Lạm phát nóng bất thường, quan chức Fed để ngỏ kịch bản tăng mạnh lãi suất

0:00 / 0:00
0:00

(BĐT) - Hôm thứ Ba, xác suất Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) nâng lãi suất nửa điểm phần trăm trong tháng tới đã tăng vọt sau khi các số liệu của Mỹ cho thấy giá cả trong tháng 10 tăng nhanh hơn dự kiến, đồng thời các nhà hoạch định chính sách cũng để ngỏ cánh cửa cho tốc độ tăng lãi suất nhanh hơn.

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng 10 tăng 0,4% so với tháng trước, giảm đôi chút so với mức 0,5% hoặc 0,6% của tháng 9 nhờ áp lực lạm phát từ năng lượng hạ nhiệt. Tuy nhiên, chỉ số lõi (loại trừ giá thực phẩm và năng lượng có nhiều biến động) lại tăng 0,3% tháng thứ ba liên tiếp, minh chứng cho thấy lạm phát cơ bản vẫn dai dẳng và áp lực giá cả đang lan rộng khắp nền kinh tế.

Chỉ vài giờ trước khi dữ liệu được công bố, Thống đốc Fed Christopher Waller cho biết ông dự định ủng hộ mức tăng một phần tư điểm phần trăm tại cuộc họp ngày 8 - 9/12 của Fed, trừ khi CPI lõi đạt từ 0,3% trở lên.

"Trong trường hợp đó, tôi tin rằng việc xem xét mức tăng 0,5 điểm phần trăm đối với lãi suất điều hành nên được đặt lên bàn cân tại cuộc họp tháng 12", ông Waller cho biết.

Ông Waller nhận định, việc giữ nguyên mức tăng lãi suất nhỏ có nguy cơ tổn hại đến uy tín chống lạm phát của Fed, trong bối cảnh lạm phát đang ở mức quá cao và có dấu hiệu lan rộng.

Các nhà kinh tế tham gia khảo sát của Reuters trước đó kỳ vọng lạm phát lõi hàng tháng sẽ giảm xuống 0,2% trong tháng 10. Dữ liệu CPI và phát biểu của ông Waller đã châm ngòi cho đợt bán tháo mạnh trên thị trường Trái phiếu Kho bạc Mỹ, trong đó lợi suất trái phiếu kỳ hạn 2 năm - thước đo phản ánh kỳ vọng chính sách của Fed - ghi nhận mức tăng mạnh nhất kể từ đầu tháng 4/2025.

Bà Lorie Logan, Chủ tịch Fed chi nhánh Dallas, cho biết trong một hội nghị năng lượng rằng Fed "có lẽ cần hành động nhanh hơn" so với mức tăng 0,25 điểm phần trăm hồi tháng 9 và quyết định tạm dừng vào tháng 10. Theo bà, Fed cần phải nâng lãi suất thêm ít nhất nửa điểm phần trăm nữa rồi mới cân nhắc tạm dừng để đánh giá lại tình hình.

"Mục tiêu của chúng ta là đưa chính sách về trạng thái thắt chặt vừa phải, qua đó vừa đảm bảo thị trường việc làm tối đa, vừa giữ vững sự ổn định của giá cả", bà Logan nhấn mạnh, đồng thời chỉ trích mức lãi suất điều hành hiện tại trong biên độ 3,75 - 4,00% là quá thấp và tiếp tục "khoét sâu thêm áp lực lạm phát."

Đồng quan điểm trên, ông Jeffrey Schmid, Chủ tịch Fed chi nhánh Kansas City kiêm đồng chủ tịch hội nghị, khẳng định lạm phát là bài toán "nhức nhối nhất" hiện nay và chính sách tiền tệ vẫn đang duy trì ở mức "khá nới lỏng".

Dữ liệu lạm phát tháng 10 cho thấy sự gia tăng bất ngờ về chi phí bảo hiểm ô tô, giao thông công cộng và dịch vụ y tế - những khoản tăng có thể tác động nặng nề nhất đến các hộ gia đình có thu nhập trung bình và thấp. Các nhà hoạch định chính sách coi những nhóm đối tượng này là mắt xích yếu trong bức tranh chi tiêu tiêu dùng nhìn chung đang vững chắc.

"Gần như không có chi tiết nào trong báo cáo hôm nay đủ sức xoa dịu nỗi lo về rủi ro lạm phát tiềm ẩn, hay thực tế phũ phàng rằng Fed sẽ buộc phải siết chặt chính sách hơn nữa để bóp nghẹt áp lực giá cả", ông Omair Sharif, Chủ tịch công ty nghiên cứu Inflation Insights nhận xét sau khi dữ liệu CPI được công bố.

Ông cho biết số liệu này đang đẩy Chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) lõi hướng tới mức tăng 0,34% trong tháng 10, tương đương với tốc độ tính theo năm là 4% và đánh dấu sự gia tăng so với tháng trước đó.

Phó Chủ tịch phụ trách giám sát của Fed, bà Michelle Bowman, phát biểu vào cuối ngày thứ Ba rằng bà cũng lo ngại về tình trạng lạm phát dai dẳng, nhưng cảnh báo rằng các điều kiện tài chính thắt chặt hơn do giá cổ phiếu sụt giảm và lợi suất trái phiếu tăng cao đang đặt ra những rủi ro tiềm ẩn cho nền kinh tế.

Bà cho biết bà kỳ vọng lạm phát sẽ hạ nhiệt vào năm tới miễn là áp lực giá từ làn sóng đầu tư AI và xung đột tại Trung Đông suy yếu, đồng thời tỏ ra không vội vàng trong việc đẩy nhanh các đợt tăng lãi suất.

Kết nối đầu tư