 |
| Ảnh chỉ mang tính minh họa: Internet |
Gói thầu có giá 17,899 tỷ đồng, phát hành HSMT từ ngày 30/12/2025 - 17/1/2026, do Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Bình Minh làm chủ đầu tư.
Theo yêu cầu tại HSMT, kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự quy định: “Nhà thầu đã hoàn thành tối thiểu 1 hợp đồng tương tự có tính chất tương tự: thu gom chất thải rắn sinh hoạt; vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt; quét đường; quét hè và quét dãi phân cách các tuyến đường; dịch vụ cây xanh đô thị các công viên, trụ sở, tuyến đường; dịch vụ thoát nước đô thị; dịch vụ chiếu sáng đô thị; duy trì các công viên, cụm cờ. Có quy mô (giá trị) tối thiểu: 5,369 tỷ đồng”.
Theo phản ánh, việc “gom” toàn bộ các hạng mục công việc có tính chất khác nhau này vào một hợp đồng tương tự duy nhất vô hình trung tạo rào cản lớn đối với sự tham gia của nhà thầu. Trên thực tế, các dịch vụ nêu trên thường được thực hiện thông qua nhiều hợp đồng riêng lẻ. Mặt khác, theo quy định tại mẫu HSMT, nhà thầu có thể chứng minh kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự bằng một hợp đồng hoàn thành gồm đầy đủ các hạng mục tương tự hoặc có các hạng mục tương tự đã thực hiện trong những hợp đồng khác nhau.
Bên cạnh tiêu chí về năng lực, kinh nghiệm bị cho là chưa phù hợp, tại tiêu chuẩn đánh giá kỹ thuật, nhà thầu cho rằng yêu cầu về điều kiện huy động nhân lực vượt quá quy định, có thể gây hạn chế cạnh tranh. Cụ thể, HSMT yêu cầu nhà thầu đề xuất 30 công nhân thu gom, vận chuyển rác, trong đó có 5 công nhân phải có chứng chỉ hoặc chứng nhận về phân loại rác tại nguồn. Đối với công nhân chăm sóc cây xanh, yêu cầu số lượng 10 người, có chứng chỉ hoặc chứng nhận đào tạo nghề về chăm sóc cây xanh, cây cảnh…
Theo các nhà thầu, pháp luật đấu thầu quy định không được yêu cầu bằng cấp/chứng chỉ đối với lao động phổ thông. Bên cạnh đó, theo hướng dẫn tại mẫu HSMT dịch vụ phi tư vấn, tiêu chuẩn đánh giá kỹ thuật đối với nhân lực lao động phổ thông không đặt trọng tâm vào việc từng cá nhân phải có chứng chỉ hay văn bằng cụ thể, mà nhấn mạnh vào khả năng huy động đủ số lượng và chất lượng lao động cần thiết của nhà thầu, phù hợp với biện pháp tổ chức thực hiện gói thầu đã đề xuất. Trên cơ sở đó, trách nhiệm của nhà thầu là chủ động bố trí, bổ sung, thay thế lao động trong suốt quá trình thực hiện hợp đồng nhằm bảo đảm tiến độ, chất lượng dịch vụ. Do đó, yêu cầu nêu trên được cho là chưa phù hợp.
Trong nội dung phúc đáp, Chủ đầu tư nhấn mạnh, trường hợp nhà thầu chứng minh kinh nghiệm bằng các hợp đồng tương tự có hạng mục riêng lẻ là không đáp ứng yêu cầu. Liên quan đến yêu cầu về chứng chỉ đối với lao động phổ thông, Chủ đầu tư lý giải, tính chất gói thầu đòi hỏi công nhân phải qua đào tạo nghề.
Chuyên gia đấu thầu nhìn nhận, Thông tư số 79/2025/TT-BTC đã hướng dẫn chi tiết nguyên tắc đánh giá hợp đồng tương tự đối với gói thầu có nhiều hạng mục công việc. Theo đó, nhà thầu được phép chứng minh kinh nghiệm thông qua các hạng mục công việc tương tự đã thực hiện trong nhiều hợp đồng khác nhau, hoặc trong một hợp đồng, miễn là đáp ứng yêu cầu về tỷ lệ giá trị tối thiểu của từng hạng mục cũng như tổng giá trị các hạng mục so với gói thầu đang xét. Việc yêu cầu nhà thầu phải chứng minh toàn bộ các hạng mục dịch vụ công ích trong một hợp đồng duy nhất là chưa phù hợp với tinh thần và hướng dẫn của mẫu HSMT.
Pháp luật đấu thầu không cho phép đưa ra các điều kiện về bằng cấp, chứng chỉ đối với nhân sự trong trường hợp pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực không yêu cầu về bằng cấp/chứng chỉ chuyên môn. Do đó, việc yêu cầu quá cứng nhắc đối với nhóm lao động phổ thông là một cách gây hạn chế cạnh tranh, vị chuyên gia nhận định.
Theo biên bản mở thầu ngày 17/1/2026, Công ty CP Công trình đô thị Tây Ninh là nhà thầu duy nhất tham dự, với giá dự thầu 14,304 tỷ đồng. Theo ghi nhận, nhà thầu này từng thực hiện nhiều gói thầu dịch vụ công ích tại Tây Ninh. Đơn cử Gói thầu Thực hiện các dịch vụ công ích đô thị khu vực TP. Tây Ninh từ 1/5/2025 đến 31/12/2025 (giá trúng thầu 57,183 tỷ đồng); Gói thầu Công tác thu gom, vận chuyển rác thải; duy trì cây xanh đô thị; duy trì chiếu sáng đô thị trên địa bàn thị xã Hòa Thành từ ngày 1/5/2025 đến 30/4/2026 (26,469 tỷ đồng); Gói thầu Thực hiện dịch vụ công ích đô thị thị trấn Tân Biên, huyện Tân Biên từ tháng 5/2025 - 4/2026 (3,442 tỷ đồng)…
