Bản tin thời sự sáng 15/5

(BĐT) - Một số sự kiện nổi bật 24 giờ qua thu hút sự quan tâm của dư luận là: Hải Phòng khởi công, khánh thành 14 dự án trọng điểm; Việt Nam tổ chức Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 tại Hà Nội; Nhiều bộ, địa phương giải ngân vốn đầu tư công còn chậm; Giá xăng dầu đồng loạt giảm từ chiều 14/5; Từ 1/7, Hà Nội tiếp nhận quản lý Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam;...

Hải Phòng khởi công, khánh thành 14 dự án trọng điểm

Sáng 14/5, tại di tích Bến tàu không số K15 (phường Đồ Sơn), Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu dự lễ khởi công, khánh thành 14 dự án, công trình chào mừng các ngày lễ lớn tháng 4, tháng 5 và Lễ hội Hoa phượng đỏ - Hải Phòng 2026.

dbbf78ed83f102af5be0-17787279441601463138729.jpg
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu cùng các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công, khánh thành 14 dự án, công trình tại Hải Phòng - Ảnh: VGP/Thu Sa

Buổi lễ được tổ chức đồng loạt, kết nối trực tiếp và trực tuyến với 12 điểm cầu trên địa bàn thành phố. Tham dự có lãnh đạo TP. Hải Phòng, đại diện các bộ, ngành, lực lượng vũ trang, các cựu chiến binh Đoàn tàu không số cùng nhiều doanh nghiệp, nhà đầu tư.

Danh mục các dự án được khởi công, khánh thành trải rộng trên nhiều lĩnh vực hạ tầng giao thông, công nghiệp, xã hội và văn hóa. Trong đó có các công trình đáng chú ý như: tu bổ quần thể di tích Bến K15; xây dựng Tượng đài chiến thắng Cát Bi; phát triển hạ tầng các khu công nghiệp Hoàng Diệu, Thủy Nguyên, Nam Tràng Cát, Bình Giang; dự án cầu Văn Úc 2 thuộc tuyến cao tốc Ninh Bình - Hải Phòng; các tuyến đường kết nối quốc lộ 5 với quốc lộ 10; dự án nhà ở xã hội tại khu dân cư mới Cẩm Điền - Lương Điền; cùng nhiều công trình hạ tầng kỹ thuật, điện lực và cụm công nghiệp.

Các dự án được kỳ vọng góp phần hoàn thiện hệ thống hạ tầng kinh tế - xã hội, mở rộng không gian phát triển đô thị, công nghiệp và logistics, đồng thời tăng cường kết nối vùng giữa Hải Phòng với các địa phương khu vực duyên hải Bắc Bộ.

Trong khuôn khổ chương trình công tác, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu cùng đoàn công tác đã dâng hương, dâng hoa tại Đài tưởng niệm Đường Hồ Chí Minh trên biển và Đền thờ khu di tích Bến tàu không số K15, tưởng niệm các anh hùng, chiến sĩ tàu không số đã hy sinh vì sự nghiệp thống nhất đất nước.

Việt Nam tổ chức Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 tại Hà Nội

Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (ASEAN Future Forum 2026) dự kiến diễn ra vào trung tuần tháng 6 tại Hà Nội với chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm”.

viet-nam-de-xuat-nhieu-sang-881778752322.jpg
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng

Thông tin được Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng công bố tại họp báo thường kỳ chiều 14/5.

Diễn đàn Tương lai ASEAN là sáng kiến do Việt Nam khởi xướng nhằm tạo không gian trao đổi cởi mở, bao trùm và hướng tới tương lai, quy tụ lãnh đạo, học giả, doanh nghiệp cùng thảo luận các vấn đề chiến lược của ASEAN và khu vực. Sau hai kỳ tổ chức thành công vào các năm 2024 và 2025, diễn đàn tiếp tục nhận được sự quan tâm, ủng hộ rộng rãi từ các nước ASEAN và đối tác.

Theo Bộ Ngoại giao, các nội dung trao đổi năm nay sẽ tập trung đóng góp sáng kiến, khuyến nghị chính sách phục vụ triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, hướng tới xây dựng một ASEAN hòa bình, gắn kết, tự cường, bền vững và lấy người dân làm trung tâm.

Việt Nam hiện phối hợp chặt chẽ với các nước ASEAN và đối tác để chuẩn bị cho diễn đàn, trong đó chương trình và nội dung chi tiết sẽ sớm được công bố.

Liên quan Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, bà Phạm Thu Hằng cho biết các nhà lãnh đạo ASEAN đã đạt đồng thuận cao về nhiều giải pháp ứng phó với những biến động khu vực và toàn cầu, đặc biệt là khủng hoảng Trung Đông.

Tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã đưa ra nhiều đề xuất nhằm củng cố đoàn kết, nâng cao tự cường và khả năng ứng phó của ASEAN trước các “cú sốc” trong tương lai. Các sáng kiến của Việt Nam được các nước thành viên đánh giá cao và được lồng ghép vào Tuyên bố của các nhà lãnh đạo ASEAN về ứng phó với khủng hoảng Trung Đông.

Nhiều bộ, địa phương giải ngân vốn đầu tư công còn chậm

Bộ Tài chính cho biết, tính đến hết ngày 7/5/2026, tổng số vốn đầu tư công giải ngân đạt 153.912,7 tỷ đồng, tương đương 15,2% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Trong đó, có 27 bộ, cơ quan trung ương và 18 địa phương có tỷ lệ giải ngân thấp hơn mức bình quân chung cả nước.

dtc-17786649629411302759441.jpg
Riêng trong tuần từ 1-7/5/2026, cả nước giải ngân thêm khoảng 9.629,8 tỷ đồng

Theo Báo cáo số 5994/BC-BTC, tổng kế hoạch đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước năm 2026 được giao đến nay đạt 1.026.769,3 tỷ đồng, bao gồm vốn ngân sách trung ương và ngân sách địa phương. Các bộ, cơ quan trung ương và địa phương đã phân bổ chi tiết khoảng 984.514,9 tỷ đồng, đạt 95,8% kế hoạch Thủ tướng giao.

Tuy nhiên, vẫn còn hơn 42.254 tỷ đồng chưa được phân bổ chi tiết tại 14 bộ, cơ quan trung ương và 15 địa phương, chủ yếu do đang hoàn thiện thủ tục đầu tư.

Về tiến độ giải ngân, riêng trong tuần từ 1-7/5/2026, cả nước giải ngân thêm khoảng 9.629,8 tỷ đồng, tương đương mức giải ngân của tuần trước đó.

Theo Bộ Tài chính, hiện có 8 bộ, cơ quan trung ương và 16 địa phương đạt tỷ lệ giải ngân bằng hoặc cao hơn mức bình quân chung của cả nước. Một số đơn vị có kết quả tích cực gồm Bộ Công Thương, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, TP Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Thái Nguyên, Khánh Hòa…

Trong khi đó, nhiều đơn vị giải ngân rất thấp, thậm chí dưới 1% hoặc chưa giải ngân, như Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Thanh tra Chính phủ, Kiểm toán Nhà nước, Đài Tiếng nói Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh…

Bộ Tài chính cho biết, nếu không tính phần vốn ngân sách địa phương dự kiến dành cho dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, tỷ lệ giải ngân của cả nước đến hết ngày 7/5/2026 đạt khoảng 15,7% kế hoạch Thủ tướng giao.

Giá xăng dầu đồng loạt giảm từ chiều 14/5

Liên Bộ Công Thương - Tài chính vừa điều chỉnh giảm giá bán lẻ xăng dầu từ 15h ngày 14/5. Trong kỳ điều hành này, cơ quan quản lý tiếp tục không trích lập và không chi sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu.

gia-xang-dau-hom-nay-17743220961181634935823-17787446828692000369594.jpg

Theo đó, giá xăng E5RON92 giảm 656 đồng/lít, xuống tối đa 23.134 đồng/lít. Giá xăng RON95-III giảm 276 đồng/lít, còn tối đa 24.078 đồng/lít, cao hơn xăng E5RON92 khoảng 944 đồng/lít.

Các mặt hàng dầu cũng được điều chỉnh giảm. Cụ thể, dầu diesel 0.05S giảm 268 đồng/lít, xuống không cao hơn 27.226 đồng/lít. Dầu mazut 180CST 3.5S giảm 587 đồng/kg, còn tối đa 20.585 đồng/kg.

Đây là kỳ điều hành tiếp tục ghi nhận xu hướng giảm của giá xăng dầu trong nước, bám sát diễn biến thị trường thế giới những ngày qua.

Từ 1/7, Hà Nội tiếp nhận quản lý Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam

Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 126/NQ-CP về việc chuyển giao nguyên trạng Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về UBND TP Hà Nội trực tiếp quản lý.

cacdt-17109049958441710737761-17787487592511542441259.jpg
Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam diễn ra tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam

Theo nghị quyết, việc bàn giao và tiếp nhận phải hoàn thành trước ngày 1/7/2026. Từ thời điểm này, UBND TP Hà Nội sẽ trực tiếp quản lý toàn diện Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam theo quy định pháp luật về văn hóa, đất đai, đầu tư, tài chính và tài sản công.

Chính phủ giao Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì phối hợp với UBND TP Hà Nội và các bộ, ngành liên quan xây dựng quyết định trình Thủ tướng Chính phủ về việc chuyển giao. Đồng thời, thực hiện bàn giao nguyên trạng tổ chức bộ máy, nhân sự, tài sản, tài chính, hồ sơ tài liệu, các quyền và nghĩa vụ liên quan cùng các dự án đầu tư công đang triển khai.

Trong thời gian chuyển giao, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam tiếp tục sử dụng kinh phí và triển khai nhiệm vụ theo kế hoạch ngân sách đã được phê duyệt.

UBND TP Hà Nội có trách nhiệm tiếp nhận, quản lý hoạt động của Làng; ban hành quy định về chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức và bố trí ngân sách để bảo đảm hoạt động không bị gián đoạn sau khi tiếp nhận.

Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam được xem là “Việt Nam thu nhỏ”, nơi tái hiện không gian văn hóa, kiến trúc, phong tục, lễ hội của 54 dân tộc anh em. Giai đoạn 2021-2025, nơi đây duy trì hoạt động thường xuyên của 16 cộng đồng dân tộc, tổ chức hàng trăm lễ hội, chương trình giao lưu văn hóa và thu hút gần 1 triệu lượt khách mỗi năm, trong đó khoảng một nửa là học sinh, sinh viên và thanh niên Thủ đô.

Thanh tra nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tại nhiều địa phương

Thanh tra Chính phủ vừa công bố các quyết định thanh tra chuyên đề về cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tại Hà Nội, Hải Phòng và Bắc Ninh nhằm đánh giá thực trạng quản lý, sử dụng tài sản công và kịp thời xử lý các tồn tại, tránh lãng phí nguồn lực.

9fc852ba781346c7938adf538d4fb965-89419.jpg
Thời kỳ thanh tra từ ngày 1/3/2025 đến 30/4/2026, thời hạn thực hiện 30 ngày làm việc thực tế kể từ ngày công bố quyết định.

Theo các quyết định số 293, 295 và 297/QĐ-TTCP, đối tượng thanh tra gồm UBND cấp tỉnh, một số sở, ngành, UBND xã, phường cùng các cơ quan, tổ chức liên quan. Thời kỳ thanh tra từ ngày 1/3/2025 đến 30/4/2026, thời hạn thực hiện 30 ngày làm việc thực tế kể từ ngày công bố quyết định.

Thanh tra Chính phủ cho biết mục tiêu của đợt thanh tra nhằm làm rõ kết quả sắp xếp, xử lý cơ sở nhà, đất dôi dư; đồng thời chỉ ra những tồn tại, sai sót, vi phạm và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan. Qua đó, cơ quan thanh tra sẽ kiến nghị giải pháp xử lý, hoàn thiện cơ chế, chính sách để đưa các cơ sở dôi dư vào khai thác hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí tài sản công.

Tại Bắc Ninh, sau sáp nhập với Bắc Giang, toàn tỉnh có 635 cơ sở cần sắp xếp, hiện đã xử lý được 317 cơ sở. Tuy nhiên, địa phương cho biết vẫn gặp khó khăn về cơ chế cho thuê tài sản công ngắn hạn khiến doanh nghiệp chưa mặn mà đầu tư, chuyển đổi công năng.

Ở Hải Phòng, thành phố đã xử lý được 676/757 cơ sở nhà, đất dôi dư, còn 81 cơ sở tiếp tục hoàn thiện thủ tục theo quy định. Thành phố cũng thành lập Ban Chỉ đạo và tổ công tác để đẩy nhanh tiến độ sắp xếp, xử lý.

Đối với Hà Nội, thành phố đã chủ động triển khai phương án sắp xếp tài sản, trụ sở và cơ sở vật chất phục vụ mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời giao các sở, ngành phối hợp cung cấp hồ sơ, tài liệu phục vụ công tác thanh tra.

Ngoài ba địa phương trên, Thanh tra Chính phủ cũng công bố quyết định thanh tra chuyên đề tương tự tại Thanh Hóa và Lâm Đồng.

Từ năm 2026, BHYT mở rộng chi trả khám sức khỏe và phòng bệnh

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà vừa ký Quyết định số 844/QĐ-TTg ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Chỉ thị 52-CT/TW của Ban Bí thư về thực hiện bảo hiểm y tế toàn dân trong giai đoạn mới, hướng tới mục tiêu bao phủ BHYT toàn dân vào năm 2030.

9c4b6981-caa4-4e19-86db-def3c15322c3-17786618222462101049829.png
Chính phủ cũng đặt mục tiêu đến năm 2026 tỷ lệ bao phủ BHYT đạt trên 95,5% dân số và tiến tới bao phủ toàn dân vào năm 2030

Theo kế hoạch, từ năm 2026, quỹ bảo hiểm y tế sẽ từng bước tăng mức chi cho phòng bệnh, chẩn đoán và điều trị sớm một số bệnh, phù hợp với lộ trình tăng mức đóng BHYT và khả năng cân đối quỹ. Đáng chú ý, phạm vi chi trả của quỹ BHYT sẽ được mở rộng đối với một số dịch vụ phòng bệnh, dinh dưỡng, quản lý bệnh mãn tính, khám sức khỏe định kỳ và khám sàng lọc theo yêu cầu chuyên môn.

Chính phủ cũng đặt mục tiêu đến năm 2026 tỷ lệ bao phủ BHYT đạt trên 95,5% dân số và tiến tới bao phủ toàn dân vào năm 2030. Cùng với đó là các giải pháp giảm gánh nặng chi phí y tế cho người bệnh, nhất là nhóm hộ nghèo, cận nghèo và đối tượng chính sách.

Để thực hiện mục tiêu này, Bộ Y tế được giao chủ trì xây dựng nhiều chính sách mới như: tăng mức đóng BHYT từ năm 2027 theo lộ trình phù hợp; thí điểm đa dạng hóa các gói BHYT bổ sung; mở rộng nguồn thu cho quỹ BHYT, trong đó nghiên cứu sử dụng một phần nguồn thu từ thuế thuốc lá, rượu bia, đồ uống có đường để chi cho các dịch vụ phòng bệnh và khám sàng lọc sớm.

Ngoài ra, ngành y tế sẽ từng bước phân luồng khám chữa bệnh giữa các tuyến nhằm giảm quá tải bệnh viện chuyên sâu; nghiên cứu cơ chế cho phép người bệnh ra viện vào cuối tuần, ngày lễ; đồng thời tiếp tục hoàn thiện danh mục thuốc, thiết bị y tế và dịch vụ kỹ thuật được BHYT thanh toán theo hướng phù hợp khả năng cân đối quỹ và nhu cầu thực tế của người dân.

Kết nối đầu tư