 |
| Việc tháo gỡ cho dự án gặp khó khăn, vướng mắc sẽ góp phần giải phóng nguồn lực tồn đọng, tạo không gian, dư địa cho phát triển kinh tế, đóng góp quan trọng vào mục tiêu tăng trưởng trong những năm tiếp theo. Ảnh: Lê Tiên |
Kết luận thanh tra chuyên đề các công trình, dự án có khó khăn, vướng mắc, chậm tiến độ trên địa bàn tỉnh Cà Mau công bố tháng 12/2025 cho thấy, có những dự án đến 20 năm chưa hoàn thành.
Cụ thể, Thanh tra tỉnh Cà Mau chỉ ra, Dự án Xây dựng hạ tầng kỹ thuật Khu Trung tâm hành chính tỉnh triển khai thực hiện trên 20 năm nhưng chưa hoàn thành. Nguyên nhân được chỉ ra là vướng công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) dẫn đến nhiều gói thầu phải tạm dừng thi công, có gói thầu dừng 20 năm, hiện có 6 trong số 34 gói thầu chưa hoàn thành do còn vướng GPMB.
Tương tự, Dự án Xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư 2 bên đường số 16 khu hành chính tỉnh Bạc Liêu (nay là đường Nguyễn Tất Thành, phường Bạc Liêu, tỉnh Cà Mau) cũng được triển khai từ hơn 20 năm trước kéo dài đến nay. Nguyên nhân chủ yếu do công tác GPMB còn vướng mắc chưa được tháo gỡ và xử lý dứt điểm dẫn đến không thể thi công hoàn thành.
Đối với nguồn vốn tư nhân, nhiều dự án trải qua hơn 1 thập kỷ mà chưa thể hoạt động, khai thác. Đơn cử Dự án Khu đô thị mới Licogi, do Công ty TNHH Licogi 9.1 làm chủ đầu tư được cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu từ tháng 12/2008; Dự án Khu dân cư giáp Khu tái định cư Bến xe - Bộ đội Biên phòng, do Công ty TNHH Tư vấn và Đầu tư Tràng An đầu tư, được cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu tháng 11/2011...
Không riêng Cà Mau, các địa phương khác cũng có những dự án đầu tư kéo dài nhiều năm chưa thể hoàn thành, đi vào sử dụng. Các khó khăn, vướng mắc chủ yếu tập trung ở công tác bồi thường, GPMB; thủ tục pháp lý liên quan đến đất đai, quy hoạch, giá đất; năng lực của một số chủ đầu tư, nhà thầu, nhà đầu tư…
Theo Thông báo số 18/TB-VPCP ngày 9/1/2026 của Văn phòng Chính phủ, đến nay có 5.203 dự án đã được tháo gỡ và đã có định hướng giải pháp tháo gỡ, trong đó 3.289 dự án đất đai với tổng mức đầu tư khoảng 1,67 triệu tỷ đồng, khoảng hơn 70 nghìn ha đất đã được tháo gỡ vướng mắc, tiếp tục triển khai hoàn thành, sớm đưa vào khai thác. Hệ thống cơ sở dữ liệu của Ban Chỉ đạo về giải quyết các vấn đề khó khăn vướng mắc các dự án tồn đọng theo Quyết định số 751/QĐ-TTg ngày 11/4/2025 (Ban chỉ đạo 751) ghi nhận 2.991 dự án có khó khăn, vướng mắc tồn đọng, kéo dài cần tháo gỡ với quy mô diện tích đất khoảng hơn 153 nghìn ha và tổng mức đầu tư là 2,46 triệu tỷ đồng.
Nhiều ý kiến cho rằng, nếu nhanh chóng tháo gỡ các dự án vướng mắc, sẽ huy động thêm được nguồn lực lớn cho phát triển. Trao đổi với phóng viên Báo Đấu thầu, một nhà đầu tư dự án BT thuộc diện chuyển tiếp còn vướng mắc chia sẻ, nếu được gỡ vướng mắc, giao đất thực hiện dự án đối ứng theo hợp đồng, thì nhà đầu tư sẽ dồn lực triển khai ngay dự án đối ứng, vừa có cơ hội hoàn vốn khi đã rót hàng trăm tỷ đồng đầu tư vào công trình BT từ năm 2013 đến nay, vừa tạo ra công ăn việc làm cho người lao động. Nhà đầu tư này cho biết, dự án của họ đã được địa phương tổng hợp lên Hệ thống 751 và đang rất kỳ vọng được tháo gỡ từ Nghị quyết của Chính phủ về cơ chế tháo gỡ khó khăn, vướng mắc các dự án BT chuyển tiếp.
Dự thảo Nghị quyết đã được Bộ Tài chính công bố xin ý kiến từ cuối tháng 12/2025, đề xuất nhiều nhóm giải pháp xử lý vướng mắc cho các dự án BT chuyển tiếp, với khoảng 160 dự án đã được tổng hợp.
Theo Thông báo số 18/TB-VPCP, Thủ tướng yêu cầu ngay trong tháng 1/2026, Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Thanh tra Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các bộ, cơ quan, địa phương tổng hợp, trình Chính phủ ban hành danh mục các dự án, đất đai đáp ứng đủ điều kiện áp dụng cơ chế, chính sách tại Nghị quyết số 170/2024/QH15 để các địa phương có cơ sở triển khai; trình Chính phủ ban hành Nghị quyết về cơ chế tháo gỡ khó khăn, vướng mắc các dự án BT chuyển tiếp. Đồng thời, Bộ Tài chính rà soát, tổng hợp báo cáo Thủ tướng thông báo danh mục các dự án khó khăn, vướng mắc thuộc thẩm quyền xử lý của các bộ, cơ quan trung ương, địa phương được tổng hợp trên Hệ thống 751 để các đơn vị chủ động xử lý theo thẩm quyền; tổng hợp báo cáo Thủ tướng kết quả xử lý; mở Hệ thống 751 để các bộ, cơ quan, địa phương tiếp tục cập nhật danh mục, thông tin các dự án theo hướng dẫn…
Thủ tướng cũng chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương tiếp tục rà soát các dự án, cập nhật thông tin, dữ liệu lên Hệ thống 751; không được để sót, để lọt danh mục các dự án cần được tháo gỡ khó khăn, vướng mắc mà đến thời điểm ngày 31/12/2025 chưa được xử lý và có giải pháp giải quyết, nhất là các dự án đã có kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án, tình huống pháp lý tương tự…
Thủ tướng nêu rõ, việc tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc cho các dự án là vấn đề khó, phức tạp, nhạy cảm, không cầu toàn, không nóng vội nhưng không bỏ lỡ cơ hội. Đây là nhiệm vụ phải làm thường xuyên, liên tục, tổng thể trên tất cả các lĩnh vực, kịp thời đề xuất bổ sung các cơ chế, chính sách trong quá trình thực hiện để khơi thông, giải phóng nguồn lực đang tồn đọng, giải quyết bức xúc của người dân, doanh nghiệp.
