Lãi suất giảm, ngân hàng chịu áp lực lợi nhuận

(BĐT) - Mặt bằng lãi suất được dự báo còn tiếp tục giảm trong thời gian tới, các ngân hàng sẽ gặp nhiều khó khăn, kết quả kinh doanh khó đạt kỳ vọng. Đồng thời, việc xử lý nợ xấu và tái cơ cấu hoạt động ngân hàng có thể bị chậm lại.
Mặt bằng lãi suất cho vay trong nền kinh tế được dự báo sẽ giảm trong thời gian tới. Ảnh: Minh Dũng
Mặt bằng lãi suất cho vay trong nền kinh tế được dự báo sẽ giảm trong thời gian tới. Ảnh: Minh Dũng

Sau khi Ngân hàng Nhà nước (NHNN) giảm lãi suất điều hành, hạ trần lãi suất tiền gửi các kỳ hạn dưới 6 tháng, từ mức 5%/năm xuống 4,75%/năm, nhiều ngân hàng đã có động thái giảm lãi suất huy động, chủ yếu ở các kỳ hạn ngắn.

Tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank), lãi suất kỳ hạn 3 tháng giảm từ 4,8%/năm xuống 4,7%/năm. Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) cũng giảm lãi suất huy động với mức giảm từ 0,2 - 0,3%. Một số ngân hàng thương mại khác cũng điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi ngắn hạn ở mức từ 0,1 - 0,3%.

Đánh giá về động thái điều hành của NHNN, theo Công ty CP Chứng khoán KB Việt Nam (KBSV), việc hạ lãi suất tái cấp vốn từ 6%/năm xuống 5%/năm, lãi suất tái chiết khấu từ 4%/năm xuống 3,5%/năm... không có nhiều tác động ở thời điểm hiện tại.

Bởi vì, tái cấp vốn và tái chiết khấu không phải là nghiệp vụ được sử dụng thường xuyên, chỉ diễn ra khi một số ngân hàng gặp khó khăn lớn về thanh khoản, buộc phải vay vốn từ NHNN khi không vay được thông qua kênh liên ngân hàng. Hiện tại, thanh khoản hệ thống đang dồi dào.

Việc hạ trần lãi suất huy động của các kỳ hạn dưới 6 tháng có tác động trực tiếp với các ngân hàng thương mại, song không nhiều, do lãi suất huy động kỳ hạn trên 6 tháng vẫn được điều chỉnh theo cung cầu của thị trường, đặc biệt mức giảm đối với trần lãi suất huy động lần này chỉ ở mức 0,25%.

Điểm đáng chú ý, NHNN đã có động thái tăng lãi suất đối với tiền gửi dự trữ bắt buộc bằng VND lên 1%/năm, nhằm hỗ trợ lợi nhuận các ngân hàng trong bối cảnh thu nhập bị ảnh hưởng khi triển khai các gói tín dụng ưu đãi dành cho doanh nghiệp bị tác động bởi dịch Covid-19.

Về xu hướng lãi suất cho vay trong thời gian tới, theo báo cáo của KBSV, mặt bằng lãi suất cho vay trong nền kinh tế sẽ có xu hướng giảm trong thời gian tới.  Có 2 lý do cho nhận định này. Một là, tác động của Covid-19, nhu cầu tín dụng các doanh nghiệp có sự sụt giảm mạnh thể hiện qua tăng trưởng tín dụng 2 tháng đầu năm 2020 chỉ ở mức 0,06% so với cùng kỳ năm trước, mức tăng thấp nhất trong vòng 6 năm qua. Hai là, chi phí huy động vốn trên thị trường liên ngân hàng giảm, kết hợp với các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp của Chính phủ.

Theo TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), lãi suất huy động đã giảm do tác động từ chính sách giảm lãi suất điều hành của NHNN, nhưng mức giảm không nhiều bởi vẫn cần giữ ở mức đủ hấp dẫn để thu hút nguồn vốn cho hoạt động tín dụng. Ông Lực cho biết, các nhà băng cũng đang giảm dần lãi suất cho vay, nhưng mức giảm cũng tùy thuộc vào đối tượng cho vay và thực hiện theo chủ trương hỗ trợ vốn cho doanh nghiệp vượt khó.

Ông Lực đánh giá, các ngân hàng đang gặp rất nhiều khó khăn, kết quả kinh doanh năm 2020 sẽ không được như năm trước, nợ xấu có thể sẽ tăng. Do đó, nỗ lực tái cơ cấu hoạt động ngân hàng nhiều khả năng sẽ chậm lại.

“NHNN đã có nhiều chính sách hỗ trợ các tổ chức tín dụng, đặc biệt là thông qua việc giảm lãi suất điều hành. Tuy nhiên, mỗi chính sách đó là chưa đủ. Ngân hàng cũng đang gặp rất nhiều khó khăn, cần có thêm nhiều giải pháp như giãn, giảm thuế để bớt chật vật trong năm nay và những năm sau”, ông Lực nhấn mạnh.

Xuân Yến