Để hình thức đầu tư PPP sớm được áp dụng rộng rãi

Tính ưu việt, phù hợp của hình thức đầu tư đối tác công – tư (PPP) và làm thế nào để PPP sớm được áp dụng rộng rãi tại Việt Nam là những nội dung tiếp tục được bàn luận sôi nổi trong buổi Tọa đàm...

 

Tính ưu việt, phù hợp của hình thức đầu tư đối tác công – tư (PPP) và làm thế nào để PPP sớm được áp dụng rộng rãi tại Việt Nam là những nội dung tiếp tục được bàn luận sôi nổi trong buổi Tọa đàm "Thực hiện dự án đối tác công - tư: Kinh nghiệm và đề xuất" do Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM phối hợp với Công ty Sài Gòn Truyền thông (Saigon Media) tổ chức ngày 17/7 tại TP.HCM.

 

>> 5 nguyên tắc then chốt để triển khai một dự án PPP hiệu quả

>> Phát triển hệ thống cấp nước đô thị: Hi vọng đột phá từ PPP

 

Áp dụng PPP là hướng đi tất yếu


Phát biểu tại buổi Tọa đàm, ông Nguyễn Trọng Hòa, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM đưa ra nhận định, trong điều kiện của TP.HCM nói riêng và cả nước nói chung, nhu cầu vốn đầu tư cơ sở hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông rất lớn. Tính từ năm 2006 đến hết năm 2010, tổng số vốn đầu tư cho hạ tầng giao thông trên địa bàn TP.HCM là 30.850 tỷ đồng, trong đó nguồn vốn ngân sách chi cho hoạt động xây dựng cơ bản và duy tu các hệ thống hạ tầng giao thông, vận tải và công chính là 11.197 tỷ đồng; nguồn vốn ODA là 10.836 tỷ đồng, nguồn vốn khác là 8.817 tỷ đồng.

IMG

                                                                                        Ảnh minh họa: (LTT)


Cũng theo ông Nguyễn Trọng Hòa, nhu cầu vốn đầu tư cho cơ sở hạ tầng kỹ thuật của TP.HCM thời kỳ 2011 -2025 ước tính khoảng 880.000 tỷ đồng, tương đương khoảng 42 tỷ USD. Trong bối cảnh ngân sách của Thành phố hạn hẹp, nguồn vốn ODA dần dần bị co hẹp thì cần phải đẩy mạnh huy động từ nhiều nguồn vốn khác.


Ts. Vũ Thành Tự Anh, Giám đốc nghiên cứu Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright cho biết thêm, hiện nay chúng ta đang triển khai các dự án có liên quan đến khu vực tư nhân chủ yếu là theo hình thức BOT. Cụ thể, giai đoạn 1994 - 2006 các hợp đồng BOT chiếm 15% lượng vốn đầu tư vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng; giai đoạn 2008 – 2010 có khoảng 80 dự án có sự tham gia của khu vực tư nhân (PSP), chủ yếu được thực hiện theo hình thức đầu tư BOT với tổng số vốn khoảng 90.000 tỷ đồng; giai đoạn 2010 đến nay có trên 100 dự án PSP được triển khai, chủ yếu vẫn là BOT với tổng số vốn khoảng 120.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, trong các các dự án PSP đã được triển khai thì nguồn vốn ngân sách nhà nước (NSNN) chiếm vai trò rất quan trọng, có khi lên đến 50% tổng mức đầu tư như: Dự án cầu Rạch Miễu, dự án Đầu tư Xây dựng QL2 đoạn Nội Bài – Vĩnh Yên... Do đó, ông Vũ Thành Tự Anh cho rằng, nếu áp dụng mô hình đầu tư PPP đúng bản chất sẽ huy động được vốn từ khu vực tư nhân, góp phần ổn định ngân sách, cắt giảm chi phí, tăng hiệu quả nhờ cạnh tranh…


Để hình thức đầu tư PPP sớm được áp dụng rộng rãi


Tham gia buổi Tọa đàm, TS. Trần Du Lịch - Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM cho rằng, cần thiết ban hành Luật quy định về mô hình đầu tư PPP. Đây là một phương thức xã hội hoá đầu tư nhằm mục đích vừa giảm gánh nặng cho NSNN, vừa đẩy nhanh tiến độ cung cấp dịch vụ hạ tầng kỹ thuật và xã hội đáp ứng kịp thời yêu cầu phát triển kinh tế và cải thiện dân sinh. Để xây dựng một hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, chúng ta cần tập trung huy động mọi nguồn lực để có thể thực hiện mục tiêu đã đề ra.


Trong khi nguồn vốn NSNN có hạn, ước chỉ bảo đảm khoảng 20 - 30% nhu cầu vốn đầu tư, chúng ta cần có chính sách để huy động các nhà đầu tư trong và ngoài nước đầu tư vào hệ thống kết cấu hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông và hạ tầng đô thị. Nguồn lực của khu vực tư nhân chỉ có thể huy động bằng chính sách và cơ chế mang tính đột phá, đủ sức hấp dẫn và xây dựng khuôn khổ pháp lý bảo đảm cho quá trình xây dựng, triển khai và sự vận hành của dự án đầu tư.


Thực tiễn ở TP.HCM nhiều năm qua đã chứng minh, sự đúng đắn của chủ trương xã hội hoá đầu tư trong lĩnh vực hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội với nhiều hình thức khác nhau, trong đó hình thức đầu tư BOT, BT khi xây dựng các công trình giao thông; và các hình thức hỗ trợ lãi suất, miễn giảm tiền sử dụng đất, cho vay ưu đãi… để thu hút đầu tư tư nhân vào lĩnh vực y tế, giáo dục đã mang lại nhiều kết quả đáng khích lệ. Tuy nhiên, thực tiễn cũng đặt ra nhiều vấn đề liên quan đến khía cạnh pháp lý trong mối quan hệ đầu tư giữa Nhà nước với tư nhân. Do đó, cần có một đạo luật là yêu cầu cấp thiết để thực hiện chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về xã hội hoá đầu tư, đáp ứng yêu cầu thực tiễn đặt ra.


Các chuyên gia cũng cho rằng, trong mô hình đầu tư PPP, không nên bó hẹp là các dự án đầu tư vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng, mà nên mở rộng để thu hút nhiều hơn nữa thế mạnh của khu vực tư nhân nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của dịch vụ công. Để khuyến thích đầu tư tư nhân, Chính phủ và các cơ quan nhà nước nên ban hành danh mục dự án đầu tư, công bố các thông tin về loại hình, tiêu chí, quy mô tiêu chuẩn của các dự án PPP trong lĩnh vực giáo dục, dạy nghề, y tế, văn hóa và môi trường.


 Thành Nhân

trungnam