 |
| Mặt bằng được xem là vướng mắc chủ yếu của nhiều dự án truyền tải điện trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh. Ảnh minh họa: Nhã Chi |
Nhiều dự án gặp vướng mắc
Tại Lai Châu, Dự án Trạm biến áp (TBA) 220kV Phong Thổ tổng vốn đầu tư 446,2 tỷ đồng được Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia (EVNNPT - chủ đầu tư) phối hợp với các nhà thầu triển khai xây dựng từ cuối năm 2021, dự kiến hoàn thành đóng điện trong năm 2022 nhằm giải tỏa công suất các nhà máy thủy điện khu vực huyện Phong Thổ nói riêng và phía Đông Bắc tỉnh Lai Châu nói chung. Tuy nhiên, do vướng mắc trong quá trình triển khai, Dự án sau đó được cấp thẩm quyền gia hạn hoàn thành đồng bộ với Dự án Đường dây 220kV Than Uyên - Lào Cai trong tháng 6/2026.
Làm việc với lãnh đạo UBND tỉnh Lai Châu mới đây, đại diện EVNNPT cho biết, tiến độ triển khai Dự án vẫn gặp thách thức. Nguyên nhân chính được Phó Tổng giám đốc EVNNPT Nguyễn Ngọc Tân chỉ ra liên quan đến công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, thủ tục chủ trương đầu tư, quy định về bàn giao đất, chuyển đổi mục đích sử dụng rừng...
Trong khi đó, Dự án Đường dây 220kV Than Uyên - Lào Cai (tổng vốn đầu tư hơn 1.000 tỷ đồng) cũng đang gặp khó khăn do một số vị trí vướng rừng tự nhiên, chưa thể triển khai thi công. Đây là một trong những dự án truyền tải điện thuộc Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, được đầu tư nhằm góp phần giải tỏa công suất các nhà máy thủy điện khu vực Lai Châu và Lào Cai lên hệ thống điện quốc gia…
Tại Ninh Bình, tiến độ một số dự án điện nằm trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh hiện khá thách thức. Trong đó, Dự án Đường dây 500kV Nho Quan - Phủ Lý - Thường Tín (tổng vốn đầu tư hơn 1.770 tỷ đồng) thuộc Danh mục dự án trọng điểm quốc gia về năng lượng được khởi công xây dựng từ năm 2018 nhưng đến nay chưa thể hoàn thành, nhiều lần phải điều chỉnh mốc thời gian “về đích” do “nút thắt” mặt bằng...
Không chỉ các dự án lưới điện, nhiều dự án nguồn điện cũng gặp khó trong quá trình triển khai. Đơn cử, tại Lâm Đồng, theo rà soát của UBND Tỉnh, giai đoạn 2026 - 2030 có 31 dự án điện chưa được chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc lựa chọn nhà đầu tư. Trong đó, 7 dự án đang gặp vướng mắc do chồng lấn với quy hoạch khoáng sản bô xít, titan hoặc quy hoạch rừng.
Trong danh mục 21 dự án nhà máy nhiệt điện LNG thuộc Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, có 15 dự án vận hành giai đoạn 2025 - 2030 và 6 dự án vận hành giai đoạn 2031 - 2035. Ông Nguyễn Quốc Thập, Chủ tịch Hội Dầu khí Việt Nam nhấn mạnh, hiện mới chỉ có 1 dự án đi vào vận hành, việc triển khai đầu tư các dự án gặp rất nhiều thách thức, chủ yếu liên quan đến cơ chế chính sách.
Thực tế, Dự án Nhà máy Nhiệt điện LNG Nghi Sơn (hơn 2,2 tỷ USD) phải hủy thầu tới lần thứ 3 do không có nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu. Nguyên nhân chính được chỉ ra là cơ chế sản lượng điện hợp đồng tối thiểu dài hạn (Qc) chưa đủ tạo sự chắc chắn về dòng tiền, hợp đồng mua bán điện (PPA) chưa bảo đảm tương thích với dự án điện LNG…
Khẩn trương tháo gỡ
Thông tin từ Bộ Công Thương cho biết, Bộ vừa tổ chức các đoàn công tác ở cả 3 miền để kiểm tra và tháo gỡ vướng mắc cho các dự án điện thuộc Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.
Qua kiểm tra thực tế cho thấy, việc triển khai các dự án nguồn điện, lưới điện trong Quy hoạch còn gặp nhiều vướng mắc về cơ chế, chính sách, thủ tục đầu tư và mặt bằng…, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến mục tiêu hoàn thành nếu không có giải pháp kịp thời và quyết liệt.
Tại Hội nghị về tình hình thực hiện các dự án nguồn và lưới điện trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh tại các địa phương trên toàn quốc vừa được Bộ Công Thương tổ chức, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long đề nghị các địa phương phải sát sao với các dự án, chủ động tháo gỡ các thủ tục thuộc quyền xử lý của địa phương và báo cáo những thủ tục vượt thẩm quyền đến Bộ Công Thương để Bộ có cơ sở xử lý, đề xuất với các cơ quan có thẩm quyền cao hơn. Tất cả hướng đến mục tiêu duy nhất: Đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án thuộc Quy hoạch điện VIII điều chỉnh nhằm đủ điện cho phát triển kinh tế và tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 5 năm tới.
Nhằm thúc đẩy tiến độ các dự án truyền tải điện, lãnh đạo EVNNPT đề nghị các sở, ngành và địa phương tiếp tục tạo điều kiện, phối hợp chặt chẽ hơn nữa trong việc triển khai các dự án, các nhà thầu tập trung nguồn lực thi công…
Về các dự án LNG, ông Nguyễn Quốc Thập cho rằng, ngoài vấn đề Qc thì còn nhiều điều kiện khác cần được cơ quan quản lý khẩn trương tháo gỡ để thu hút đầu tư như: vấn đề hợp đồng, bảo lãnh, kỹ thuật… Chuyên gia năng lượng Phan Xuân Dương nhấn mạnh, tất cả những vấn đề này đã được nhà đầu tư đề cập từ lâu nhưng chưa được giải quyết hiệu quả. Trong khi đó, thực tiễn cho thấy có nhiều biến động khó lường, giá LNG liên tục tăng, nguồn cung thiết bị gặp khó… “Tình trạng cứ dần dần, từ từ thế này e rằng khó tìm được lối ra khả thi cho các dự án”, ông Dương nêu quan điểm.
Một số chuyên gia cho rằng, nhu cầu điện cho tăng trưởng kinh tế ngày càng lớn, việc chậm tháo gỡ các “nút thắt” không chỉ ảnh hưởng tiến độ các dự án điện trọng điểm, mà còn có thể tạo áp lực cung ứng điện cho tăng trưởng thời gian tới.
