Bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu trở thành trụ cột phát triển đất nước

(BĐT) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu không chỉ là yêu cầu trước mắt mà phải trở thành một trong những trụ cột của mô hình phát triển mới, gắn chặt với mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu là một trong những trụ cột của mô hình phát triển mới mà Đại hội XIV của Đảng đã xác định - Ảnh: Thống Nhất/TTXVN
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu là một trong những trụ cột của mô hình phát triển mới mà Đại hội XIV của Đảng đã xác định - Ảnh: Thống Nhất/TTXVN

Chiều 10/6, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan liên quan về tổng kết Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3/6/2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường.

Tham dự buổi làm việc có lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương cùng đại diện các cơ quan liên quan.

Chuyển từ tư duy ứng phó sang chủ động kiến tạo phát triển

Phát biểu chỉ đạo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh cần đặt nhiệm vụ bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, gắn với mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao trong nhiều năm liên tục và xây dựng nền kinh tế dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu là một trong những trụ cột của mô hình phát triển mới mà Đại hội XIV của Đảng đã xác định.

"Đầu tư cho môi trường là đầu tư cho tương lai", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, đồng thời yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy ứng phó sang tư duy chủ động kiến tạo phát triển; từ xử lý ô nhiễm, khắc phục hậu quả và ứng phó thụ động sang phòng ngừa từ sớm, từ xa, phát triển xanh, nâng cao năng lực chống chịu và bảo đảm sự hài hòa giữa con người với thiên nhiên.

Đặt người dân ở vị trí trung tâm

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu đặt con người ở vị trí trung tâm trong mọi mục tiêu, chỉ tiêu và giải pháp phát triển.

Mục tiêu cao nhất không chỉ là đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật về môi trường mà còn phải bảo đảm người dân được sống trong môi trường an toàn, trong lành; được bảo vệ sức khỏe, tính mạng, tài sản và sinh kế trước các rủi ro thiên tai, biến đổi khí hậu.

Theo đó, cần ưu tiên xử lý các vấn đề môi trường đang tác động trực tiếp đến đời sống người dân như ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước, chất thải rắn, rác thải nhựa, ô nhiễm tại các làng nghề và cụm công nghiệp; đồng thời tập trung ứng phó với các thách thức về ngập úng, sạt lở, hạn hán và xâm nhập mặn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng lưu ý quá trình chuyển đổi xanh phải gắn với bảo đảm an sinh xã hội và sinh kế bền vững, không để các nhóm yếu thế bị bỏ lại phía sau.

Hoàn thiện thể chế, phát triển thị trường carbon

Nhấn mạnh yêu cầu tạo đột phá về thể chế, khoa học công nghệ và quản trị quốc gia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị đẩy mạnh ứng dụng các công nghệ chiến lược theo tinh thần Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị; xây dựng hệ thống dữ liệu số quốc gia về tài nguyên, môi trường và khí hậu; phát triển thị trường carbon; hoàn thiện các công cụ kinh tế trong quản lý tài nguyên và môi trường.

Cùng với đó, cần nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo và quản trị rủi ro; chuyển mạnh từ phương thức quản lý hành chính sang mô hình quản trị hiện đại dựa trên dữ liệu, công nghệ và cơ chế thị trường.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật theo hướng đồng bộ, minh bạch; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát; đồng thời huy động hiệu quả nguồn lực từ khu vực tư nhân và hợp tác quốc tế cho các mục tiêu phát triển xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, đầu tư cho môi trường và khí hậu chính là đầu tư cho phát triển bền vững, cho sức khỏe nhân dân, cho năng lực cạnh tranh của nền kinh tế và tương lai của đất nước.

Ngân sách nhà nước giữ vai trò dẫn dắt nhưng cần có cơ chế đủ mạnh để huy động các nguồn lực xã hội thông qua tín dụng xanh, trái phiếu xanh, thị trường carbon, hợp tác công - tư và hợp tác quốc tế.

Nguồn lực cần được phân bổ có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên các khu vực chịu tác động mạnh của ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu, các công trình hạ tầng thiết yếu và các dự án có tác động lan tỏa lớn.

Bên cạnh đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị tiếp tục nghiên cứu sâu các vấn đề chiến lược liên quan đến an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, an ninh năng lượng, an ninh khoáng sản, an ninh biển và bảo tồn đa dạng sinh học, đặt trong tổng thể nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa.

Chủ động tham gia các cơ chế hợp tác quốc tế

Khẳng định môi trường và biến đổi khí hậu là những vấn đề mang tính toàn cầu, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Việt Nam tiếp tục chủ động, tích cực tham gia các cơ chế hợp tác quốc tế; tranh thủ tối đa tri thức, kinh nghiệm quản trị và nguồn lực bên ngoài phục vụ công cuộc bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và chuyển đổi xanh.

Tuy nhiên, Việt Nam không chỉ là bên tiếp nhận hỗ trợ mà cần chủ động tham gia xây dựng các sáng kiến, chuẩn mực và cơ chế hợp tác khu vực, toàn cầu về môi trường và khí hậu; qua đó nâng cao vị thế, uy tín quốc gia, đồng thời bảo đảm hài hòa giữa lợi ích quốc gia, dân tộc với trách nhiệm quốc tế.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng nhấn mạnh việc thực hiện các cam kết quốc tế về bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và giảm phát thải khí nhà kính phải phù hợp với điều kiện phát triển của Việt Nam, có lộ trình và bước đi thích hợp, bảo đảm hiệu quả và tính khả thi.

Kết nối đầu tư