(BĐT) - Dự thảo Tờ trình Nghị quyết về miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp được Chính phủ trình Quốc hội cho ý kiến thảo luận trực tuyến hôm nay (25/5) trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XIV nhấn mạnh 5 lý do cần thiết ban hành nghị quyết miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp (SDĐNN).
Hôm nay (25/5), Quốc hội thảo luận trực tuyến dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp. Ảnh: Lê Tiên

Hôm nay (25/5), Quốc hội thảo luận trực tuyến dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp. Ảnh: Lê Tiên

Thứ nhất là việc tiếp tục thực hiện miễn thuế SDĐNN như quy định hiện hành là cần thiết nhằm thể chế hóa quan điểm, chủ trương của Đảng và Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn.

Thứ hai là tiếp tục góp phần khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư vào nông nghiệp, góp phần tái cơ cấu ngành nông nghiệp, góp phần thúc đẩy các doanh nghiệp quan tâm, đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp.

Thứ ba là tiếp tục góp phần nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm nông nghiệp trên thị trường trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Thứ tư là tiếp tục góp phần hỗ trợ tạo thêm công ăn việc làm cho khu vực nông thôn, góp phần nâng cao thu nhập và đời sống người nông dân, góp phần xây dựng nông thôn mới.

Thứ năm là phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam và thông lệ quốc tế. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy phần lớn các nước đều đưa đất nông nghiệp vào đối tượng chịu thuế tài sản hoặc thuế đất hoặc thuế sử dụng đất. Một số ít nước ban hành luật thuế riêng về SDĐNN như Việt Nam. Bên cạnh các chính sách hỗ trợ, khuyến khích dành cho lĩnh vực nông nghiệp, trợ cấp nông nghiệp thì miễn thuế SDĐNN được sử dụng chủ yếu như một kênh góp phần hỗ trợ người nông dân và góp phần khuyến khích đầu tư vào lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, hướng tới phát triển nông nghiệp bền vững, đảm bảo an ninh lương thực.

Tờ trình nhấn mạnh, việc miễn thuế SDĐNN sẽ tiếp tục thực hiện kết quả đạt được, phù hợp với định hướng của Đảng và Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn; tiếp tục góp phần khuyến khích tổ chức, hộ gia đình, cá nhân đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn…

Về mặt tác động áp dụng chính sách này, Chính phủ cho rằng, việc tiếp tục miễn thuế SDĐNN đến hết năm 2025 sẽ không làm giảm thu ngân sách nhà nước, do đây là chính sách đang được thực hiện trên thực tế; không gây xung đột, vướng mắc trong quan hệ thương mại với các nước, không vi phạm các cam kết quốc tế của Việt Nam khi gia nhập WTO…

Nhất trí với Tờ trình của Chính phủ về sự cần thiết tiếp tục ban hành chính sách miễn thuế SDĐNN cho giai đoạn 2021 - 2025, thẩm tra về dự án Nghị quyết của Quốc hội về vấn đề này, Ủy ban Tài Chính - Ngân sách của Quốc hội cho rằng, việc ban hành nghị quyết  nhằm thể chế hóa quan điểm, chủ trương của Đảng và Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Qua đó, chúng ta giảm bớt khó khăn cho người nông dân, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp phát triển, khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư vào nông nghiệp, góp phần tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng hiện đại hóa. Nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm nông nghiệp trên thị trường trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, đặc biệt trong việc ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 và tình hình bất lợi về thiên tai, biến đổi khí hậu trong tình hình hiện nay.

Tuy nhiên, Báo cáo thẩm tra cũng nêu rõ, có một số ý kiến cho rằng, việc thực hiện miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp trên thực tế còn một số tác động thiếu tích cực khi không tạo động lực thúc đẩy đối với nhiều đối tượng là tổ chức, cá nhân trong việc canh tác, sản xuất trên diện tích đất được giao, gây nên tình trạng hoang hóa, lãng phí nguồn lực đất đai. Có tình trạng đất nông nghiệp được giao không được canh tác hoặc canh tác không hiệu quả và có tình trạng thu mua đất nông nghiệp để chờ nhận đền bù khi các địa phương triển khai các các dự án đầu tư (đối với đền bù theo thỏa thuận). Do đó, Ủy ban Tài Chính – Ngân sách đề nghị cần bổ sung các quy định chặt chẽ hơn trong dự thảo Nghị quyết để chính sách miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp thực sự có tác động đến việc nâng cao hiệu quả sử dụng đất, hạn chế việc bỏ hoang hóa ruộng đất, tránh lãng phí nguồn lực đất đai.

Dự thảo Nghị quyết về miễn thuế SDĐNN của Quốc hội dự kiến kéo dài thời gian miễn thuế SDĐNN theo quy định tại Nghị quyết số 55/2010/NQ12 về miễn, giảm thuế SDĐNN và Nghị quyết số 28/2016/NQ14 của Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết số 55/2010/QH12 đến hết ngày 31/12/2025. Hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2021.

Tổng kết, đánh giá 20 năm thực hiện chính sách miễn, giảm thuế SDĐNN cho thấy, tổng số thuế SDĐNN miễn, giảm giai đoạn 2003 - 2010 trung bình khoảng 3.268,5 tỷ đồng/năm; giai đoạn từ 2011 - 2016 trung bình khoảng 6.308,3 tỷ đồng/năm; giai đoạn 2017 - 2018 và dự kiến đến hết năm 2020 khoảng 7.438,5 tỷ đồng/năm có ý nghĩa tích cực thúc đẩy khu vực nông nghiệp nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Cũng trong sáng 25/5, Quốc hội thảo luận trực tuyến về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của Dự án Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án sau khi nghe Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội Lê Thị Nga trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý Dự án Luật. Cơ quan trình và cơ quan chủ trì thẩm tra phối hợp báo cáo, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu.