải phóng mặt bằng và di dời các công trình hiện hữu. Trong đó, thành phố sẽ giải phóng mặt bằng để xây dựng tuyến đường sắt chuyên dùng kết nối từ ga Kim Liên đến Khu bến Liên Chiểu; di dời ba cầu cảng xăng dầu của PV OIL miền Trung, Petec Hòa Hiệp và Xăng dầu Quân đội khu vực 2, cùng một cầu cảng của Công ty CP Xi măng Vicem Hải Vân.

Bên cạnh đó, dự án sẽ xây dựng thêm 920 m đê chắn sóng, nối tiếp đoạn 1.170 m đã hoàn thành trước đây nhằm hình thành vùng nước tĩnh, bảo đảm an toàn cho tàu thuyền ra vào khai thác. Thành phố cũng đầu tư hai bến hàng lỏng mới thay thế các bến xăng dầu phải di dời, xây dựng khoảng 5,73 km đường giao thông dùng chung cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ.

Việc hoàn thiện hạ tầng dùng chung được kỳ vọng tạo nền tảng để đẩy nhanh phát triển Cảng Liên Chiểu, nâng cao năng lực khai thác cảng biển, tăng cường kết nối logistics và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội cho Đà Nẵng và khu vực miền Trung.

Thu ngân sách đạt gần 1,9 triệu tỷ đồng, hoàn thành gần 75% dự toán năm

Đến ngày 5/8, lũy kế thu ngân sách nhà nước trong cân đối đạt 1.896.176 tỷ đồng, tương đương 74,96% dự toán năm. Thông tin được Kho bạc Nhà nước công bố ngày 7/8, cho thấy công tác thu ngân sách tiếp tục đạt kết quả tích cực nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa hệ thống Kho bạc và các cơ quan thu.

2.jpg
Các đơn vị trong toàn hệ thống Kho bạc Nhà nước đã chủ động phối hợp với cơ quan thu trên địa bàn để tập trung nhanh, hạch toán đầy đủ và kịp thời các khoản thu vào ngân sách. (Ảnh: Vietnam+)

Trong tổng số thu, thu nội địa (không kể dầu thô) đạt 1.642.265 tỷ đồng, bằng 74,65% dự toán; thu từ dầu thô đạt 37.904 tỷ đồng, đạt 88,15% dự toán; thu từ hoạt động xuất nhập khẩu (sau hoàn thuế giá trị gia tăng) đạt 214.015 tỷ đồng, tương đương 76,98% dự toán.

Cùng với công tác thu, Kho bạc Nhà nước tiếp tục kiểm soát chặt chẽ chi ngân sách. Đến hết tháng 7, chi thường xuyên qua hệ thống Kho bạc đạt 829.773 tỷ đồng, bằng 45,9% dự toán năm. Đối với vốn đầu tư công năm 2026, lũy kế thanh toán đạt 350.295,4 tỷ đồng, tương đương 38,1% kế hoạch vốn được Quốc hội và Thủ tướng Chính phủ giao; vốn kéo dài từ năm trước sang năm 2026 giải ngân đạt 31.331,6 tỷ đồng, bằng 25,8% kế hoạch.

Trong lĩnh vực huy động vốn, đến ngày 31/7, tổng khối lượng trái phiếu Chính phủ phát hành qua đấu thầu đạt 201.165 tỷ đồng, bằng 40,2% kế hoạch năm. Kỳ hạn phát hành bình quân đạt 9,23 năm với lãi suất bình quân 4,13%/năm.

Kho bạc Nhà nước cũng đang đẩy mạnh hiện đại hóa công nghệ thông tin, chuyển đổi số và hoàn thiện Hệ thống thông tin Ngân sách và Kế toán Nhà nước số. Đồng thời, việc ký kết quy chế phối hợp với Bảo hiểm xã hội Việt Nam về quản lý tài khoản và kết nối dữ liệu được kỳ vọng sẽ rút ngắn thời gian giao dịch, giảm thủ tục giấy tờ và tạo nền tảng triển khai thanh toán điện tử song phương trong thời gian tới.

Cao tốc Vinh - Thanh Thủy sẽ thi công đồng loạt trước ngày 30/9

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã ký trình Quốc hội báo cáo tình hình thực hiện Nghị quyết số 255/2025/QH15 về chủ trương đầu tư Dự án đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy. Theo kế hoạch, toàn bộ 6 gói thầu xây lắp của dự án sẽ được triển khai thi công đồng loạt trước ngày 30/9/2026.

3.jpg
Phối cảnh một đoạn tuyến cao tốc Vinh - Thanh Thủy

Đến nay, chủ đầu tư đã hoàn thành lựa chọn nhà thầu và khởi công gói thầu XL01 từ ngày 18/5/2026. Các gói thầu còn lại dự kiến hoàn tất lựa chọn nhà thầu trong tháng 8 để đồng loạt triển khai thi công theo tiến độ.

Công tác giải phóng mặt bằng cơ bản đáp ứng yêu cầu, trong đó diện tích đất nông nghiệp đã cơ bản hoàn thành. Các địa phương đang tập trung giải phóng mặt bằng đối với đất ở, đất vườn và xây dựng các khu tái định cư nhằm bảo đảm bàn giao mặt bằng đúng kế hoạch.

Về vật liệu xây dựng, dự án cần khoảng 8 triệu m³ đất đắp, 1,4 triệu m³ cát và 3 triệu m³ đá. UBND tỉnh Nghệ An đã phê duyệt 12 khu vực mỏ khoáng sản phục vụ dự án, gồm 11 mỏ đất và 1 mỏ cát; trong đó đã cấp phép khai thác 3 mỏ đất và đang hoàn tất thủ tục cấp phép các mỏ còn lại, đồng thời nâng công suất một số mỏ đá, cát trên địa bàn.

Chính phủ kiến nghị Quốc hội tiếp tục giám sát quá trình triển khai, đồng thời đề nghị UBND tỉnh Nghệ An tăng cường quản lý, bảo đảm chất lượng và tiến độ dự án.

Dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy dài hơn 60 km, có tổng mức đầu tư hơn 23.900 tỷ đồng, được quy hoạch 6 làn xe, giai đoạn đầu đầu tư 4 làn, tốc độ thiết kế 80-100 km/h. Tuyến đường kết nối cao tốc Bắc - Nam phía Đông với cửa khẩu Thanh Thủy - Nậm On (Việt Nam - Lào), là một phần của hành lang kinh tế Hà Nội - Viêng Chăn. Khi hoàn thành, dự án sẽ rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa, hành khách từ cửa khẩu Thanh Thủy đến các đô thị, cảng biển Nghệ An, đồng thời tăng cường kết nối giữa Bắc Trung Bộ với Lào và Thái Lan, tạo động lực phát triển kinh tế, thương mại và du lịch khu vực.

Ngày 18/8 công bố Bộ chỉ số FTA Index 2025

Bộ Công Thương dự kiến tổ chức Lễ công bố Bộ chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các Hiệp định thương mại tự do (FTA Index) năm 2025 vào ngày 18/8 tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế (11 Lê Hồng Phong, Hà Nội).

4.jpg
Lễ công bố Bộ chỉ số FTA Index năm 2024

FTA Index là bộ chỉ số đánh giá toàn diện, có hệ thống về tình hình thực thi các hiệp định thương mại tự do tại các địa phương, được xây dựng theo chỉ đạo của Chính phủ. Bộ chỉ số nhằm cung cấp cơ sở dữ liệu phục vụ công tác quản lý nhà nước, đồng thời là kênh tham khảo quan trọng cho doanh nghiệp, nhà đầu tư và các hiệp hội ngành hàng trong hoạch định chiến lược đầu tư, kinh doanh.

Đến nay, Việt Nam đã tham gia và thực thi 17 hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương và đa phương, qua đó mở rộng quan hệ thương mại với nhiều đối tác lớn trên thế giới, góp phần thúc đẩy tăng trưởng xuất nhập khẩu và nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.

Trong năm 2025, Bộ Công Thương đã triển khai khảo sát, tổng hợp kết quả thực thi các FTA tại toàn bộ 34 tỉnh, thành phố để hoàn thiện FTA Index 2025.

Theo kế hoạch, lễ công bố sẽ có sự tham dự của hơn 300 đại biểu, gồm lãnh đạo Đảng, Chính phủ, các bộ, ngành, lãnh đạo UBND 34 tỉnh, thành phố, cùng đại diện các hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp, cơ quan ngoại giao và các tổ chức quốc tế tại Việt Nam. Bộ chỉ số được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả thực thi các FTA, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và hỗ trợ các địa phương khai thác tốt hơn các cơ hội từ hội nhập kinh tế quốc tế.

Đường sắt nhẹ Phú Quốc dự kiến chạy thử từ giữa năm 2027

Dự án đường sắt nhẹ (LRT) Phú Quốc giai đoạn 1 dự kiến hoàn thiện cơ bản và vận hành thử nghiệm vào tháng 6/2027, trước khi khai thác thương mại từ tháng 8/2027 để phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027.

5.jpg
Phối cảnh Dự án đường sắt nhẹ Phú Quốc. (Ảnh: Sun Group cung cấp)

Theo chủ đầu tư là Tập đoàn Sun Group, dự án có tổng mức đầu tư gần 9.000 tỷ đồng, dài 17,59 km, kết nối Cảng Hàng không quốc tế Phú Quốc với Trung tâm Hội nghị và Triển lãm quốc tế APEC. Khi đưa vào khai thác, tuyến đường sắt sẽ rút ngắn thời gian di chuyển từ sân bay đến khu vực Nam Đảo xuống còn khoảng 20 phút.

Đến đầu tháng 8/2026, dự án đã giải ngân khoảng 1.800 tỷ đồng, đạt 28,7% tổng mức đầu tư. Gần 600 kỹ sư, công nhân đang tổ chức thi công liên tục 3 ca tại các hạng mục cầu, hầm và nền đường. Hiện phần bệ trụ đạt khoảng 63% khối lượng, thân trụ đạt 56%; hạng mục hầm cơ bản hoàn thành cọc, trong khi nền đường đạt tiến độ cao, tạo điều kiện chuyển sang thi công kết cấu phía trên.

Theo kế hoạch, dự án sẽ lắp đặt những đoạn ray đầu tiên trong tháng 8/2026, tiếp tục triển khai tại các đoạn trên cao và trong hầm từ tháng 10. Đầu năm 2027, các đoàn tàu đầu tiên sẽ được đưa về Phú Quốc để lắp đặt thiết bị và hoàn thiện hệ thống.

Cùng với các dự án nâng cấp đường tỉnh ĐT.975 và Đại lộ APEC, tuyến LRT được kỳ vọng sẽ hình thành hệ thống giao thông hiện đại, đồng bộ, góp phần nâng cao năng lực hạ tầng, phục vụ APEC 2027 và thúc đẩy phát triển du lịch, kinh tế của Phú Quốc trong những năm tới.

Kết nối đầu tư