Doanh nghiệp vẫn khổ với thủ tục hành chính

(BĐT) - Theo Báo cáo Chỉ số đánh giá chi phí tuân thủ thủ tục hành chính năm 2018 (APCI 2018) được Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính (TTHC) công bố ngày 17/8, doanh nghiệp (DN) Việt Nam đang mất khá nhiều thời gian và tiền bạc để thực hiện các TTHC. 
Nhờ ứng dụng dịch vụ công trực tuyến, nhóm thủ tục thuế, khởi sự kinh doanh và hải quan có mức chi phí tuân thủ thấp nhất. Ảnh: Lê Tiên
Nhờ ứng dụng dịch vụ công trực tuyến, nhóm thủ tục thuế, khởi sự kinh doanh và hải quan có mức chi phí tuân thủ thấp nhất. Ảnh: Lê Tiên

Đây là một trong những rào cản khiến năng lực cạnh tranh trong nước và quốc tế của DN Việt bị hạn chế.

Chi phí thủ tục xây dựng đắt đỏ nhất

Theo ông Ngô Hải Phan, Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng Tư vấn cải cách TTHC, APCI 2018 có 2 chỉ số thành phần là chi phí thời gian và chi phí trực tiếp mà DN phải chi trả.

Ông Phan cho biết, khảo sát trên 480.702 thủ tục ở hơn 3.000 DN đối với 8 nhóm TTHC quan trọng, kết quả khảo sát cho thấy, chi phí thời gian thực tế DN phải bỏ ra để thực hiện TTHC là trên 25.000 đồng/giờ/TTHC.

Quán quân của bảng xếp hạng chỉ số APCI 2018 là nhóm TTHC thuế với chi phí tuân thủ là 73,75 nghìn đồng, thời gian thực hiện trung bình của DN cho một thủ tục trong nhóm này chỉ là 2,9 giờ làm việc. Tiếp theo là nhóm TTHC khởi sự DN/đăng ký kinh doanh với chi phí tuân thủ là 720,7 nghìn đồng, thời gian thực hiện là 10,5 giờ làm việc.

Trái ngược với những đánh giá tích cực đối với những nhóm TTHC đứng đầu bảng xếp hạng, ông Phan cho biết, vẫn còn một số nhóm thủ tục có chi phí tuân thủ khá đắt đỏ. Nổi bật nhất và được xếp “bét” bảng là nhóm thủ tục xây dựng với chi phí tuân thủ ngốn hơn 64 triệu đồng của DN. “Về chi phí thời gian tuy không nằm ở mức cao nhất (103,9 giờ làm việc và 2,15 triệu đồng) nhưng chi phí trực tiếp cao vượt trội đã làm nhóm thủ tục này trở nên đắt đỏ bậc nhất trong bảng xếp hạng chỉ số APCI 2018”, ông Phan đánh giá. 

Dư địa cải cách còn lớn

Theo ông Phan, APCI 2018 cũng chỉ ra, trong 5 bước tính toán thực hiện TTHC thì bước chuẩn bị hồ sơ và chi phí cho nộp hồ sơ chiếm đến 55%. Tiếp đó, DN dành hơn 17% thời gian để chỉnh sửa, bổ sung hồ sơ theo yêu cầu của cơ quan chức năng. “Như vậy, có thể thấy công tác chuẩn bị hồ sơ của DN đang rất vất vả, điều này cũng cho thấy dư địa cải cách còn rất lớn”, ông Phan nhìn nhận.

Đồng tình với góc nhìn này, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng nhấn mạnh, thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng hết sức quan tâm vấn đề kéo giảm chi phí cho DN, trong đó có tình trạng đi lại nhiều lần, mất nhiều thời gian để thực hiện TTHC.

Dẫn kết quả một nghiên cứu, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng cho biết, trong lĩnh vực kiểm tra chuyên ngành với hàng hóa xuất nhập khẩu, mỗi năm DN phải bỏ ra 28,6 triệu ngày công và 14.300 tỷ đồng chi phí. Những kết quả này cho thấy DN, người dân khi tiếp cận các TTHC vẫn mất nhiều thời gian đi lại và chi phí. “Cải cách nếu không đồng bộ, không áp từ trên xuống thì không ai muốn cải cách vì cán bộ thực thi thủ tục không ai muốn rời bỏ quyền lợi của mình. Công khai, minh bạch thì chi phí lót tay sẽ giảm rất nhiều”, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng chỉ đạo.

Từ kết quả APCI 2018, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng cho rằng, những nhóm thủ tục có mức chi phí tuân thủ thấp nhất (thuế, khởi sự kinh doanh và hải quan) cũng chính là những nhóm thủ tục có các TTHC đang được ứng dụng dịch vụ công trực tuyến ở mức cao hơn so với các nhóm thủ tục còn lại. Vì vậy, Bộ trưởng chỉ rõ 3 nhiệm vụ trọng tâm cần thực hiện với công tác này. Đầu tiên là tiếp tục nỗ lực cải cách TTHC nhằm xây dựng được môi trường kinh doanh thuận lợi. Tiếp đó, gắn việc đẩy mạnh cải cách TTHC với ứng dụng công nghệ thông tin nhằm tăng cường hiệu quả hoạt động phục vụ DN, tăng tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và giảm thiểu nhũng nhiễu, tiêu cực. Ba là, dựa vào kết quả của APCI 2018, Chính phủ sẽ có thêm một công cụ được lượng hóa để so sánh nỗ lực cải cách của từng bộ, ngành, địa phương, từ đó tạo động lực và cạnh tranh trong cải cách.

Liên quan đến cắt giảm chi phí cho DN, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang lấy ý kiến hoàn thiện Dự thảo Nghị quyết ban hành Chương trình hành động cắt giảm chi phí cho DN của Chính phủ. Khi được ban hành và triển khai sẽ cắt giảm thực chất các chi phí chính thức và phi chính thức đang cản trở việc thực hiện các chính sách về nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng tăng trưởng của nền kinh tế.

Nguyễn Thủy