 |
| Vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội 9 tháng đầu năm 2025 ước đạt 2.701,8 nghìn tỷ đồng, tăng 11,6 % so với cùng kỳ năm trước. Ảnh: Gia Khoa |
Bức tranh dòng chảy vốn đầu tư toàn xã hội
Cục Thống kê thuộc Bộ Tài chính cho biết , vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội 9 tháng năm 2025 theo giá hiện hành ước đạt 2.701,8 nghìn tỷ đồng, tăng 11,6 % so với cùng kỳ năm trước, cao hơn nhiều mức tăng 7% của 9 tháng năm 2024.
Cục Thống kê nhận định, kết quả này đã phản ánh rõ tình hình sản xuất, kinh doanh tiếp tục xu hướng tích cực ở nhiều ngành, lĩnh vực. Trong đó, việc đẩy mạnh thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công với khối lượng vốn rất lớn đã tạo động lực cho sản xuất, xây dựng hạ tầng và lan tỏa đến các ngành kinh tế. Vốn đầu tư công thực hiện các dự án hạ tầng trọng điểm (như đường bộ cao tốc, năng lượng) đang tạo ra những động lực vật chất lâu dài. Cùng với đó là việc hoàn thiện thể chế nhằm cải thiện môi trường đầu tư, tạo niềm tin cho doanh nghiệp, thúc đẩy đầu tư tư nhân.
Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI thực hiện 9 tháng năm nay ước đạt 18,8 tỷ USD, tăng 8,5% so với cùng kỳ năm 2024, là mức cao nhất của 9 tháng các năm trong giai đoạn 2021 - 2025. Theo bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê, số vốn đăng ký, đặc biệt là vốn điều chỉnh tăng thêm và vốn thực hiện của khu vực FDI tăng khá, thể hiện niềm tin ngày càng tăng của nhà đầu tư quốc tế đối với triển vọng kinh tế Việt Nam.
Tuy nhiên, để hoàn thành kế hoạch năm 2025, nhất là các mục tiêu tăng trưởng, áp lực đẩy mạnh các nguồn vốn đầu tư toàn xã hội trong thời gian tới còn rất lớn. Bộ Tài chính đánh giá, đầu tư chưa thực sự bứt phá; thu hút các dự án FDI mới gặp nhiều khó khăn, vốn FDI đăng ký mới 9 tháng đạt 12,4 tỷ USD, giảm 8,6% so với cùng kỳ năm 2024; giải ngân vốn đầu tư công tuy tăng so với cùng kỳ năm trước nhưng còn khá xa mục tiêu; tăng trưởng đầu tư tư nhân chưa được như kỳ vọng…
Trong Báo cáo triển vọng vĩ mô quý IV/2025, nhóm nghiên cứu của của Công ty CP Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) phân tích, tăng trưởng vốn đầu tư của khu vực FDI và Nhà nước bám sát mục tiêu, trong khi đó, đầu tư của khu vực tư nhân vẫn còn cách khá xa so với kỳ vọng của Chính phủ. Giải ngân đầu tư công tuy là trợ lực quan trọng cho nền kinh tế, nhưng vẫn đối diện với nhiều thách thức lớn. Bên cạnh những khó khăn về cơ chế chính sách (hỗ trợ tái định cư, xác định giá đất đền bù, điều chỉnh quy hoạch/kế hoạch vốn) và nguồn cung nguyên vật liệu, hai nguyên nhân khiến tốc độ giải ngân chậm lại là bộ máy chưa vận hành trơn tru sau khi sắp xếp lại chính quyền địa phương hai cấp và điều kiện thời tiết không thuận lợi ảnh hưởng đến tiến độ thi công.
Các giải pháp để khơi thông dòng vốn đầu tư toàn xã hội, gồm cả đầu tư công, đầu tư của khu vực tư nhân trong nước, đầu tư nước ngoài đã và đang được Chính phủ đặc biệt chú trọng. Trong đó, một trong những điểm nghẽn dòng vốn nằm ở các dự án vướng mắc, tồn đọng, kéo dài nhiều năm, đang tích cực được rà soát, tháo gỡ, để sớm đưa dòng vốn lớn vào nền kinh tế.
Loạt kiến nghị để vốn chảy mạnh hơn
Từ góc độ doanh nghiệp, theo điều tra xu hướng sản xuất kinh doanh quý III và dự báo quý IV năm 2025 khảo sát từ 6.203 doanh nghiệp ngành công nghiệp chế biến, chế tạo và 6.243 doanh nghiệp ngành xây dựng của Cục Thống kê, các doanh nghiệp đánh giá trong thời gian qua, Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương đã có nhiều giải pháp hiệu quả hỗ trợ hoạt động sản xuất kinh doanh, đầu tư.
Để tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, 36,5% doanh nghiệp chế biến, chế tạo kiến nghị các ngân hàng tiếp tục giảm lãi suất cho vay; 31,8% doanh nghiệp kiến nghị Nhà nước có các biện pháp bình ổn giá nguyên vật liệu, năng lượng, giảm 0,4 điểm phần trăm so với quý II/2025; 25,5% doanh nghiệp mong có nguồn cung nguyên vật liệu ổn định, tăng 0,2 điểm phần trăm so với quý trước.
Doanh nghiệp, nhà thầu xây dựng cũng đề xuất nhiều giải pháp tháo gỡ, hỗ trợ thiết thực. Cụ thể, 53,9% doanh nghiệp đề nghị được hỗ trợ về nguyên vật liệu xây dựng; 40,3% doanh nghiệp đề nghị được hỗ trợ về vốn cho sản xuất kinh doanh như được vay vốn ưu đãi, thủ tục vay vốn thuận lợi và nhanh chóng hơn, giảm lãi suất cho vay; 35,5% doanh nghiệp đề nghị tiếp tục cắt giảm thủ tục hành chính, tạo điều kiện cho doanh nghiệp rút ngắn thời gian xử lý thủ tục hành chính; 28,2% doanh nghiệp đề nghị phải có chế tài xử phạt các chủ đầu tư chậm thanh quyết toán nợ đọng xây dựng cơ bản để doanh nghiệp xây dựng quay vòng vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh; 26,7% doanh nghiệp đề nghị được bàn giao mặt bằng sạch đúng kế hoạch để bảo đảm thời gian thi công đúng hợp đồng đã ký kết.
Ngoài các nhóm kiến nghị trên, nhiều doanh nghiệp, nhà thầu xây dựng mong muốn có những biện pháp bình ổn giá, kiểm soát hoạt động đầu cơ, bảo đảm nguồn cung ổn định đối với các vật liệu chủ chốt như thép, xi măng, cát, đá…, đồng thời hỗ trợ thông tin minh bạch về thị trường để doanh nghiệp chủ động trong kế hoạch thi công.
Trước thực tế bất ổn về môi trường, thiên tai, và biến đổi khí hậu ngày càng ảnh hưởng mạnh đến tiến độ công trình, các đợt mưa bão, triều cường, lũ lụt gây thiệt hại hạ tầng và gián đoạn thi công. Doanh nghiệp mong muốn các cấp chính quyền cần có kịch bản ứng phó, nâng cao khả năng phòng chống thiên tai - mưa - lũ trong quy hoạch, đồng thời hỗ trợ chi phí bảo hiểm rủi ro thiên tai cho các dự án xây dựng. Ngoài ra, để tận dụng tốt nguồn lực đầu tư công và thúc đẩy thị trường hợp đồng mới, doanh nghiệp kiến nghị cơ chế ưu đãi, bảo lãnh rủi ro cho doanh nghiệp trong nước khi tham gia các dự án hạ tầng trọng điểm…
