 |
| Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 11,9% trong 8 tháng đầu năm 2026 - mức tăng cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Ảnh: Lê Tiên |
Số liệu mới công bố của Cục Hải quan (Bộ Tài chính) cho biết, trong nửa đầu tháng 9/2026, tổng trị giá xuất nhập khẩu của cả nước đạt hơn 54,864 tỷ USD, trong đó tổng trị giá xuất khẩu đạt hơn 26,023 tỷ USD và tổng trị giá nhập khẩu đạt hơn 28,84 tỷ USD. Tính từ đầu năm đến hết nửa đầu tháng 9/2026, tổng trị giá xuất nhập khẩu ghi nhận con số 825,193 tỷ USD, tăng đáng kể từ mức 770,14 tỷ USD vào cuối tháng 8. Đến nửa đầu tháng 9, tổng trị giá xuất khẩu đạt hơn 400,843 tỷ USD và tổng trị giá nhập khẩu đạt hơn 424,35 tỷ USD, nhập siêu tăng lên 23,507 tỷ USD từ mức 20,46 tỷ USD vào cuối tháng 8/2026.
Hoạt động sản xuất kinh doanh cải thiện là một trong những yếu tố giúp tăng trưởng kinh tế Việt Nam được kỳ vọng sẽ đạt kết quả khả quan trong năm nay. Theo đánh giá mới nhất của Ngân hàng UOB, kinh tế Việt Nam đang bước vào giai đoạn cuối năm với nền tảng tăng trưởng vững chắc, được hỗ trợ bởi hoạt động sản xuất, xuất khẩu và đầu tư. Kết quả tăng trưởng khả quan trong nửa đầu năm cùng những tín hiệu tích cực từ khu vực sản xuất và thương mại đã củng cố triển vọng của nền kinh tế trong phần còn lại của năm.
Trên cơ sở đó, UOB dự báo tăng trưởng GDP của Việt Nam năm 2026 đạt 8,5%. Động lực tăng trưởng được kỳ vọng đến từ nhu cầu trong nước cải thiện, dòng vốn đầu tư vào các lĩnh vực sản xuất và công nghệ, cùng các dự án hạ tầng quy mô lớn đang được triển khai trên cả nước.
Cùng quan điểm, nhóm nghiên cứu thuộc Công ty CP Chứng khoán MB (MBS) kỳ vọng tăng trưởng GDP quý III/2026 sẽ ở mức 8,7% - 9% dựa trên các yếu tố: hoạt động sản xuất công nghiệp duy trì đà tăng trưởng tích cực với chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 11,9% trong 8 tháng đầu năm 2026 - mức tăng cao nhất trong nhiều năm trở lại đây; tốc độ giải ngân đầu tư công cải thiện, lũy kế 8 tháng đầu năm giải ngân hơn 509 nghìn tỷ đồng (tăng 24,5% so với cùng kỳ năm ngoái); dòng vốn FDI giải ngân tích cực, tăng 12% trong 8 tháng đầu năm nay so với cùng kỳ 2025.
Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu cũng chỉ ra những thách thức đối với nền kinh tế như: cán cân thương mại hàng hóa thâm hụt cao; rủi ro lạm phát gia tăng khi mặt bằng giá năng lượng năm nay tăng mạnh; chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn có dấu hiệu đảo chiều khiến dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ của Việt Nam bị thu hẹp. MBS ước tính, trong cả năm nay, tăng trưởng xuất khẩu sẽ dao động trong khoảng 22,5% - 24%, nhập khẩu sẽ tăng 30 - 32%, thâm hụt thương mại cả năm ước khoảng 10 - 12 tỷ USD.
Theo ông Suan Teck Kin, Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và kinh tế toàn cầu, Ngân hàng UOB Singapore, động lực tăng trưởng vẫn được duy trì, song cán cân ngoại thương đang là thách thức đáng lưu ý với Việt Nam trước áp lực từ căng thẳng tại Trung Đông. Theo đó, ngay cả với kịch bản giá dầu giảm giúp thu hẹp thâm hụt thương mại, thặng dư tài khoản vãng lai của Việt Nam nhiều khả năng vẫn sẽ thấp hơn đáng kể so với mức ghi nhận trong năm 2025.
“Dự báo tăng trưởng năm 2026 của chúng tôi đã được điều chỉnh tăng lên 8,5%, hàm ý nền kinh tế sẽ tăng trưởng khoảng 8,8% trong nửa cuối năm 2026. Việc FTSE Russell nâng hạng Việt Nam lên nhóm Thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9 được kỳ vọng sẽ hỗ trợ dòng vốn đầu tư chảy vào thị trường. Những rủi ro chính bao gồm giá năng lượng tăng mạnh trở lại, khả năng Mỹ áp dụng các biện pháp thuế quan khắt khe hơn, nguy cơ chậm trễ trong quá trình giải ngân và triển khai đầu tư công”, ông Suan Teck Kin nhấn mạnh .
Từ góc độ khác, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV đánh giá lạc quan hơn về triển vọng tăng trưởng kinh tế trong quý III và cả năm nay. Theo đó, GDP trong quý III có thể đạt khoảng 9,5%, quý IV 10% và tăng trưởng cả năm nay 9% là hoàn toàn khả thi.
“Cơ sở cho sự lạc quan này đến từ việc các vùng kinh tế trọng điểm đang bước vào chu kỳ phát triển mới, sự chuyển mình mạnh mẽ của các địa phương. Các định chế tài chính hàng đầu thế giới như Goldman Sachs và Morgan Stanley đều duy trì quan điểm tích cực về triển vọng của Việt Nam trong năm tới, mở ra cơ hội vàng để nền kinh tế thực hiện cú vượt rào và bứt phá”, ông Lực chia sẻ.
Để giữ vững đà tăng trưởng và ổn định kinh tế vĩ mô năm 2026, vị chuyên gia BIDV kiến nghị cần bảo đảm ổn định tỷ giá, thị trường năng lượng và tài chính. Đặc biệt, cần thực hiện chính sách tiền tệ linh hoạt, bình ổn mặt bằng lãi suất và thực hiện giảm lãi suất có trọng điểm cho các lĩnh vực ưu tiên. Đồng thời, cần bảo đảm 4 trụ cột gồm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, chuỗi cung ứng và an ninh mạng - dữ liệu.
