(BĐT) - Đại dịch Covid-19 đã và đang ảnh hưởng nặng nề đến mọi hoạt động kinh doanh, sản xuất, giao thương hàng hóa. Hoạt động đấu thầu trong những ngày giãn cách xã hội cũng bị tác động toàn diện.
Mở thầu mùa Covid-19, chủ đầu tư, bên mời thầu và cả nhà thầu đều tỏ ra lo lắng. Ảnh: Văn Huyền

Mở thầu mùa Covid-19, chủ đầu tư, bên mời thầu và cả nhà thầu đều tỏ ra lo lắng. Ảnh: Văn Huyền

Là phóng viên Báo Đấu thầu, cơ hội được trao đổi thông tin, gặp gỡ các chủ đầu tư, bên mời thầu cũng như các nhà thầu trong những ngày giãn cách xã hội đã để lại trong tôi nhiều trải nghiệm đáng nhớ.

Giãn cách vẫn mở thầu rộng rãi

Nếu là những người công tác trong lĩnh vực y tế, thời điểm ngay sau Tết Nguyên đán 2020 sẽ trở thành những ngày tháng không thể nào quên. Mức độ tác động của đại dịch Covid-19 ngày càng tăng đến mức căng thẳng từ tháng 3 và Thủ tướng Chính phủ công bố lệnh giãn cách xã hội vào ngày 1/4/2020.

Ngặt nỗi, kế hoạch lựa chọn nhà thầu (KHLCNT) của các đơn vị như bệnh viện lại theo chu kỳ 6 tháng/lần. Thông thường, ngay từ trước Tết, KHLCNT mua thuốc cho 6 tháng đầu năm đã được phê duyệt. Từ đó, những ngày làm việc đầu tiên sau nghỉ Tết, các bệnh viện công bố thông báo mời thầu các gói thầu mua thuốc. Kế hoạch đã được phê duyệt, nhu cầu sử dụng thuốc cho bệnh nhân là liên tục, gần như các chủ đầu tư không thể hoãn, hủy, hay có bất kỳ thay đổi nào trong việc tổ chức lựa chọn nhà thầu.

Và thực tế, dữ liệu của Báo Đấu thầu cho thấy, ngay trong giai đoạn giãn cách xã hội, nhiều bệnh viện vẫn tiến hành đóng/mở thầu. Đơn cử như Bệnh viện Nhân dân 115 ngày 3/4/2020 đã mở Gói thầu Mua sắm vật tư tiêu hao khối ngoại, can thiệp kỹ thuật cao. Thời gian phát hành hồ sơ mời thầu (HSMT) là từ 12/3 đến 3/4/2020. Gói thầu có quy mô rất lớn với giá trị bảo đảm dự thầu lên tới 11.048.618.245 đồng. Trong tháng 2 và tháng 3/2020, Bệnh viện cũng triển khai hàng loạt gói thầu khác như: Gói thầu Mua sắm vật tư tiêu hao điều trị người bệnh và các vật tư tiêu hao khác có giá trị bảo đảm dự thầu là 4.758.413.830 đồng; Gói thầu Mua sắm hóa chất và khí y tế có giá trị bảo đảm dự thầu là 3.930.025.576 đồng.

Ngày 21/4/2020, Bệnh viện Thống Nhất đã tổ chức mở Gói thầu Vật tư y tế tiêu hao kỹ thuật cao. Đây là gói thầu có thời gian phát hành HSMT gần như nằm hoàn toàn trong giai đoạn giãn cách xã hội là từ 26/03/2020 đến 9 giờ 00 ngày 21/4/2020. Gói thầu có bảo đảm dự thầu trị giá 7.724.760.946 đồng. Cùng thời điểm này, Bệnh viện Thống Nhất cũng tổ chức lựa chọn nhà thầu cho Gói thầu Vật tư y tế tiêu hao thông thường với giá trị bảo đảm dự thầu 4.739.296.749 đồng…

Tại TP.HCM, nhiều bệnh viện như Y Dược, Chợ Rẫy và các ban quản lý dự án (QLDA) khác vẫn tiến hành các buổi đóng, mở thầu như vậy trong giai đoạn giãn cách xã hội. 

Nhà thầu xếp hàng, bốc số như… bệnh nhân

Thông thường, các gói thầu mua sắm thuốc, vật tư y tế tiêu hao luôn thu hút sự tham gia của đông đảo nhà thầu. Cá biệt, có những gói thầu lớn, số lượng nhà thầu tham gia lên tới hàng trăm. Do đó, để đảm bảo quy định về đóng/mở thầu, tuân thủ quy định về giãn cách, tránh tụ tập đông người, các bệnh viện buộc phải có sự linh hoạt khi tổ chức.

Trao đổi với Báo Đấu thầu, đại diện Khoa Dược, Bệnh viện Chợ Rẫy cho biết, để tổ chức đóng, mở thầu, Bệnh viện đã tiến hành việc bốc số, xếp hàng giãn cách 2 m cho các nhà thầu. “Theo thứ tự chữ cái, các nhà thầu được phát số thứ tự để lần lượt 3 - 5 nhà thầu vào một lần. Với số lượng người của nhà thầu, tổ chuyên gia, đại diện chủ đầu tư, chúng tôi tính toán làm sao không quá 20 người trong phạm vi phòng họp”, đại diện Bệnh viện Chợ Rẫy chia sẻ.

Tháng 3/2020, Bệnh viện Mắt TP.HCM tổ chức mở hồ sơ đề xuất kỹ thuật (HSĐXKT) của hai gói thầu lớn. Đây cũng là lần đầu Bệnh viện phải tính toán việc mở thầu làm sao để thực sự “an toàn” cho tất cả. Hai gói thầu của Bệnh viện thông thường thu hút hơn 20 nhà thầu tham gia. Các thành viên của tổ chuyên gia, Khoa Thiết bị, đại diện Ban Giám đốc cùng các nhà thầu bắt buộc phải ngồi cách nhau 2 m. “Bệnh viện phải sử dụng hội trường lớn nhất và các bước tiếp xúc giữa mọi người phải cẩn thận để đảm bảo phòng dịch. May mắn là các đơn vị dự thầu đều có sự hợp tác và không có sự cố nào xảy ra”, Bệnh viện Mắt TP.HCM cho biết. 

Những buổi mở thầu căng thẳng

Những ngày cả nước căng mình vì dịch và thực hiện theo chỉ thị giãn cách xã hội, phóng viên Báo Đấu thầu đã tham gia nhiều cuộc mở thầu và có những trải nghiệm thú vị. Đơn cử như Gói thầu Mua thuốc trị ung thư máu tại Bệnh viện Chợ Rẫy mở thầu ngày 7/4/2020. Đây là thời điểm trong tuần đầu tiên giãn cách, nhận được thông tin Bệnh viện mở gói thầu “hóc búa”, tìm mãi không có nhà thầu tham gia, phóng viên đã đến dự mở thầu. Bệnh viện Chợ Rẫy là tuyến cuối của khu vực miền Nam, luôn trong tình trạng quá tải, kể cả trong những ngày giãn cách. Phía Bệnh viện đã cử người đón phóng viên ngay tại cổng để “đi lối gặp ít người nhất có thể”. Buổi mở thầu chỉ có 5 người gồm: 1 đại diện nhà thầu, 3 đại diện Bệnh viện và phóng viên Báo Đấu thầu. Ngặt nỗi, do sợ phải di chuyển quá nhiều, Khoa Dược đã tận dụng ngay phòng làm việc để mở thầu, căn phòng diện tích quá nhỏ, không đảm bảo quy định ngồi cách nhau 2 m. Dù đã sát khuẩn tay, đeo khẩu trang, nhưng cả nhà thầu lẫn phóng viên vẫn khá lo lắng.

Có gói thầu, phóng viên Báo Đấu thầu chứng kiến, đại diện nhà thầu dự mở thầu bị “ách” ngay cổng bảo vệ vì “thân nhiệt cao hơn 37 độ”. Đại diện nhà thầu đã phải gọi về công ty để cấp giấy giới thiệu khác cho nhân viên thay thế đến dự mở thầu.

Ngày 28/2/2020, Ban QLDA đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TP.HCM mở HSĐXTC hai gói thầu lớn thuộc Dự án Nạo vét rạch Xóm Củi. Đây là thời điểm cả nước đang bị khan hiếm khẩu trang y tế, dung dịch sát khuẩn. Tuy nhiên, để chuẩn bị phòng dịch, Ban đã chuẩn bị sẵn khẩu trang, dung dịch sát khuẩn cho khách đến làm việc. Phóng viên và các nhà thầu đã thực hiện các thủ tục kiểm tra thân nhiệt, rửa tay sát khuẩn ngay tại cổng. Tuy nhiên, do chưa thành thạo, bộ phận bảo vệ thực hiện nhiều lần mà vẫn không kiểm tra được thân nhiệt. Trong khi thời điểm đóng thầu đã rất sát. Tại Ban này, do điều kiện cơ sở vật chất chưa đảm bảo, các buổi mở thầu cũng không thể tuân thủ quy định cách xa 2 m. “Nói thật với phóng viên, họp mà ngồi sát sạt thế này, nhà thầu lo lắng lắm. Lỡ ai mà ho một cái chắc em không dám về nhà đâu”, một nhà thầu nói nhỏ.

Dẫu đã tham gia hàng trăm buổi mở thầu trước đây, nhưng khi đi mở thầu những ngày chống dịch Covid-19 tôi vẫn cảm thấy thực sự ấn tượng và đồng cảm hơn với những chủ đầu tư vẫn kiên trì, vững lòng để công tác lựa chọn nhà thầu được tiến hành thành công.