Dự án trọng điểm Thủ đô kỳ vọng đón dòng vốn lớn

Hàng loạt dự án được khởi công tại Hà Nội cuối năm 2025, trong đó có những công trình siêu lớn như Khu đô thị thể thao Olympic (925.000 tỷ đồng), Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng (khoảng 855.000 tỷ đồng). Ảnh: Phúc An

Đây là một trong những lý do khiến Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đề xuất sửa Quyết định 09/2024/QĐ-TTg nhằm định khung mức vượt trần tín dụng tối đa với các dự án lớn, dự án quan trọng của Thủ đô.

Căn cứ đề xuất nới van tín dụng cho Thủ đô

Ngày 11/12/2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 258/2025/QH15 về thí điểm một số cơ chế chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô. Nghị quyết 258 cho phép Hà Nội được sử dụng kết dư ngân sách để ưu tiên bố trí vốn cho các dự án đầu tư công trước khi thực hiện việc trả nợ gốc và lãi các khoản vay của ngân sách nhà nước. Liên quan đến việc huy động vốn, Nghị quyết cho phép đối với từng dự án cụ thể, trong trường hợp nhu cầu vốn của khách hàng dẫn đến vượt giới hạn quy định thì ngân hàng được cấp tín dụng hợp vốn. Trường hợp khả năng hợp vốn vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu vay vốn của khách hàng thì ngân hàng báo cáo Thống đốc NHNN xem xét, quyết định mức cấp tín dụng tối đa đối với một khách hàng, một khách hàng và người có liên quan trong trường hợp tổng mức dư nợ cấp tín dụng vượt quá tỷ lệ theo quy định của pháp luật về các tổ chức tín dụng.

Luật Các tổ chức tín dụng (TCTD) quy định, giới hạn cấp tín dụng đối với 1 khách hàng là 15%, với 1 khách hàng và người có liên quan là 25% vốn tự có của một TCTD. Khi khách hàng có nhu cầu vay vượt giới hạn, ngân hàng được cấp tín dụng hợp vốn. Luật cũng cho phép TCTD được cấp tín dụng vượt giới hạn khi được chấp thuận, trên cơ sở đáp ứng đầy đủ quy định tại Quyết định 09/2024/QĐ-TTg.

NHNN cho biết, trong thời gian vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã cho phép TCTD cấp tín dụng vượt giới hạn để thực hiện nhiều dự án quan trọng, trọng điểm quốc gia như: Thủy điện Sơn La, Thủy điện Lai Châu, Nhiệt điện Vĩnh Tân 4… Tại Dự án Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch 1, Thủ tướng phê duyệt mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn lớn nhất từ trước đến nay, với EVN là 38% vốn tự có, EVN và người có liên quan là 52% vốn tự có. Khoản cấp tín dụng vượt giới hạn này thực hiện rất chặt chẽ, bảo đảm tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật. Từ trường hợp điển hình này, NHNN đề xuất, mức cấp tín dụng tối đa đề nghị đối với một khách hàng không vượt quá 38%, một khách hàng và người có liên quan không vượt quá 52% vốn tự có của NHTM, chi nhánh ngân hàng nước ngoài để cho vay các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô.

Tại bản giải trình lý do đề xuất sửa Quyết định 09/2024/QĐ-TTg nhằm quy định trần tín dụng vượt giới hạn cho các dự án Thủ đô, NHNN nêu, trong quá trình xây dựng Nghị quyết 258/2025/QH15, Bộ Tài chính đã có ý kiến về một số dự án trọng điểm của TP. Hà Nội có tổng mức đầu tư khoảng 300.000 tỷ đồng, nhu cầu vay 85% (khoảng 255.000 tỷ đồng). Lấy số liệu vốn tự có của Vietcombank và Vietinbank vào cuối năm để tính toán, nếu áp dụng mức cấp tín dụng tối đa đối với một khách hàng, một khách hàng và người có liên quan lần lượt là 38% và 52% thì mức cấp tín dụng vượt giới hạn tối đa đối với một khách hàng là khoảng 87.000 tỷ đồng, đối với một khách hàng và người có liên quan là 119.000 tỷ đồng. Khi áp dụng mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn không quá 38% và 52% so với quy định thì việc phối hợp cấp tín dụng hợp vốn giữa các NHTM bảo đảm đáp ứng nhu cầu vốn cho các dự án theo Nghị quyết 258/2025/QH15.

Kỳ vọng một Hà Nội khác biệt, tiêu biểu

Đầu năm 2026, UBND TP. Hà Nội ban hành Quyết định phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội với định hướng Hà Nội là thành phố toàn cầu, đại đô thị văn hiến - thông minh - sáng tạo - sinh thái tiêu biểu trên thế giới. Đến năm 2035, Hà Nội trở thành đô thị xanh, thông minh, hiện đại; năm 2045, Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, hội tụ tri thức và công nghệ toàn cầu. GRDP năm 2045 đạt 680 tỷ USD; GRDP bình quân đầu người khoảng 45.000 USD. Đến năm 2065, Hà Nội có trình độ phát triển cao và bền vững, thuộc Top 10 thủ đô hạnh phúc nhất trên thế giới; GRDP năm 2065 đạt 2.000 tỷ USD; GRDP bình quân đầu người khoảng 100.000 USD…

Trong định hướng đầu tư, Hà Nội quyết tâm phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, thông minh, trong đó ưu tiên phát triển hạ tầng giao thông kết nối, giao thông công cộng, hạ tầng số, hạ tầng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Hàng loạt dự án được khởi công tại Hà Nội cuối năm 2025, trong đó có những dự án quy mô siêu lớn, như Dự án Đầu tư xây dựng khu đô thị thể thao Olympic (tổng mức đầu tư sơ bộ 925.000 tỷ đồng); Dự án Đầu tư xây dựng Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng (tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 855.000 tỷ đồng)… Những siêu dự án này có tổng mức đầu tư lớn hơn nhiều lần quy mô vốn tự có của ngân hàng lớn nhất Việt Nam hiện nay.

Tại cuộc họp của Thường trực Chính phủ về Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm ngày 14/3/2026, Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo, cần đa dạng hóa nguồn lực, tối ưu hóa nguồn lực của Nhà nước, đẩy mạnh hợp tác công tư, xây dựng các chính sách huy động nguồn lực như BT, BOT, chính sách cho mô hình TOD, phát hành trái phiếu, xây dựng các quỹ như quỹ nhà ở xã hội, lấy nguồn lực bên trong là cơ bản, chiến lược, lâu dài, quyết định, nguồn lực bên ngoài là quan trọng, đột phá... trong triển khai, hiện thực hóa quy hoạch. Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ, ngành sớm nghiên cứu, rà soát, xây dựng và ban hành hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật mới, phù hợp năng lực phát triển tương đồng với quốc tế, để mở không gian phát triển cho Hà Nội.

Trong diễn biến mới nhất, UBND TP. Hà Nội ban hành Quyết định 575/QĐ-UBND về Danh mục dự án thu hút đầu tư năm 2026 và các năm tiếp theo, trong đó nêu hàng trăm dự án cần gọi vốn đầu tư, rất nhiều dự án lựa chọn nhà đầu tư theo hình thức đấu thầu.

Hiện danh mục dự án nào có khả năng hưởng cơ chế tín dụng vượt khung vẫn đang chờ UBND TP. Hà Nội xây dựng, đề xuất. Tuy nhiên, tại Dự thảo Quyết định sửa đổi Quyết định 09/QĐ-TTg, NHNN đã bổ sung đề xuất: “Tổng các khoản cấp tín dụng của một TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được cấp có thẩm quyền quyết định mức cấp tín dụng tối đa (bao gồm cả các khoản cấp tín dụng vượt giới hạn đang đề nghị) không được vượt quá 4 lần vốn tự có của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đó”.