Humexco có dễ cổ phần hóa?

(BĐT) - Ngày 26/6, Công ty TNHH NN MTV Khoáng sản Thừa Thiên Huế (Humexco) sẽ thực hiện chào bán lần đầu ra công chúng (IPO) hơn 4,9 triệu cổ phần (tương đương 32,7% vốn điều lệ) với giá khởi điểm 11.700 đồng/cổ phần. Tuy vậy, thời điểm thực hiện IPO cũng là lúc tình hình kinh doanh của Humexco có dấu hiệu đi xuống.
Humexco từng là doanh nghiệp mạnh trong lĩnh vực khai thác và chế biến khoáng sản
Humexco từng là doanh nghiệp mạnh trong lĩnh vực khai thác và chế biến khoáng sản

Doanh thu sụt giảm mạnh

Humexco được thành lập vào cuối năm 2005, có vốn điều lệ là 150 tỷ đồng, hoạt động trong lĩnh vực khai thác quặng titan, chế biến các sản phẩm từ loại quặng này…

Là một trong những doanh nghiệp tiên phong trong lĩnh vực khai thác và chế biến khoáng sản titan tại Việt Nam, trong quá trình hình thành và phát triển, Humexco đã nhận được nhiều bằng khen của UBND tỉnh Thừa Thiên Huế. Thậm chí, Công ty còn được ghi nhận xếp hạng 203 trong số 1.000 doanh nghiệp nộp thuế thu nhập doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam vào năm 2012.

Tuy vậy, thời điểm Humexco quyết định cổ phần hóa cũng là lúc hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp này có dấu hiệu đi xuống.

Năm 2018, doanh thu của Humexco đã sụt giảm mạnh từ 101,8 tỷ đồng (năm 2017) xuống còn 22,4 tỷ đồng (giảm 78%), lợi nhuận sau thuế âm 0,14 tỷ đồng.

Công ty TNHH Kiểm toán AVN Việt Nam - đơn vị thực hiện kiểm toán báo cáo tài chính năm 2018 của Humexco còn cho rằng, con số lỗ thực tế của Humexco sẽ tăng mạnh nếu được ghi nhận đầy đủ.

Cụ thể, Công ty TNHH Kiểm toán AVN Việt Nam cho biết, Humexco ngừng sản xuất tại một số mỏ titan và mỏ đá, nhưng trong năm 2016 và 2017, Công ty chưa trích khấu hao tài sản cố định và phân bổ chi phí trả trước phát sinh tại các mỏ này. Điều này dẫn đến ghi nhận thiếu chi phí khấu hao lũy kế đến ngày 31/12/2018 là hơn 48,7 tỷ đồng (trong đó chi phí khấu hao của riêng năm 2018 là hơn 13,7 tỷ đồng). Theo đơn vị kiểm toán, nếu ghi nhận đúng thì chỉ tiêu lợi nhuận sau thuế trên kết quả kinh doanh năm 2018 sẽ lỗ thêm 13,7 tỷ đồng, tức cả năm 2018 Humexco sẽ lỗ gần 14 tỷ đồng.

Đồng thời, lỗ lũy kế của Công ty tính đến 31/12/2018 sẽ tăng thêm 48,7 tỷ đồng lên thành 56,1 tỷ đồng.

Humexco có dễ cổ phần hóa? - ảnh 1
(Đơn vị tính: tỷ đồng)

Khoản nợ hơn 100 tỷ đồng

Theo phương án cổ phần hóa được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế thông qua ngày 27/4/2019, ngoài việc chào bán công khai hơn 4,9 triệu cổ phần, Nhà nước nắm giữ 9,825 triệu cổ phần, tương đương 65,5% vốn điều lệ của Humexco.
Tại thời điểm 31/12/2018, tổng tài sản của Công ty đạt 233 tỷ đồng. Trong đó, chỉ riêng khoản nợ phải trả ngắn hạn khác đã lên tới 109,5 tỷ đồng, chiếm 47% tổng tài sản.

Thuyết minh chi tiết về khoản phải trả này cho biết, theo Thông báo số 223/ĐTKDV-TCKT ngày 21/2/2017 của Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC), đến thời điểm 20/2/2017, Humexco còn nợ lợi nhuận các năm 2011, 2012 phải nộp SCIC số tiền gần 109,4 tỷ đồng và lãi chậm trả tính đến 20/2/2017 là hơn 21,4 tỷ đồng. Tuy nhiên, đến nay, Công ty vẫn chưa thực hiện thanh toán cho SCIC số tiền trên.

SCIC hiện đã được chuyển giao về Ủy ban Quản lý vốn nhà nước. Kể từ năm 2013, phần lợi nhuận sau thuế hàng năm của SCIC được thực hiện nộp ngân sách nhà nước theo quy định tại Nghị định 204/2013/NĐ-CP và Nghị quyết 78/2014/QH13.

Vì vậy, việc Humexco nợ SCIC hơn 100 tỷ đồng cũng có thể hiểu rằng, doanh nghiệp này đang nợ ngân sách nhà nước số tiền tương đối lớn.

Với tình hình kinh doanh sa sút và tài chính không thực sự lành mạnh, mục tiêu đấu giá thành công cổ phần của Humexco gặp thách thức không nhỏ.

Thế Anh