 |
| Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng phát biểu tại Sự kiện |
Cơ chế "thời gian chờ" là khoảng thời gian kể từ khi khách hàng bấm lệnh chuyển khoản đến trước khi tiền thực sự được ghi có vào tài khoản người thụ hưởng. Trong khoảng thời gian đệm này, nếu phát hiện bị thao túng tâm lý, lừa đảo hoặc có sai sót, người dùng có quyền chủ động yêu cầu ngân hàng dừng giao dịch để thu hồi tiền. Ngân hàng Nhà nước cho phép khách hàng tự đăng ký hạn mức và thời gian chờ phù hợp nhu cầu, trường hợp không đăng ký sẽ áp dụng hạn mức mặc định là 400 triệu đồng kèm thời gian chờ 24 giờ đối với tài khoản lạ. Các thao tác điều chỉnh hay dừng giao dịch đều phải xác thực chặt chẽ qua tài khoản định danh điện tử VNeID mức độ 2 hoặc sinh trắc học.
Bước sang năm thứ 6 của hành trình chuyển đổi số, ngành ngân hàng chính thức chuyển trọng tâm từ số hóa quy trình đơn thuần sang kỷ nguyên ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) có trách nhiệm và dữ liệu chuyên sâu để bảo vệ người dùng. Sự kiện năm 2026 mang chủ đề “Ngân hàng thông minh trong kỷ nguyên dữ liệu và AI” cùng thông điệp xuyên suốt “Dữ liệu dẫn lối, AI đồng hành, ngân hàng kiến tạo hệ sinh thái số”.
Phát biểu khai mạc, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng khẳng định sự kiện đánh dấu mốc 5 năm toàn ngành nỗ lực triển khai các Nghị quyết của Đảng và Chính phủ, tạo bước chuyển dịch mạnh mẽ từ nhận thức sang hành động thực chất, lấy sự tiện lợi và trải nghiệm của người dân làm thước đo.
Báo cáo tại sự kiện cho thấy những cột mốc phát triển vượt bậc sau nửa thập kỷ bứt phá. Đến hết năm 2025, gần 89% người dân Việt Nam từ 15 tuổi trở lên đã có tài khoản thanh toán. Giá trị thanh toán không dùng tiền mặt đạt con số kỷ lục, gấp hơn 28 lần GDP. Tại nhiều ngân hàng thương mại, tỷ lệ giao dịch thực hiện qua kênh số đã vượt mốc 95%.
Riêng giao dịch tài chính qua mã QR chứng kiến tốc độ bùng nổ khi tăng trưởng bình quân trên 100% mỗi năm. Mạng lưới thanh toán qua mã QR cũng đã mở rộng kết nối song phương tới nhiều quốc gia trong khu vực như Thái Lan, Lào, Campuchia, Trung Quốc, Hàn Quốc và Singapore. Đi liền với đó, Ngân hàng Nhà nước đã đơn giản hóa hơn 90% thủ tục hành chính và hoàn thành đưa 100% dịch vụ công đủ điều kiện lên toàn trình.
Tuy nhiên, trước sự xuất hiện của tội phạm công nghệ cao sử dụng AI và Deepfake tinh vi, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn chỉ đạo toàn ngành phải chuyển mạnh từ “quản lý tiến độ” sang “quản trị kết quả”, lấy hiệu quả thực chất và an toàn tài sản của người dân, doanh nghiệp làm thước đo cao nhất. Dữ liệu và AI không phải là mục tiêu tự thân mà phải trở thành công cụ nâng cao năng lực quản trị, đổi mới sản phẩm và phòng ngừa rủi ro từ sớm, từ xa.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước yêu cầu toàn hệ thống tập trung vào 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Thứ nhất, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo vừa kiểm soát hiệu quả rủi ro từ AI, ngân hàng mở và các mô hình ngân hàng số mới.
Thứ hai, nâng cấp hạ tầng số và chuẩn hóa dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, đẩy mạnh kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư theo Đề án 06 và Trung tâm dữ liệu quốc gia nhằm nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm.
Thứ ba, thúc đẩy ứng dụng AI thực chất và có trách nhiệm trong phân tích dữ liệu, chấm điểm tín dụng và chăm sóc khách hàng, gắn liền với việc xây dựng các nguyên tắc quản trị AI minh bạch và bảo vệ quyền riêng tư.
Thứ tư, siết chặt an ninh mạng và xây dựng niềm tin số, chủ động phòng chống gian lận thông qua Hệ thống thông tin giám sát rủi ro (SIMO) cùng các giải pháp kỹ thuật như áp dụng thời gian chờ giao dịch.
Thứ năm, khai thác dữ liệu để thúc đẩy tài chính toàn diện, giúp doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh, người dân khu vực nông thôn và các đối tượng yếu thế tiếp cận nguồn vốn thuận lợi hơn với chi phí hợp lý.
Thứ sáu, chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao về AI, dữ liệu và an ninh mạng; trong đó người đứng đầu các đơn vị phải chịu trách nhiệm trực tiếp về kết quả chuyển đổi số.
