 |
| Chengdu Science Fiction Museum lấy cảm hứng từ hình ảnh “đám mây xoáy” |
The Line: Thành phố tuyến tính gây tranh luận
The Line là một trong những dự án đô thị thuộc siêu dự án NEOM ở phía Tây Bắc Ả Rập Xê Út. The Line được thiết kế như một thành phố tuyến tính dài khoảng 170 km, rộng 200 m và cao 500 m, với 2 mặt kính song song chạy dọc sa mạc.
Điểm khác biệt cốt lõi của The Line nằm ở mô hình “đô thị không xe hơi”, mọi nhu cầu sinh hoạt - làm việc - giải trí được bố trí theo chiều dọc, kết nối bằng hệ thống giao thông tốc độ cao. Dự án vận hành hoàn toàn bằng năng lượng tái tạo, đồng thời 95% diện tích đất sẽ được bảo tồn cho thiên nhiên. Sức khỏe và phúc lợi của con người được ưu tiên hơn giao thông và hạ tầng, khác với các đô thị truyền thống. Chủ đầu tư tuyên bố Dự án hướng tới phát thải carbon bằng 0.
The Line về lâu dài sẽ có khả năng tiếp nhận 9 triệu người và được xây dựng trên diện tích chỉ 34 km². Điều này đồng nghĩa với “dấu chân” hạ tầng được thu hẹp, tạo ra những hiệu quả chưa từng có trong vận hành các chức năng đô thị.
Tính đến năm 2025, theo thông tin từ NEOM Company, Dự án đã bước vào giai đoạn thi công các phân đoạn đầu tiên, song đồng thời cũng được điều chỉnh về tiến độ và phạm vi triển khai so với kế hoạch ban đầu. The Line không chỉ là một công trình xây dựng, mà còn là phép thử cho giới hạn của quy hoạch đô thị hiện đại.
Grand Ring - Osaka Expo 2025: Kiến trúc gỗ quy mô lớn hiếm thấy
Triển lãm Thế giới Osaka 2025 (Expo 2025 Osaka, Kansai) là sự kiện lớn của Nhật Bản trong năm ngoái, với điểm nhấn kiến trúc là công trình “Grand Ring” - một vòng tròn gỗ khổng lồ bao quanh toàn bộ khu triển lãm.
Theo công bố của Ban tổ chức Expo 2025 và Bureau International des Expositions (BIE), Grand Ring được xây dựng chủ yếu từ gỗ ghép, kết hợp kỹ thuật mộc truyền thống Nhật Bản với công nghệ xây dựng hiện đại. Công trình vừa đóng vai trò định hướng không gian, vừa là biểu tượng cho thông điệp phát triển bền vững mà Expo 2025 theo đuổi.
Trong bối cảnh vật liệu gỗ đang được xem xét trở lại như một lựa chọn thay thế thép và bê tông trong xây dựng, Grand Ring được coi là một thử nghiệm đáng chú ý ở quy mô lớn.
Chengdu Science Fiction Museum: Kiến trúc sci-fi phục vụ công nghiệp sáng tạo
Tọa lạc tại Thành Đô (Trung Quốc), Chengdu Science Fiction Museum do Zaha Hadid Architects thiết kế, là một công trình văn hóa mang đậm tính biểu tượng. Công trình lấy cảm hứng từ hình ảnh “đám mây xoáy”, với không gian nội thất linh hoạt phục vụ triển lãm, hội nghị và các sự kiện khoa học viễn tưởng.
Sau khi được đưa vào sử dụng để phục vụ World Science Fiction Convention, đến năm 2025, bảo tàng này tiếp tục được khai thác như một trung tâm kết nối công nghiệp sáng tạo, công nghệ và văn hóa.
Dự án phản ánh xu hướng nhiều đô thị Trung Quốc đầu tư mạnh vào công trình văn hóa - công nghệ, nhằm nâng tầm hình ảnh và thu hút các ngành kinh tế sáng tạo.
Văn phòng nổi Rotterdam: Thích ứng với biến đổi khí hậu
Floating Office Rotterdam (Hà Lan) là một trong những công trình văn phòng nổi quy mô lớn đầu tiên trên thế giới. Công trình được xây dựng trên mặt nước, tích hợp hệ thống pin mặt trời, làm mát bằng nước sông và thiết kế linh hoạt để thích ứng với mực nước biển dâng.
Theo chính quyền thành phố Rotterdam, đến năm 2025, công trình này được sử dụng như một mô hình tham chiếu cho các giải pháp kiến trúc ứng phó biến đổi khí hậu, đặc biệt trong bối cảnh các đô thị ven biển đối mặt rủi ro ngày càng lớn.
Gigafactory Mexico của Tesla: Nhà máy công nghệ cao trong bối cảnh điều chỉnh chiến lược
Tesla Gigafactory tại Monterrey (Mexico) là dự án nhà máy được chú ý không chỉ vì quy mô, mà còn bởi cách Tesla tích hợp tự động hóa và chuỗi cung ứng khu vực.
Theo Reuters và Bloomberg, Dự án tiếp tục được triển khai trong năm 2025 theo lộ trình điều chỉnh, phù hợp với chiến lược sản xuất toàn cầu của Tesla. Dù là nhà máy công nghiệp, Gigafactory Mexico vẫn được giới quan sát xem là một trong những công trình “đáng theo dõi” nhờ mức độ ứng dụng công nghệ và ảnh hưởng tới ngành sản xuất xe điện khu vực Bắc Mỹ.
Điểm chung của các dự án gây ấn tượng là đều phản ánh nỗ lực vượt ra khỏi khuôn mẫu truyền thống: từ đô thị tuyến tính, công trình gỗ khổng lồ, kiến trúc nổi, đến nhà máy công nghệ cao và không gian giải trí đa giác quan. Tuy nhiên, nhiều dự án trong số này vẫn đang trong quá trình hoàn thiện, điều chỉnh hoặc cần thêm thời gian để đánh giá hiệu quả vận hành thực tế.
Năm 2025, các công trình “độc lạ” không chỉ là câu chuyện về kiến trúc hay kỹ thuật xây dựng, mà còn gắn liền với bài toán kinh tế, môi trường và khả năng thích ứng dài hạn - những yếu tố sẽ được giới đầu tư và hoạch định chính sách theo dõi chặt chẽ trong các năm tiếp theo.
