 |
| Ảnh chỉ mang tính minh họa: Ảnh AI |
Gói thầu có phạm vi công việc là xây dựng và cung cấp, lắp đặt trang thiết bị cho trạm bơm Âu thuyền Cái Khế (thiết bị kỹ thuật, máy bơm, hệ thống điện, trạm biến áp…), có dự toán 167,706 tỷ đồng. Gói thầu do Công ty TNHH MTV Tư vấn xây dựng Nam Cửu Long tư vấn lập hồ sơ mời thầu (HSMT), Công ty TNHH MTV Tư vấn thiết kế xây dựng Thịnh Phát thẩm định HSMT.
Sau khi HSMT được phát hành, Gói thầu phát sinh nhiều văn bản đề nghị làm rõ, kiến nghị điều chỉnh tiêu chuẩn đánh giá. Theo các nhà thầu, một số tiêu chí có tính đặc thù cao, có thể thu hẹp phạm vi sản phẩm đáp ứng và gây khó khăn cho việc chứng minh năng lực.
Cụ thể, đối với thiết bị trạm bơm, HSMT yêu cầu thương hiệu máy bơm đến từ các hãng nổi tiếng tại châu Âu và nhà sản xuất phải có 150 năm kinh nghiệm sản xuất máy bơm chìm, phù hợp với yêu cầu của hồ sơ thiết kế được phê duyệt. Trong văn bản kiến nghị, nhà thầu cho rằng yêu cầu về thời gian hình thành và phát triển của nhà sản xuất là quá cao và chưa thực sự cần thiết để đánh giá chất lượng thiết bị. Theo các nhà thầu, trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh, những nhà sản xuất có thời gian hoạt động ngắn hơn vẫn có thể chế tạo được thiết bị công suất lớn, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.
Cũng liên quan đến kinh nghiệm của nhà sản xuất bơm, HSMT yêu cầu nhà sản xuất phải có ít nhất một công trình tại Việt Nam lắp đặt tổ máy bơm chìm có lưu lượng tối thiểu 6 m3/s trở lên, đã đưa vào khai thác và vận hành ổn định đến thời điểm hiện tại. Một số nhà thầu cho biết, dòng máy bơm chìm có lưu lượng khoảng 6 m3/s thuộc nhóm thiết bị có quy mô rất lớn và số lượng công trình đã được lắp đặt, đưa vào vận hành tại Việt Nam hiện còn rất hạn chế. Hiện chỉ có công trình Trạm bơm Nhiêu Lộc - Thị Nghè đã được vận hành với thiết bị có quy mô tương ứng. Ngoài ra, HSMT yêu cầu cấu tạo máy bơm phải có tích hợp bộ giảm tốc; hệ số công suất cos phi từ 0,87 trở lên... Các nhà thầu cho rằng, tổ hợp yêu cầu trên có xu hướng phù hợp với máy bơm của hãng Sulzer, những hãng khác khó đáp ứng.
Về yêu cầu hợp đồng tương tự, HSMT quy định, đối với phần công việc cung cấp hàng hóa (P), nhà thầu phải có hợp đồng có tính chất: cung cấp, lắp đặt thiết bị hệ thống máy bơm chìm có công suất ≥ 285 kW, hệ thống tủ điện điều khiển trạm bơm, hệ thống hạ tầng điện, hệ thống cấp điện (đường dây trung thế và trạm biến áp). Việc yêu cầu nhiều thành phần/hạng mục trong một hợp đồng duy nhất, theo nhà thầu, là điều kiện gây khó. Viện dẫn mẫu HSMT ban hành kèm theo Thông tư 79/2026/TT-BTC, nhà thầu cho rằng, trường hợp gói thầu có nhiều hạng mục mua sắm thì có thể quy định lĩnh vực tổng quát hoặc mã HS cho các hạng mục chính của gói thầu.
Đối với phần xây dựng (P), nhà thầu cho biết HSMT yêu cầu đáp ứng 2 hợp đồng xây dựng có giá trị tối thiểu 83,853 tỷ đồng. Trong khi đó, theo thuyết minh thiết kế, giá trị phần xây dựng của Gói thầu chỉ khoảng 7,1 tỷ đồng. Do đó, nhà thầu đề nghị xem xét lại mức yêu cầu hợp đồng tương tự.
Phản hồi về các kiến nghị, ông Bùi Thái Thượng, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng sử dụng nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức TP. Cần Thơ cho biết, trạm bơm Cái Khế có vai trò quan trọng trong nhiệm vụ chống ngập, các yêu cầu về kinh nghiệm của nhà sản xuất và thông số kỹ thuật được xác định theo thuyết minh thiết kế nhằm lựa chọn thiết bị có chất lượng và khả năng vận hành ổn định. Chủ đầu tư đề nghị nhà thầu tuân thủ hồ sơ thiết kế để đưa ra đề xuất phù hợp.
Ngày 20/10/2026, Gói thầu được mở với 4 nhà thầu tham dự. Trong đó, Liên danh do Công ty CP Chế tạo Bơm Hải Dương đại diện chào giá 128,814 tỷ đồng; Liên danh do Công ty TNHH Chế tạo bơm TS đại diện chào giá 131,977 tỷ đồng; Tổng công ty Lắp máy Việt Nam dự thầu với giá 136,435 tỷ đồng; Liên danh do Công ty CP Sài Gòn Công nghệ nước đại diện đề xuất giá 162,04 tỷ đồng.
Theo chuyên gia đấu thầu, về nguyên tắc, chủ đầu tư nên xây dựng yêu cầu về hợp đồng tương tự phù hợp với quy mô, nội dung công việc của Gói thầu nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho nhà thầu tham dự. Tiêu chuẩn kỹ thuật trong HSMT cần xuất phát từ nhu cầu sử dụng thực tế, nếu quy định quá chi tiết, đặc thù mà không có cơ sở thuyết minh thuyết phục, có thể thu hẹp cơ hội của các nhà thầu. Ngoài ra, việc HSMT gom quá nhiều hạng mục công việc độc lập trong một hợp đồng tương tự có thể tạo rào cản cạnh tranh với các nhà thầu.
