Tính đến ngày thứ Ba, tổng nghĩa vụ nợ của Mỹ đã chạm mức 40,05 nghìn tỷ USD, chỉ khoảng 4 năm rưỡi sau khi vượt mốc 30 nghìn tỷ USD. Tình trạng thâm hụt ngân sách leo thang kéo dài nhiều năm qua - đặc biệt do các gói kích thích kinh tế khổng lồ trong đại dịch Covid-19 - đã đẩy tỷ lệ nợ công do khu vực tư nhân nắm giữ tiến sát ngưỡng 100% GDP.
Báo cáo tài chính tháng gần nhất của Bộ Tài chính Mỹ ghi nhận mức thâm hụt 432,3 tỷ USD trong tháng 7, mức cao nhất trong một tháng kể từ tháng 3/2021. Lũy kế từ đầu năm tài chính đến nay, thâm hụt đã tiệm cận 1.800 tỷ USD, cao hơn so với cùng kỳ năm trước.
Để so sánh, cách đây một thập kỷ, quy mô nợ công của Mỹ chỉ ở mức 19,4 nghìn tỷ USD.
Bức tranh tài khóa u ám của Mỹ đang tạo ra những biến động rõ rệt trên thị trường, nhiều khả năng đã thúc đẩy Bộ Tài chính đưa ra thông báo vào ngày thứ Tư về việc tăng quy mô mua lại các trái phiếu chính phủ kỳ hạn dài.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ đã tăng mạnh kể từ cuối tháng 6, chạm các mức đỉnh chưa từng thấy kể từ trước cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu - biến cố từng buộc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) phải hạ lãi suất chuẩn về gần 0%. Vào cuối năm 2008, Fed cũng từng triển khai chương trình mua lại trái phiếu quy mô lớn để kìm giữ mặt bằng lãi suất.
Tuy nhiên, áp lực đối với lợi suất trái phiếu hiện nay đang được cộng hưởng từ hàng loạt yếu tố: lo ngại về gánh nặng nợ và thâm hụt ngân sách, sự bùng nổ của các đợt phát hành trái phiếu doanh nghiệp nhằm rót vốn cho làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI), mức bù đắp rủi ro kỳ hạn gia tăng, cùng với mối hoài nghi về cam kết kiềm chế lạm phát của Fed.
Trong bối cảnh Fed vẫn do dự trong việc điều chỉnh lãi suất khi chưa có thêm các dữ liệu rõ ràng về lạm phát và thị trường lao động, chi phí đi vay của chính phủ Mỹ đang tăng vọt. Riêng trong năm nay, tiền lãi phải trả cho các khoản nợ đã lên tới gần 1.200 tỷ USD, trở thành khoản chi ngân sách lớn nhất, chỉ đứng sau 2 chương trình An sinh Xã hội và Bảo hiểm Y tế Medicare.
