Rà soát đầu tư và chi tiêu công cho biến đổi khí hậu

Ngày 21/5, tại Hà Nội, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) đã tổ chức Hội thảo công bố Báo cáo rà soát đầu tư và chi tiêu công cho biến đổi khí hậu (BĐKH). Báo cáo đánh giá các chính sách và chi tiêu công cho BĐKH
Rà soát đầu tư và chi tiêu công cho biến đổi khí hậu

Ngày 21/5, tại Hà Nội, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) đã tổ chức Hội thảo công bố Báo cáo rà soát đầu tư và chi tiêu công cho biến đổi khí hậu (BĐKH). Báo cáo đánh giá các chính sách và chi tiêu công cho BĐKH của Việt Nam trong giai đoạn 2010 - 2013 tại Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Xây dựng và Bộ Giao thông vận tải cùng 3 tỉnh Bắc Ninh, Quảng Nam và An Giang. 

IMG

Hội thảo công bố Báo cáo rà soát đầu tư và chi tiêu công cho biến đổi khí hậu được Bộ KH&ĐT tổ chức ngày 21/5

Theo TS. Phạm Hoàng Mai – Vụ trưởng Vụ Khoa học, Giáo dục, Tài nguyên và Môi trường thuộc Bộ KH&ĐT, để đánh giá chi tiêu công và tăng cường sự gắn kết với các mục tiêu và mục đích chính sách, Báo cáo đã xây dựng một tiêu chí phân loại chi tiêu cho ứng phó với BĐKH theo 3 trụ cột: chính sách và quản trị; năng lực khoa học, công nghệ và xã hội; thực hiện đầu tư cho ứng phó với BĐKH. Phương pháp này cũng đánh giá mối liên hệ giữa các khoản chi tiêu trong mỗi trụ cột và chi tiêu của các ngành trong ứng phó với BĐKH của Việt Nam. 

 

TS. Phạm Hoàng Mai cũng cho biết, dựa trên những kết quả nghiên cứu, Báo cáo đề xuất các giải pháp và khuyến nghị nhằm thúc đẩy ứng phó với BĐKH của Việt Nam thông qua ngân sách nhà nước, cung cấp phân tích và thông tin cho các cơ quan ra quyết định nhân rộng các nỗ lực này cũng như tăng cường sự gắn kết giữa các chính sách của ngành và tỉnh. Báo cáo được công bố vào thời điểm thuận lợi cho phép các khuyến nghị của nghiên cứu cung cấp thông tin cho quá trình xây dựng và thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2016 - 2020 khi Việt Nam tăng cường những biện pháp ứng phó của mình trước các rủi ro do BĐKH gây ra.

 

Tại Hội thảo công bố Báo cáo, Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Thế Phương nhấn mạnh, Chính phủ Việt Nam nhận thức rõ về những thách thức phải đối mặt và đã ứng phó mạnh mẽ với BĐKH thông qua các chính sách và chương trình nghị sự cấp quốc gia, địa phương và ngành để giải quyết vấn đề về tính dễ bị tổn thương với BĐKH và thúc đẩy con đường phát triển ít phát thải cac-bon và tăng trưởng xanh. Trọng tâm chính sách ứng phó với BĐKH của Việt Nam là Chiến lược quốc gia về BĐKH và tăng trưởng xanh cũng như các kế hoạch hành động liên quan. 

 

Cùng với ý kiến này, đại diện Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết, các chính sách này được hỗ trợ bằng những chương trình có trọng tâm về BĐKH và tăng trưởng xanh (ví dụ Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với BĐKH và Chương trình hỗ trợ ứng phó với BĐKH) và một loạt các chiến lược liên quan tập trung vào năng lượng tái tạo, tiết kiệm năng lượng, giảm thiểu và quản lý giảm nhẹ rủi ro thiên tai, giảm phát thải từ mất rừng và suy thoái rừng (REDD+), phát triển khoa học và công nghệ. Với những chính sách và chương trình hiện nay, cơ sở cho các hoạt động ứng phó với BĐKH của Việt Nam đã được tăng cường. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, để thiết lập những nỗ lực ứng phó với BĐKH hiệu quả hơn sẽ đòi hỏi phải xây dựng thêm các chính sách khác và phát triển năng lực thể chế, đặc biệt là huy động thêm nhiều nguồn lực hỗ trợ hơn nữa.

Tổng chi đầu tư và chi thường xuyên cho ứng phó với BĐKH giai đoạn 2010 - 2013 của Bộ Giao thông vận tải là 16.000 tỷ đồng (trong đó, năm 2010 là 5.000 tỷ đồng, năm 2011 là gần 4.000 tỷ đồng, năm 2012 là hơn 3.000 tỷ đồng, năm 2013 là gần 4.000 tỷ đồng); của Bộ Tài nguyên và Môi trường là 13.500 tỷ đồng (trong đó, năm 2010 là hơn 4.000 tỷ đồng, năm 2011 là 3.500 tỷ đồng, năm 2012 là 3.000 tỷ đồng, năm 2013 là hơn 3.000 tỷ đồng).

Theo Bộ KH&ĐT, việc lồng ghép các chương trình hỗ trợ ứng phó với BĐKH vào chính sách của ngành đã có tiến triển tích cực trong một số ngành, tuy nhiên vẫn còn hạn chế tại một số ngành khác. Một số lĩnh vực như nước, năng lượng, quản lý rủi ro thiên tai đã có tiến bộ rõ rệt, song kết quả của các ngành như lâm nghiệp, giao thông, xây dựng có thể sẽ tích cực hơn khi thực hiện việc lồng ghép mạnh mẽ hơn.

 

Bộ KH&ĐT cho biết, trong giai đoạn 2010 - 2013, Chính phủ đã phân bổ khoảng 88% chi tiêu cho ứng phó với BĐKH vào các dự án có đồng lợi ích về thích ứng với BĐKH. Ngân sách này chủ yếu phân bổ cho các dự án thủy lợi của Bộ NN&PTNT và giao thông đường bộ của Bộ Giao thông vận tải. 

 

Chi tiêu cho ứng phó với BĐKH tại 3 tỉnh Bắc Ninh, Quảng Nam và An Giang cũng giống xu hướng tại các bộ, trong đó, Bắc Ninh và Quảng Nam đã phân bổ một số lượng đáng kể ngân sách của mình cho ứng phó với BĐKH. Chi ngân sách tại các tỉnh này chủ yếu dành cho các hoạt động đầu tư và ít chú trọng đến xây dựng năng lực khoa học, công nghệ, xã hội và chính sách quản trị. Chi ngân sách phân bổ cho các hoạt động ứng phó với BĐKH tại 3 tỉnh đã tăng với tốc độ trung bình hàng năm cao hơn so với tốc độ tăng của tổng chi ngân sách.

 

Theo Báo cáo, Việt Nam đã huy động được nguồn lực trong nước cho các hoạt động ứng phó với BĐKH; hỗ trợ của các đối tác phát triển đóng góp khoảng 31% trong tổng chi ứng phó với BĐKH. Mặc dù vẫn dành chủ yếu cho các hoạt động đầu tư ứng phó với BĐKH, nhưng cả vốn vay và viện trợ không hoàn lại cho các hoạt động về chính sách và quản trị trong lĩnh vực này đều tăng.

Bài và ảnh: Ngô Trần

ngocthanh