Bản tin thời sự 16/11

(BĐT) - Một số sự kiện nổi bật 24 giờ qua thu hút sự quan tâm của dư luận là: Việt Nam dự Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 tại Campuchia; Tổng thống Chile thăm chính thức Việt Nam, thúc đẩy hợp tác song phương; Đồng Nai khởi công nhà máy điện rác hơn 2.600 tỷ đồng; ASEAN ký Hiệp định khung về Kinh tế số, thúc đẩy liên kết nội khối...

Việt Nam dự Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 tại Campuchia

Sáng 15/11, tại thủ đô Phnom Penh (Campuchia), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Phiên khai mạc Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20, với chủ đề “Tái đầu tư cho hòa bình vì một nền thịnh vượng chung và ổn định bền vững”.

untitled-17947238953951061832250-1.png
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Trưởng đoàn các nước dự Phiên khai mạc Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 - Ảnh: TTXVN

Hội nghị do Quốc vương Campuchia Norodom Sihamoni, Thủ tướng Hun Manet và Tổng Thư ký Tổ chức Quốc tế Pháp ngữ (OIF) Louise Mushikiwabo chủ trì, với sự tham dự của lãnh đạo, đại diện gần 90 quốc gia, trong đó có 25 nguyên thủ và người đứng đầu chính phủ, cùng đại diện các tổ chức quốc tế và khu vực.

Phát biểu khai mạc, Tổng Thư ký Pháp ngữ Louise Mushikiwabo nhấn mạnh vai trò của Cộng đồng Pháp ngữ trong thúc đẩy đối thoại, xây dựng lòng tin, tăng cường đoàn kết và hợp tác giữa các quốc gia. Bà cho rằng, Pháp ngữ không chỉ là không gian chung về ngôn ngữ, văn hóa mà còn cần đóng góp thiết thực vào nỗ lực phòng ngừa, giải quyết xung đột, duy trì hòa bình và tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Đáng chú ý, Tổng Thư ký Pháp ngữ thông tin về các nỗ lực thúc đẩy hợp tác kinh tế, hội nhập việc làm, trong đó có kế hoạch triển khai Cổng thông tin hỗ trợ thanh niên Pháp ngữ từ năm 2027.

Thủ tướng Campuchia Hun Manet đề xuất ba sáng kiến gồm xây dựng mạng lưới Pháp ngữ về phòng ngừa xung đột và hòa giải; triển khai chương trình Pháp ngữ về trí tuệ nhân tạo (AI), kết nối các trường đại học; thành lập Trung tâm hợp tác kinh tế Pháp ngữ tại Phnom Penh nhằm kết nối doanh nghiệp và nhà đầu tư trong cộng đồng.

Trong khi đó, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nhấn mạnh vai trò của hợp tác Pháp ngữ trong thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, tôn trọng luật pháp quốc tế, đồng thời đề nghị tăng cường hợp tác giáo dục, đào tạo, đổi mới sáng tạo, thương mại, đầu tư và kinh doanh giữa các quốc gia thành viên. Ông cũng đánh giá cao việc Campuchia tiếp tục triển khai Sáng kiến FrancoTech - Diễn đàn Pháp ngữ về đổi mới sáng tạo.

Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 diễn ra trong hai ngày 15-16/11/2026. Bên cạnh phiên thảo luận chung, các nhà lãnh đạo sẽ tham dự phiên họp kín với chủ đề “Củng cố hòa bình: Cùng chung tay, phát huy thế mạnh đa dạng của Pháp ngữ”.

Hội nghị cũng xem xét việc kết nạp thành viên mới, thảo luận định hướng phát triển của OIF và tiến hành bầu Tổng Thư ký Pháp ngữ nhiệm kỳ 2027-2030. Trong khuôn khổ sự kiện còn diễn ra Diễn đàn Pháp ngữ về đổi mới sáng tạo FrancoTech, Diễn đàn các chủ doanh nghiệp Pháp ngữ và các hoạt động kết nối văn hóa, giáo dục, đại học.

Tổng thống Chile thăm chính thức Việt Nam, thúc đẩy hợp tác song phương

Sáng 15/11, Tổng thống Cộng hòa Chile José Antonio Kast và Phu nhân María Pia Adriasola de Kast đến Hà Nội, bắt đầu chuyến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 15-17/11/2026, theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân.

2untitled-697.png
Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân đón Tổng thống Chile José Antonio Kast và Phu nhân María Pia Adriasola tại sân bay quốc tế Nội Bài, Hà Nội - Ảnh: TTXVN

Đón đoàn tại sân bay quốc tế Nội Bài có Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng và Đại sứ Việt Nam tại Chile Nguyễn Việt Cường.

Tháp tùng Tổng thống Chile trong chuyến thăm có Bộ trưởng Ngoại giao Francisco Perez Mackenna; Bộ trưởng Kinh tế, Phát triển và Du lịch kiêm Bộ trưởng Khai khoáng Daniel Mas; Bộ trưởng Nông nghiệp Jaime Campos cùng đại diện các cơ quan, tổ chức của Chile.

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam - Chile tiếp tục được củng cố và phát triển trên nhiều lĩnh vực. Năm 2026, hai nước kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (25/3/1971-25/3/2026). Đây cũng là lần đầu tiên Tổng thống José Antonio Kast thăm chính thức Việt Nam trên cương vị nguyên thủ quốc gia.

Theo Đại sứ Việt Nam tại Chile Nguyễn Việt Cường, chuyến thăm là điểm nhấn quan trọng trong năm kỷ niệm 55 năm quan hệ ngoại giao, tạo cơ hội để lãnh đạo hai nước nhìn lại chặng đường hợp tác, đồng thời định hướng giai đoạn phát triển tiếp theo. Hai bên sẽ có dịp thúc đẩy các cơ chế hợp tác hiện có hoạt động hiệu quả hơn, qua đó làm sâu sắc quan hệ Đối tác toàn diện.

Chuyến thăm còn có ý nghĩa trong việc tăng cường phối hợp giữa hai nước tại các diễn đàn đa phương. Việt Nam và Chile đều là thành viên Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) và Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Trong năm 2026, Việt Nam đảm nhiệm vai trò Chủ tịch CPTPP và dự kiến đăng cai APEC năm 2027. Đây là cơ hội để Việt Nam tăng cường phối hợp với các thành viên khu vực Mỹ Latinh, trong đó Chile là đối tác có quan hệ gắn bó.

Chuyến thăm được kỳ vọng tạo thêm động lực thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư giữa hai nước, đồng thời góp phần mở rộng quan hệ của Việt Nam với khu vực Mỹ Latinh và Caribe.

Đồng Nai khởi công nhà máy điện rác hơn 2.600 tỷ đồng

Ngày 15/11, UBND thành phố Đồng Nai phối hợp với Công ty Cổ phần Năng lượng Môi trường Đồng Nai, thành viên hệ sinh thái Tập đoàn AMACCAO, khởi công Nhà máy điện rác Định Quán giai đoạn 1 tại xã La Ngà, với tổng vốn đầu tư hơn 2.600 tỷ đồng.

1511-nha-may-dien-rac.jpg
Các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công Nhà máy điện rác Định Quán (xã La Ngà, thành phố Đồng Nai). (Ảnh: Lê Xuân/TTXVN)

Dự án được xây dựng trên diện tích hơn 9,4 ha, có công suất xử lý 950 tấn chất thải mỗi ngày đêm, kết hợp phát điện với công suất 18,5 MW. Trong đó, nhà máy có khả năng tiếp nhận 750 tấn chất thải rắn sinh hoạt và 200 tấn chất thải rắn công nghiệp thông thường mỗi ngày.

Theo chủ đầu tư, nhà máy sử dụng công nghệ lò đốt ghi cơ học chuyển động, phù hợp với đặc tính rác thải sinh hoạt tại Việt Nam, vốn có độ ẩm cao, nhiệt trị thấp và chưa được phân loại triệt để tại nguồn. Công nghệ này cho phép xử lý chất thải, tận dụng nhiệt lượng phát sinh để sản xuất điện, qua đó giảm lượng rác phải chôn lấp và thu hồi năng lượng.

Chủ đầu tư cho biết quá trình triển khai dự án gặp một số khó khăn liên quan đến quy hoạch điện, hạ tầng giao thông và mặt bằng thi công. Doanh nghiệp kiến nghị chính quyền thành phố sớm tháo gỡ vướng mắc về giao thông, nguồn rác, giá dịch vụ xử lý và thủ tục đầu tư để bảo đảm tiến độ. Đồng thời cam kết huy động nguồn lực, tuân thủ các tiêu chuẩn môi trường và hạn chế ảnh hưởng đến đời sống người dân.

Theo UBND thành phố Đồng Nai, quá trình đô thị hóa, phát triển công nghiệp và gia tăng dân số đang khiến lượng chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn ngày càng lớn. Dự báo đến năm 2030, dân số thành phố vượt 5 triệu người, lượng rác thải sinh hoạt phát sinh khoảng 3.000 tấn/ngày.

Đặc biệt, khi Cảng hàng không quốc tế Long Thành đi vào hoạt động cùng sự phát triển của các khu đô thị, khu công nghiệp và dịch vụ logistics, nhu cầu thu gom, xử lý chất thải sẽ tiếp tục tăng.

Việc đầu tư Nhà máy điện rác Định Quán được kỳ vọng góp phần chuyển đổi phương thức xử lý chất thải từ chôn lấp sang công nghệ hiện đại, kết hợp thu hồi năng lượng, nâng cao năng lực hạ tầng môi trường và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại địa phương.

ASEAN ký Hiệp định khung về Kinh tế số, thúc đẩy liên kết nội khối

Ngày 14/11, các quốc gia thành viên ASEAN đã ký kết Hiệp định khung về Kinh tế số (DEFA), hướng tới tăng cường kết nối kinh tế số, tạo thuận lợi cho giao dịch xuyên biên giới và mở rộng lợi ích cho doanh nghiệp, người tiêu dùng. Theo kế hoạch, các dự án đầu tiên trong khuôn khổ hiệp định có thể được triển khai từ đầu năm 2027.

asean-ky-thuat-so.jpg
Ảnh minh họa được tạo bởi Gemini.

Phát biểu sau lễ ký kết tại Manila, Phó Thủ tướng Singapore Gan Kim Yong cho biết DEFA là hiệp định kinh tế số độc lập, có tính ràng buộc pháp lý đầu tiên của ASEAN. Hiệp định thiết lập các quy tắc chung trong những lĩnh vực như thương mại kỹ thuật số, luồng dữ liệu xuyên biên giới, thanh toán điện tử, an ninh mạng và trí tuệ nhân tạo (AI).

Một số dự án được ưu tiên triển khai có thể bao gồm hệ thống thanh toán kỹ thuật số, định danh kỹ thuật số cho doanh nghiệp và chứng từ thương mại điện tử. Những sáng kiến này được kỳ vọng giúp giao dịch xuyên biên giới diễn ra nhanh chóng, thuận tiện và tiết kiệm chi phí hơn, đồng thời tăng cường kết nối giữa các nền kinh tế thành viên.

Theo kế hoạch, DEFA sẽ có hiệu lực sau 180 ngày kể từ ngày ký, thay thế Hiệp định Thương mại điện tử ASEAN năm 2019. Singapore kỳ vọng khi hiệp định chính thức có hiệu lực, khu vực đã sẵn sàng triển khai một số sáng kiến cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Đề cập các ưu tiên kinh tế khi Singapore đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN năm 2027, ông Gan Kim Yong cho biết nước này sẽ tập trung làm sâu sắc hơn hội nhập kinh tế nội khối và mở rộng hợp tác với các đối tác bên ngoài. Bên cạnh triển khai DEFA, Singapore dự kiến thúc đẩy xây dựng Hiệp định khung về Kinh tế xanh ASEAN, đồng thời tăng cường quan hệ với Liên minh châu Âu (EU), Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) và các thành viên CPTPP.

ASEAN cũng đang đạt tiến triển trong đàm phán hiệp định thương mại tự do với Canada, hướng tới hoàn tất ký kết vào năm 2027.

Theo báo cáo của Google, Temasek và Bain & Company được Bộ Năng lượng, Thương mại và Công nghiệp Singapore dẫn lại, quy mô nền kinh tế số ASEAN dự kiến đạt 368 tỷ USD trong năm 2026 và vượt 1.000 tỷ USD vào năm 2035. Việc ký kết DEFA được kỳ vọng tạo thêm khuôn khổ hợp tác, thúc đẩy khai thác tiềm năng của thị trường số khu vực.

Kết nối đầu tư