PMI tháng 3 giảm còn 51,2 điểm, đà phục hồi sản xuất chậm lại
Chỉ số Nhà quản trị mua hàng (PMI) ngành sản xuất Việt Nam tháng 3/2026 do S&P Global công bố đạt 51,2 điểm, giảm so với mức 54,3 điểm của tháng trước, cho thấy đà phục hồi của khu vực sản xuất đang chậm lại dưới áp lực chi phí gia tăng.
Dù vẫn nằm trên ngưỡng 50 điểm - thể hiện sự mở rộng hoạt động - mức tăng này là thấp nhất kể từ tháng 9/2025. Nguyên nhân chính đến từ chi phí đầu vào tăng mạnh, trong bối cảnh giá năng lượng và vận tải leo thang do tác động từ xung đột địa chính trị tại Trung Đông.
Theo S&P Global Market Intelligence, chi phí đầu vào trong tháng 3 tăng với tốc độ nhanh nhất kể từ tháng 4/2022, buộc nhiều doanh nghiệp phải điều chỉnh giá bán. Giá đầu ra vì vậy cũng tăng mạnh nhất trong gần 15 năm, gây áp lực lên sức cầu thị trường.
Đơn hàng mới tiếp tục tăng nhưng chậm lại rõ rệt, trong khi đơn hàng xuất khẩu quay đầu giảm. Sản lượng sản xuất duy trì tăng tháng thứ 11 liên tiếp, song tốc độ tăng là thấp nhất trong gần một năm.
Cùng với đó, tình trạng gián đoạn chuỗi cung ứng trở nên nghiêm trọng hơn khi thời gian giao hàng kéo dài nhất trong 4 năm. Trước áp lực chi phí và nhu cầu suy yếu, các doanh nghiệp đã cắt giảm hoạt động mua hàng và thận trọng hơn trong sản xuất.
Thị trường lao động cũng ghi nhận tín hiệu kém tích cực khi việc làm giảm lần đầu sau 6 tháng. Niềm tin kinh doanh của doanh nghiệp xuống mức thấp nhất trong nửa năm, phản ánh lo ngại về chi phí và nguồn cung.
Ông Andrew Harker - Giám đốc Kinh tế tại S&P Global Market Intelligence nhận định, những biến động địa chính trị đang tác động nhanh và rõ nét đến chi phí, chuỗi cung ứng và triển vọng sản xuất của Việt Nam.
Trong ngắn hạn, triển vọng ngành sản xuất được đánh giá còn nhiều thách thức nếu áp lực giá và gián đoạn nguồn cung chưa sớm được cải thiện.
Lâm Đồng đề xuất điều chỉnh quy hoạch bô xít, titan theo hướng linh hoạt
Lâm Đồng vừa kiến nghị điều chỉnh quy hoạch khoáng sản bô xít và titan nhằm phù hợp hơn với thực tế, tạo thêm dư địa phát triển kinh tế - xã hội và giảm áp lực về môi trường, đất đai.
Theo đề xuất gửi các bộ, ngành Trung ương, địa phương đề nghị điều chỉnh Quy hoạch 866 về thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản. Với khoáng sản bô xít, tỉnh kiến nghị giảm khoảng 65.000 ha so với quy hoạch hiện hành. Trong đó, dù đã được cập nhật hơn 40.000 ha, địa phương tiếp tục đề xuất đưa thêm khoảng 25.000 ha ra khỏi quy hoạch do trùng với khu dân cư, công trình, dự án hoặc khu vực không có quặng.
Đối với titan, tỉnh đề nghị loại hơn 2.200 ha ra khỏi quy hoạch, trong khi dự thảo hiện mới ghi nhận khoảng 50 ha. Các khu vực được đề xuất loại chủ yếu là nơi trữ lượng thấp, giấy phép đã hết hạn hoặc nằm ở vùng ven biển, nơi việc duy trì trong quy hoạch không còn nhiều giá trị nhưng tiềm ẩn nguy cơ tác động tiêu cực đến môi trường và quỹ đất.
Địa phương cũng đề nghị ưu tiên đưa ra khỏi quy hoạch các khu dân cư, đô thị, đất quốc phòng – an ninh và các công trình hạ tầng thiết yếu. Đồng thời, kiến nghị được triển khai các công trình công cộng trong khu vực có quy hoạch khoáng sản trên cơ sở đánh giá tác động cụ thể, cho phép sử dụng hiệu quả quỹ đất sau khai thác.
Liên quan đến chuỗi bô xít – alumin – nhôm, tỉnh khẳng định vẫn định hướng phát triển ngành theo hướng bền vững, song đề nghị điều chỉnh quy hoạch theo hướng linh hoạt, sát thực tiễn. Địa phương cũng kiến nghị giữ nguyên các cụm nhà máy alumin đã được phê duyệt và bổ sung cơ chế bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân trong khu vực quy hoạch.
Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản quý I đạt gần 16,7 tỷ USD
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong quý I/2026, ngành nông, lâm, thủy sản tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, với kim ngạch xuất khẩu ước đạt 16,69 tỷ USD, tăng 5,9% so với cùng kỳ năm trước.
Trong cơ cấu, xuất khẩu nông sản đạt 8,93 tỷ USD (tăng 4,1%), thủy sản đạt 2,62 tỷ USD (tăng 13,3%), trong khi sản phẩm chăn nuôi tăng mạnh 54,3%, đạt gần 198 triệu USD. Ngược lại, xuất khẩu lâm sản giảm nhẹ 2,4% do nhu cầu thị trường suy yếu.
Ở chiều sản xuất, trồng trọt có sự điều chỉnh theo hướng hiệu quả hơn khi diện tích lúa Đông Xuân giảm 1,3%, sản lượng giảm 5,5% do chuyển đổi sang cây trồng có giá trị cao. Trong khi đó, nhóm cây ăn quả tiếp tục tăng trưởng tốt, đặc biệt là sầu riêng, thanh long và xoài.
Chăn nuôi và thủy sản tiếp tục là điểm sáng. Tổng đàn lợn tăng 2,9%, sản lượng thịt lợn đạt khoảng 1,44 triệu tấn (tăng 4,9%), trong khi gia cầm tăng 3,3%. Thủy sản đạt sản lượng khoảng 2,18 triệu tấn (tăng 3,2%), với nuôi trồng đóng vai trò chủ lực.
Tổng kim ngạch nhập khẩu toàn ngành đạt 11,91 tỷ USD, tăng 3,6%, đưa tổng kim ngạch xuất nhập khẩu lên 28,6 tỷ USD. Cán cân thương mại duy trì thặng dư 4,78 tỷ USD, tăng 12% so với cùng kỳ.
Dù đạt kết quả tích cực, ngành nông nghiệp vẫn đối mặt một số thách thức như dịch bệnh trên vật nuôi, đặc biệt là dịch tả lợn châu Phi, cùng với áp lực thị trường đối với nhóm lâm sản.
Trong thời gian tới, ngành được khuyến nghị tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường xuất khẩu và đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ nhằm duy trì tăng trưởng bền vững.
Siết thanh tra lãi suất, xử lý nghiêm vi phạm trong hệ thống ngân hàng
Trong bối cảnh lãi suất huy động tăng nhanh thời gian gần đây, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành Công văn số 2342/NHNN-CSTT yêu cầu toàn hệ thống tổ chức tín dụng triển khai các giải pháp nhằm ổn định mặt bằng lãi suất thị trường.
Theo NHNN, các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài phải thực hiện nghiêm quy định về lãi suất, bao gồm niêm yết công khai và tuân thủ trần lãi suất tiền gửi. Đồng thời, tăng cường kiểm tra nội bộ, kịp thời chấn chỉnh và xử lý các hành vi vi phạm nhằm tránh gây xáo trộn thị trường tiền tệ.
Một yêu cầu đáng chú ý là các ngân hàng phải công bố minh bạch lãi suất cho vay bình quân, chênh lệch giữa lãi suất huy động và cho vay, cũng như các chương trình tín dụng trên website để người dân và doanh nghiệp dễ tiếp cận thông tin.
NHNN cũng yêu cầu các tổ chức tín dụng cân đối nguồn vốn, bảo đảm thanh khoản, định hướng dòng tín dụng vào lĩnh vực sản xuất kinh doanh và các ngành ưu tiên, qua đó hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững.
Ở cấp quản lý địa phương, các chi nhánh NHNN khu vực được giao nhiệm vụ theo dõi sát diễn biến lãi suất trên địa bàn, đồng thời tổ chức thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất. Các trường hợp vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm theo thẩm quyền và báo cáo về cơ quan trung ương.
Động thái siết quản lý được đưa ra khi lãi suất huy động tại nhiều ngân hàng tăng mạnh trong thời gian gần đây, thậm chí cao hơn 1–2 điểm phần trăm so với mức niêm yết. Một số nhà băng ghi nhận mức lãi suất tiết kiệm lên tới 8–9%/năm, cá biệt có nơi chào mức trên 9% cho các khoản tiền gửi lớn hoặc kỳ hạn dài.
Việc tăng cường thanh tra, giám sát được kỳ vọng sẽ góp phần ổn định mặt bằng lãi suất, kiểm soát lạm phát và giữ vững an toàn hệ thống ngân hàng trong bối cảnh thị trường tài chính còn nhiều biến động.
Hà Nội điều chỉnh tổ chức giao thông nút Giải Phóng – Nguyễn Hữu Thọ
Sau thời gian thí điểm cho ô tô đi vào trung tâm nút giao để rẽ các hướng, cơ quan chức năng Hà Nội đã thống nhất điều chỉnh lại phương án tổ chức giao thông tại nút Giải Phóng – Nguyễn Hữu Thọ theo hướng siết các luồng rẽ, nhằm giảm xung đột và ùn tắc.
Theo phương án mới, ô tô bị cấm rẽ phải từ đường Giải Phóng vào Nguyễn Hữu Thọ (trục chính dẫn vào khu đô thị Linh Đàm). Ở chiều ngược lại, phương tiện từ Nguyễn Hữu Thọ ra Giải Phóng không được đi vào trung tâm nút để rẽ trái vào nội thành, mà phải rẽ phải và quay đầu tại điểm gần nhất.
Đối với các xe từ đường Giải Phóng có nhu cầu vào khu đô thị Linh Đàm, phương án thay thế là đi qua nút giao, sau đó rẽ vào các tuyến lân cận như Đại Từ hoặc Hoàng Liệt, cách nút khoảng 300–500 m. Một số phương tiện công cộng như xe buýt vẫn được phép lưu thông theo lộ trình riêng.
Đại diện liên ngành Sở Xây dựng và Phòng Cảnh sát giao thông cho biết, việc điều chỉnh nhằm giảm điểm xung đột trực tiếp tại nút giao, vốn thường xuyên xảy ra ùn tắc do lưu lượng phương tiện lớn và tổ chức giao thông phức tạp.
Ghi nhận trong ngày đầu áp dụng, nhiều tài xế chưa kịp cập nhật thay đổi, vẫn di chuyển theo thói quen dẫn đến vi phạm biển báo. Lực lượng chức năng đã tăng cường hướng dẫn, nhắc nhở và xử lý các trường hợp không chấp hành.
Việc điều chỉnh được kỳ vọng sẽ cải thiện lưu thông tại cửa ngõ phía Nam thành phố, đặc biệt trong khung giờ cao điểm, khi áp lực giao thông khu vực này luôn ở mức cao.
Dự kiến miễn phí sách giáo khoa toàn quốc từ năm học 2029–2030
Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định về miễn phí sách giáo khoa (SGK) giáo dục phổ thông, với lộ trình triển khai trên phạm vi cả nước từ năm học 2029–2030.
Theo dự thảo, học sinh phổ thông và người học chương trình giáo dục thường xuyên cấp THPT sẽ được sử dụng SGK miễn phí thông qua mô hình thư viện dùng chung. Nhà nước sẽ đầu tư mua sắm SGK (bao gồm cả sách in và sách chữ nổi Braille) để trang bị cho các cơ sở giáo dục; học sinh và giáo viên mượn sử dụng trong năm học hoặc học kỳ và hoàn trả sau khi kết thúc.
Danh mục SGK áp dụng là bộ sách do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quyết định sử dụng thống nhất trên toàn quốc. Các địa phương có điều kiện ngân sách được khuyến khích triển khai sớm hơn, ưu tiên khu vực khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, biên giới và hải đảo.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định từ năm học 2027–2028, Nhà nước sẽ bảo đảm giáo trình môn Giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên các cơ sở đại học, giáo dục nghề nghiệp theo hình thức mượn – trả qua thư viện. Đồng thời, người học sẽ không phải đóng học phí đối với môn học bắt buộc này (trừ trường hợp học lại).
Kinh phí thực hiện chính sách do ngân sách nhà nước bảo đảm theo phân cấp, đồng thời khuyến khích huy động nguồn lực xã hội hóa. Việc mua sắm, quản lý và sử dụng SGK, giáo trình phải công khai, minh bạch, tránh thất thoát tài sản công.
Trước đó, theo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục được Quốc hội thông qua cuối năm 2025, Việt Nam sẽ sử dụng thống nhất một bộ SGK từ ngày 1/1/2026 và phấn đấu hoàn thành mục tiêu cung cấp SGK miễn phí cho học sinh vào năm 2030.
TPHCM gia hạn thuê “đất vàng” Đồng Khởi cho Saigontourist đến 2070
UBND TPHCM vừa quyết định gia hạn thời gian sử dụng khu đất “vàng” tại số 132–134 đường Đồng Khởi cho Saigontourist đến hết năm 2070.
Khu đất có diện tích gần 3.400 m², nằm trên một trong những tuyến phố đắt giá nhất trung tâm thành phố. Trong đó, hơn 3.379 m² không vướng lộ giới được gia hạn thêm 50 năm (tính từ đầu năm 2021), còn phần diện tích thuộc lộ giới tiếp tục được khai thác theo hiện trạng cho đến khi triển khai quy hoạch.
Theo quyết định, khu đất được sử dụng vào mục đích thương mại – dịch vụ, phục vụ hoạt động khách sạn theo hình thức thuê đất trả tiền hằng năm. Sau thời hạn 2070, việc tiếp tục sử dụng sẽ được xem xét theo quy định pháp luật tại thời điểm đó.
Hiện khu đất này là nơi tọa lạc của Khách sạn Continental Sài Gòn – một trong những khách sạn lâu đời nhất thành phố, do Saigontourist quản lý và khai thác nhiều thập kỷ qua.
Đồng Khởi được xem là “trái tim thương mại” của trung tâm TP.HCM, với giá đất thuộc nhóm cao nhất, khoảng 687 triệu đồng/m² theo bảng giá hiện hành, trong khi giá thị trường có thể lên tới cả tỷ đồng/m². Đây cũng là một trong những tuyến phố bán lẻ đắt đỏ hàng đầu thế giới, với giá thuê mặt bằng ở mức rất cao.
Việc gia hạn được đánh giá vừa bảo đảm tính ổn định trong khai thác tài sản công, vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp tục phát huy giá trị thương mại, du lịch của khu “đất vàng” trung tâm.
