Tăng cường đầu tư xây dựng nông thôn mới

Trong những năm qua, Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới đã được sự quan tâm và vào cuộc của cả hệ thống chính trị, các tầng lớp nhân dân, trong đó có sự ưu tiên hỗ trợ về nguồn lực đầu tư.

Trong những năm qua, Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới đã được sự quan tâm và vào cuộc của cả hệ thống chính trị, các tầng lớp nhân dân, trong đó có sự ưu tiên hỗ trợ về nguồn lực đầu tư. Tuy nhiên, để đạt được các mục tiêu đề ra, ngoài nguồn vốn ngân sách, rất cần huy động thêm nhiều nguồn lực đầu tư cho Chương trình. 

IMG

Ảnh: Nhã Chi

Khó khăn trong huy động nguồn lực

 

Qua 3 năm thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội ở nông thôn đã được quan tâm đầu tư, giao thông, thủy lợi, điện, nhà văn hóa, trụ sở xã ở cấp xã có bước phát triển rõ rệt. Đã có khoảng 18% số xã đạt các tiêu chí nông thôn mới về kết cấu hạ tầng (tập trung chủ yếu ở vùng Đồng bằng sông Hồng, Bắc Trung Bộ, Đông Nam Bộ). Một số địa phương đã có chính sách hỗ trợ phù hợp như hỗ trợ xi măng, huy động nguồn lực từ bên ngoài, hỗ trợ vật tư, máy móc, thiết bị... 

 

Tuy nhiên, qua 3 năm thực hiện, nguồn vốn huy động cho Chương trình cơ bản là nguồn hỗ trợ của ngân sách trung ương (trừ một số địa phương điều tiết ngân sách về Trung ương) và nguồn do dân đóng góp. Ví dụ, tại Nghệ An, số liệu tổng kết 2 năm thực hiện Chương trình cho thấy, tổng nguồn vốn huy động, lồng ghép thực hiện Chương trình là 9.877,9 tỷ đồng, trong đó vốn ngân sách nhà nước đầu tư cho các hạng mục liên quan đến nông nghiệp, nông dân và nông thôn là 4.188,2 tỷ đồng, chiếm 42,5%; vốn do dân đóng góp là 3.263,38 tỷ đồng, chiếm 32,9%; các nguồn vốn khác chỉ chiếm khoảng 25%. 

 

Như vậy sẽ tạo gánh nặng cho ngân sách nhà nước cũng như sức đóng góp của người dân và kết quả cũng không thể huy động đủ nguồn lực theo yêu cầu để xây dựng nông thôn mới. Mục tiêu đến năm 2015 có 20% số xã đạt chuẩn nông thôn mới là rất khó đạt được nếu không tăng nguồn lực, điều chỉnh phương thức hỗ trợ và tập trung chỉ đạo vào số xã điểm. 

 

15.000 tỷ đồng vốn trái phiếu chính phủ là nguồn lực cần thiết

 

Ngoài nguồn vốn sự nghiệp được cấp theo kế hoạch đã được phê duyệt, tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIII đã ban hành Nghị quyết số 65/2013/QH13 ngày 28/11/2013 về việc phát hành bổ sung và phân bổ vốn trái phiếu chính phủ giai đoạn 2014 - 2016, trong đó đồng ý phát hành 15.000 tỷ đồng để đầu tư hạ tầng cho các xã theo đúng mục tiêu của Chương trình, trong đó ưu tiên các xã đặc biệt khó khăn, xã biên giới, xã an toàn khu; các xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang ven biển và hải đảo; các xã có tỷ lệ hộ nghèo trên 15% thuộc một số vùng khó khăn và các xã điểm của Trung ương. Nguồn vốn này được cho là đủ lớn (gấp 5 lần bình quân 3 năm trước), tạo động lực để các địa phương huy động các nguồn vốn khác thực hiện Chương trình.

 

Thực hiện Nghị quyết của Quốc hội, cuối tháng 1 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 195/QĐ-TTg về giao kế hoạch vốn trái phiếu chính phủ năm 2014 thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, theo đó năm 2014 phân bổ 4.765 tỷ đồng cho các địa phương thực hiện Chương trình.

 

Tuy nhiên, nguồn vốn trái phiếu chính phủ này chỉ là nguồn mang tính chất hỗ trợ, tạo động lực để huy động các nguồn vốn khác. Các địa phương cần có cơ chế khuyến khích, động viên các xã tự giác huy động thêm các nguồn lực địa phương, các thành phần kinh tế, các cộng đồng dân cư,… tham gia đầu tư. 

Ngọc Lương – Nguyệt Minh

trungnam