|
| Dự án Nhà máy Nhiệt điện Long Phú 1 là công trình trọng điểm trong hệ thống điện khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Ảnh: Hoàng Anh |
Theo kết quả lựa chọn nhà thầu gói thầu trên do Ban Quản lý dự án Điện lực Dầu khí Long Phú 1 (thuộc Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng quốc gia Việt Nam) công bố, nhà thầu trúng thầu là Liên danh CONSORTIUM PTSC - TCC (Tổng công ty CP Dịch vụ kỹ thuật dầu khí Việt Nam, China Tianchen Engineering Corporation). Đáng chú ý, Nhà thầu trúng thầu do có giá đánh giá thấp hơn đối thủ hơn 3.100 tỷ đồng.
Theo Hợp đồng số 05/HĐ-LP1PP-PTSC-TCC/T08 ký ngày 11/2/2026, đây là gói thầu hỗn hợp quy mô lớn, tính chất phức tạp. Phạm vi công việc bao gồm thiết kế chế tạo/thiết kế chi tiết các hệ thống thiết bị, mua sắm thiết bị trong và ngoài nước, vận chuyển - thông quan, lắp đặt, thử nghiệm, chạy thử và bàn giao. Do vậy, Liên danh CONSORTIUM PTSC - TCC không chỉ cung cấp, lắp đặt thiết bị mà còn phải bảo đảm toàn bộ hệ thống vận hành trơn tru như một chỉnh thể thống nhất.
Một kỹ sư lắp máy Việt Nam cho biết, phần nhà máy chính được coi là “trái tim” của nhà máy nhiệt điện với các hệ thống thiết bị cung cấp như: thiết bị phụ trợ lò hơi; thiết bị phụ trợ tuabin - máy phát; các hệ thống khí nén, xử lý nước thải, chất thải máy nghiền, HVAC, lò hơi phụ, hệ thống nước làm mát chính và phụ (CW)… Tại đây, năng lượng từ nhiên liệu được chuyển hóa thành điện năng thông qua chuỗi thiết bị chính như lò hơi, tuabin và máy phát điện. Tuy nhiên, để “trái tim” ấy hoạt động ổn định, cần được kết nối nhịp nhàng với nhiều hệ thống khác như làm mát, xử lý nước, cung cấp nhiên liệu, điều khiển trung tâm và giám sát môi trường. Ngoài ra, các hệ thống phụ trợ, có tính chất là các bộ phận “hậu cần kỹ thuật” của nhà máy do các nhà thầu ở gói thầu khác đảm nhiệm, nhưng nhà thầu đảm nhiệm Gói thầu T08 vẫn phải phối hợp chặt chẽ để bảo đảm mọi bộ phận ăn khớp với nhau. Nếu một hệ thống không tương thích với hệ thống còn lại, toàn bộ quá trình chạy thử có thể bị kéo dài.
“Nhìn vào phạm vi công việc của Gói thầu T08 có thể nhận thấy khối lượng công việc rất lớn với 14 đầu mục kỹ thuật phức tạp. Trong thực tiễn thực hiện hợp đồng xây lắp nhà máy nhiệt điện, một trong những yếu tố rất quan trọng là quá trình điều phối, giám sát và tích hợp các hệ thống kỹ thuật, thiết bị và các bên liên quan (vận hành, bảo dưỡng…) nhằm bảo đảm sự tương thích, an toàn và tối ưu hóa quy trình. Chưa kể, rủi ro cần lưu tâm là những nguy cơ phát sinh tại điểm kết nối, tương tác giữa các hệ thống, thiết bị, hoặc giữa các bên liên quan (nhà thầu khác trong dự án, đội ngũ vận hành) trong quá trình thiết kế, thi công, vận hành. Đây là nguyên nhân phổ biến gây đình trệ, hư hỏng thiết bị và sai sót kỹ thuật do thiếu đồng bộ và dẫn tới chậm tiến độ chung ở một số dự án xây lắp nhiệt điện”, vị kỹ sư chia sẻ.
Ở góc độ đơn vị tư vấn, một nhà thầu tư vấn xây lắp điện lực tại TP.HCM cho rằng, áp lực tiến độ hoàn thành Gói thầu T08 Nhà máy Nhiệt điện Long Phú 1 không nhỏ bởi không đơn thuần là hoàn thành khối lượng xây dựng. Ở giai đoạn đầu tiên là thiết kế chi tiết các hệ thống thiết bị, từ bản thiết kế tổng thể, hàng nghìn bản vẽ kỹ thuật phải được nhà thầu hoàn thiện, kiểm tra và điều chỉnh để phù hợp với điều kiện thực tế. Chỉ một sai lệch nhỏ trong tính toán cũng có thể dẫn tới việc phải điều chỉnh khi lắp đặt. Tiếp đến là cung ứng thiết bị, nhiều thiết bị chính phải được sản xuất theo đơn đặt hàng riêng, với thời gian chế tạo dài và yêu cầu vận chuyển quốc tế. Do đó, bất kỳ sự chậm trễ nào trong chuỗi cung ứng - từ sản xuất, vận chuyển đến thông quan - đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ tổng thể. Trong bối cảnh thị trường vật tư, thiết bị công nghiệp chịu nhiều tác động từ biến động kinh tế toàn cầu, rủi ro về logistics và tỷ giá là yếu tố không thể xem nhẹ. Với hợp đồng trọn gói, phần lớn biến động chi phí nằm trong trách nhiệm của nhà thầu. Điều này tạo áp lực quản trị tài chính và kỹ thuật rất lớn.
Trong thực tế triển khai các dự án nhiệt điện, nguyên nhân chậm tiến độ còn đến từ giai đoạn lắp đặt và chạy thử. Đây là bước kiểm tra tổng thể và sai số ở giai đoạn này thường không xuất phát từ một thiết bị riêng lẻ mà từ sự thiếu đồng bộ giữa các hệ thống. Đơn cử, hệ thống tạo hơi phải cung cấp đúng áp suất và nhiệt độ để tuabin hoạt động hiệu quả; hệ thống làm mát phải duy trì điều kiện ổn định để máy phát vận hành an toàn; hệ thống điều khiển trung tâm phải giám sát và điều phối mọi hoạt động theo thời gian thực. Do vậy, việc thực hiện hợp đồng của Liên danh CONSORTIUM PTSC - TCC thêm phần áp lực từ khía cạnh này.
Từ ngày 25/2/2026, đồng hồ 660 ngày cho Gói thầu T08 đã bắt đầu đếm ngược. Trong quỹ thời gian này, từng mốc tiến độ sẽ phải được Nhà thầu hoàn thành theo kế hoạch chi tiết. Mỗi chậm trễ nhỏ có thể tạo hiệu ứng dây chuyền. Chỉ khi Nhà máy vận hành ổn định, phát điện an toàn và đúng tiến độ, những con số trên hợp đồng mới thực sự mang ý nghĩa trọn vẹn.
Tại buổi gặp mặt đầu năm 2026 của Ban Quản lý dự án Điện lực Dầu khí Long Phú 1 (Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng quốc gia Việt Nam), đơn vị đóng vai trò đại diện Chủ đầu tư, ông Hà Đình Niên, Trưởng ban cho biết, Ban chủ động trong công tác chuẩn bị, rà soát tổng thể khối lượng công việc, xây dựng lộ trình chi tiết cho từng hạng mục, đồng thời tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng và đối tác để rút ngắn tối đa thời gian triển khai khi các điều kiện cho phép. Trong quý I năm 2026, Ban sẽ hoàn thiện các đầu việc chuẩn bị quan trọng, tạo nền tảng cho việc đẩy nhanh tiến độ các hạng mục chính của Nhà máy Nhiệt điện Long Phú 1. Đi đôi với bảo đảm tiến độ, Ban cũng phải bảo đảm chất lượng, tuân thủ quy định pháp luật và các tiêu chuẩn kỹ thuật.
Dự án Nhà máy Nhiệt điện Long Phú 1 có công suất 1.200 MW, do Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng quốc gia Việt Nam (PVN) làm chủ đầu tư. Năm 2015, Dự án được khởi công xây dựng. Liên danh Power Machines (Nga) - PTSC làm tổng thầu EPC. Năm 2019, khi Dự án thực hiện được gần 80% khối lượng thì Power Machines chấm dứt hợp đồng do vướng mắc liên quan đến lệnh cấm vận của Mỹ. Ngày 3/1/2025, Đảng ủy PVN đã ban hành Nghị quyết số 952-NQ/ĐU chỉ đạo các đơn vị đẩy nhanh thực hiện, hoàn thành Dự án vào năm 2027.