 |
Theo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Dự án chống ngập do triều khu vực TP.HCM là dự án lớn, trọng điểm, cấp thiết của Thành phố nhằm góp phần khắc phục tình trạng ngập úng do triều, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nước biển dâng ngày càng phức tạp. Tuy nhiên, quá trình triển khai Dự án gặp vướng mắc, dẫn tới chậm tiến độ kéo dài, gây bức xúc, ảnh hưởng đến dân sinh. Do vậy, Phó Thủ tướng yêu cầu UBND TP.HCM và các cơ quan, đơn vị có liên quan tập trung xử lý ngay các vướng mắc, khẩn trương hoàn thành các công trình để đưa Dự án vào vận hành khai thác trong năm 2026 theo đúng chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Chính phủ, cũng như cam kết của Thành phố.
Về căn cứ pháp lý, cơ sở chính trị, ý kiến của các bộ, cơ quan liên quan đều khẳng định quy định pháp luật hiện hành và chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã có đủ căn cứ pháp lý, cơ sở chính trị để xử lý vướng mắc của Dự án. Theo đó, UBND TP.HCM có đầy đủ thẩm quyền giải quyết các vướng mắc của Dự án hiện nay (không thuộc thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ). Lãnh đạo BIDV cũng đã đề xuất phương án hỗ trợ Nhà đầu tư có thêm nguồn lực để hoàn thành Dự án trong năm 2026, trong trường hợp Nhà đầu tư được Thành phố giao đất.
Từ đó, Phó Thủ tướng chỉ đạo Chủ tịch UBND TP.HCM quyết định và chỉ đạo thỏa thuận, thống nhất với Nhà đầu tư để giải quyết dứt điểm các vướng mắc của Dự án theo thẩm quyền bảo đảm kịp thời, đúng quy định tại các nghị quyết số 16/2026/NQ-CP ngày 7/4/2026, số 212/NQ-CP ngày 21/7/2025 của Chính phủ và các quy định pháp luật khác có liên quan; bảo đảm tiến độ, hiệu quả Dự án, tuyệt đối không để xảy ra thất thoát, lãng phí, thiệt hại cho Nhà nước, không để phát sinh tiêu cực, tham nhũng.
Ngày 22/6/2026, Bộ Tài chính có văn bản báo cáo Văn phòng Chính phủ và khẳng định, Dự án chống ngập do triều khu vực TP.HCM theo Nghị quyết số 212/NQ-CP được xác định là dự án BT thanh toán bằng quỹ đất, mà không phải dự án BT thanh toán bằng ngân sách nhà nước. Vướng mắc lớn nhất của Dự án là UBND TP.HCM đề xuất thanh toán đủ 7 lô đất theo hợp đồng đã ký kết, phần chênh lệch giữa giá trị công trình BT và giá trị quỹ đất được thanh toán bằng tiền ngân sách theo cơ chế bù trừ chênh lệch. Trong khi đó, Nhà đầu tư (Công ty CP Đầu tư xây dựng Trung Nam) đề xuất thanh toán toàn bộ giá trị Dự án bằng quỹ đất theo nguyên tắc ngang giá căn cứ kết luận kiểm toán. Ước tính giá trị của 7 lô đất là 4.983 tỷ đồng, trong khi đó giá trị dự án BT điều chỉnh là 14.446 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng chỉ ra rằng, theo khoản 2 Điều 5 Nghị định số 16/2026/NĐ-CP, đối với hợp đồng dự án quy định hình thức thanh toán bằng quỹ đất được xác định có nội dung chưa phù hợp với quy định của pháp luật tại thời điểm ký kết mà nguyên nhân do lỗi của cơ quan nhà nước thì cơ quan có thẩm quyền thực hiện theo quy định của các nghị quyết số 212 và số 16 của Chính phủ. Theo đó, UBND TP.HCM sẽ rà soát, thỏa thuận và thống nhất với Nhà đầu tư để sửa đổi, bổ sung các nội dung chưa phù hợp trong hợp đồng Dự án làm cơ sở để xem xét, áp dụng nguyên tắc xử lý với hợp đồng BT chuyển tiếp có hình thức thanh toán bằng quỹ đất.
Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng đề nghị Thành phố đánh giá kỹ tính khả thi và tác động của việc thực hiện phương án chuyển hình thức đầu tư sang đầu tư công để thực hiện khối lượng còn lại. Trong đó, cần làm rõ tính khả thi về thời gian thực hiện thủ tục kiểm toán, quyết toán chấm dứt hợp đồng, lập và phê duyệt dự án đầu tư công, lựa chọn nhà thầu, rủi ro gián đoạn thi công, chi phí và lãi vay phát sinh (nếu có) cũng như khả năng phát sinh tranh chấp, khiếu kiện với Nhà đầu tư về giá trị khối lượng đã thực hiện.
