 |
| Nhà thầu triển khai biện pháp gia cường, xử lý mặt đường nhằm bảo đảm an toàn giao thông. Ảnh: Ngọc Tuấn |
Xử lý trước mắt, tiếp tục khảo sát tìm nguyên nhân
Sáng 1/10, tại khu vực xảy ra hiện tượng nứt, lún gần sông Buông, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn (nhà thầu thi công Gói thầu số 18) cùng các đơn vị liên quan tiếp tục triển khai biện pháp xử lý mặt đường nhằm bảo đảm an toàn giao thông. Ghi nhận tại hiện trường cho thấy, phạm vi cắt bóc bê tông nhựa dài khoảng 50 m, rộng hơn 1 m. Sau khi bóc lớp mặt bê tông nhựa, Nhà thầu triển khai biện pháp gia cường, thảm hoàn trả mặt đường.
Cũng trong sáng 1/10, Cơ quan Thường trực Hội đồng kiểm tra nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng tổ chức kiểm tra hiện trường tại vị trí xảy ra nứt, lún để đánh giá tình hình.
Theo hồ sơ, tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu được đưa vào khai thác tạm từ ngày 18/5/2026. Khoảng giữa tháng 8/2026, phần đường bên phải tuyến tại khu vực gần sông Buông xuất hiện lún cục bộ kèm vết nứt dọc dài khoảng 40 m. Theo báo cáo của đơn vị liên quan, vết nứt không tiếp tục phát triển đáng kể về chiều rộng, chiều dài và độ lún có xu hướng ổn định. Ngày 22/9, đơn vị tư vấn thiết kế khoan 2 hố địa chất tại khu vực để lấy mẫu thí nghiệm, phục vụ đánh giá nguyên nhân và đề xuất giải pháp xử lý. Trong thời gian chờ kết quả, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn phối hợp với tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát đặt biển hạn chế tốc độ 60 km/h và chuẩn bị phương án xử lý trước mắt.
Ông Nguyễn Tất Nam, Giám đốc Ban Điều hành 15, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn cho biết, ngay sau khi ghi nhận hiện tượng bất thường, Nhà thầu đã phối hợp với Chủ đầu tư, tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát theo dõi diễn biến, tổ chức cảnh báo giao thông và huy động nhân lực, thiết bị, vật liệu để xử lý. Biện pháp đang triển khai trước hết nhằm bảo đảm an toàn giao thông.
Về quá trình thi công trước đây, đại diện Trường Sơn khẳng định, Nhà thầu thi công đoạn tuyến theo hồ sơ thiết kế được phê duyệt, biện pháp thi công, chỉ dẫn kỹ thuật của dự án; các công đoạn được kiểm tra theo quy định.
Ông Nguyễn Linh, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án (QLDA) giao thông TP. Đồng Nai cho biết, Chủ đầu tư đang yêu cầu tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát và Nhà thầu theo dõi hiện trạng, hoàn thành thí nghiệm mẫu từ 2 hố khoan địa chất, rà soát các số liệu liên quan. Đây sẽ là cơ sở để đánh giá nguyên nhân và lựa chọn giải pháp kỹ thuật xử lý căn cơ.
Liên quan đến hiện tượng nứt, lún tại khu vực sông Buông, một biến số khác cần được xem xét là thời tiết, thủy văn. Trong tháng 9, Đồng Nai liên tiếp có các đợt mưa lớn. Ghi nhận thực tế tại khu vực xảy ra nứt, lún ngày 30/9 cho thấy mưa xuất hiện nhiều.
Đáng chú ý, khu vực sông Buông từng có lịch sử ngập. Hồ sơ của Sở Xây dựng TP. Đồng Nai cho thấy, khu dân cư xung quanh Km1+950 đã xảy ra ngập nhiều năm khi mưa lớn hoặc hồ chứa thượng nguồn xả lũ, từ trước khi cao tốc được xây dựng. Qua kiểm tra thực tế tháng 6/2025, cao độ đáy cống ngang cao tốc theo thiết kế đang thi công được ghi nhận tương đồng với cao độ đáy suối, phù hợp hiện trạng thoát nước tại thời điểm kiểm tra. Hồ sơ đồng thời nêu tình trạng dòng sông Buông bị thu hẹp, lòng suối bồi lắng và kiến nghị nghiên cứu cải tạo, nạo vét, mở rộng để tăng khả năng tiêu thoát nước.
Theo các đơn vị liên quan, mưa và nước tác động đến hiện tượng nứt, lún ở mức độ nào còn phải dựa trên khảo sát, quan trắc và tính toán chuyên môn, chưa thể xem đây là nguyên nhân đã được xác định.
Vấn đề nền đất yếu được nhận diện từ năm 2025
Những yếu tố bất lợi về địa chất tại khu vực xảy ra nứt, lún đã được đề cập trong kết quả kiểm tra Dự án thành phần 1 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu từ năm 2025.
Từ ngày 17 - 19/9/2025, Cơ quan Thường trực Hội đồng kiểm tra nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng tổ chức kiểm tra Dự án khi khối lượng thi công toàn Dự án đạt khoảng 50%. Tại Km1+900, kết quả kiểm tra xác định taluy phải tuyến đắp trên lòng sông Buông cũ. Biện pháp thiết kế khi đó chỉ yêu cầu vét một lớp mỏng, trong khi đây là vị trí đất yếu có chiều dày lớn, “tiềm ẩn lún lệch và mất ổn định khối đắp”. Vì vậy, cơ quan kiểm tra yêu cầu rà soát và có biện pháp xử lý phù hợp.
Cơ quan Thường trực Hội đồng đồng thời lưu ý đoạn Km1+900 - Km2+574 nằm trong khu vực bị ngập khi nước sông Buông dâng cao; yêu cầu tư vấn thiết kế rà soát, tính toán lại khả năng thoát nước của các cống tại Km1+950 và Km2+040, nghiên cứu biện pháp gia cố nền, taluy nền đắp chống xói hoặc phá hủy nền đường tại khu vực chịu ảnh hưởng của nước. Tư vấn giám sát và nhà thầu được yêu cầu kiểm tra biện pháp thi công, xử lý những vị trí nền đắp bị nước mưa xói lở lề, mái taluy hoặc bề mặt nền đọng nước kéo dài trước khi triển khai các lớp tiếp theo.
Ông Nguyễn Linh cho biết, sau các đợt kiểm tra, Chủ đầu tư đã yêu cầu các đơn vị liên quan rà soát những nội dung được cơ quan kiểm tra chỉ ra. Hồ sơ kỹ thuật khu vực Km1+900 hiện tiếp tục được đối chiếu với kết quả khảo sát mới để đánh giá tổng thể.
Theo PGS.TS Vũ Ngọc Trụ, giảng viên cao cấp Khoa Cầu đường, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội, đối với nền đường đắp cao trên khu vực từng là lòng sông cũ và có lớp đất yếu chiều dày lớn, việc đánh giá không thể chỉ dựa vào biểu hiện trên mặt đường. Cần xem xét đồng thời độ lún, lún lệch, ổn định khối đắp, khả năng thoát nước và điều kiện địa chất bên dưới khối đắp.
Theo chuyên gia, trong những điều kiện địa chất nhất định, mưa kéo dài có thể làm thay đổi độ ẩm, mực nước và áp lực nước trong nền, từ đó ảnh hưởng đến các chỉ tiêu ổn định. Tuy nhiên, không thể chỉ căn cứ việc có mưa lớn trước đó để xác định nguyên nhân nứt, lún. Muốn đánh giá phải đối chiếu lượng mưa, mực nước với cấu tạo địa tầng, chỉ tiêu cơ lý đất và số liệu quan trắc biến dạng.
PGS.TS Vũ Ngọc Trụ cho rằng, nếu biến dạng chỉ nằm ở các lớp kết cấu phía trên thì sửa chữa mặt đường có thể đáp ứng yêu cầu. Nếu kết quả khảo sát xác định vấn đề nằm ở nền đất yếu hoặc ổn định khối nền đắp, phải đi sâu xử lý nguyên nhân và cần tính toán, thiết kế giải pháp gia cố phù hợp.
Lời giải căn cơ cho đoạn tuyến qua sông Buông phụ thuộc vào kết quả khảo sát địa chất, diễn biến lún, điều kiện nước trong nền và việc làm rõ quá trình xử lý những nguy cơ địa kỹ thuật đã được nhận diện từ năm 2025.
Tại cuộc họp chiều 1/10, các chuyên gia cho rằng, cần tiếp tục khoan khảo sát bổ sung, đồng thời theo dõi, quan trắc chặt chẽ diễn biến nền đường để có đủ dữ liệu đánh giá. Trên cơ sở kết quả khảo sát, quan trắc và phân tích chuyên môn, các bên mới có thể xác định chính xác nguyên nhân, từ đó lựa chọn giải pháp xử lý căn cơ, bảo đảm ổn định lâu dài cho đoạn tuyến.
