Phát hành trái phiếu quốc tế: Cân nhắc bài học Vinashin

“Bài học phát hành trái phiếu quốc tế hàng trăm triệu USD rồi cho Vinashin dùng vẫn còn đó, nên tôi đề nghị cần phải thận trọng”. Phó Chủ tịch Quốc hội Huỳnh Ngọc Sơn bày tỏ quan điểm đồng tình về đề xuất của Chính phủ trong phát hành trái phiếu ra thị trường vốn quốc tế, nhưng theo ông, đây là việc cần cân nhắc kỹ.
Phát hành trái phiếu quốc tế:  Cân nhắc bài học Vinashin

“Bài học phát hành trái phiếu quốc tế hàng trăm triệu USD rồi cho Vinashin dùng vẫn còn đó, nên tôi đề nghị cần phải thận trọng”. Phó Chủ tịch Quốc hội Huỳnh Ngọc Sơn bày tỏ quan điểm đồng tình về đề xuất của Chính phủ trong phát hành trái phiếu ra thị trường vốn quốc tế, nhưng theo ông, đây là việc cần cân nhắc kỹ.

IMG

Vinashin đã phát hành 400 triệu USD trái phiếu quốc tế vào năm 2008 - 2009

 Ảnh: Lê Tiên

Trước đó, trong phiên khai mạc Kỳ họp thứ 10 của Quốc hội vào sáng ngày 20/10, Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng đã thay mặt Chính phủ đề xuất kế hoạch phát hành 3 tỷ USD trái phiếu quốc tế trong điều kiện lãi suất trên thị trường thuận lợi để tái cơ cấu nợ. Số liệu của cơ quan quản lý trước đó cho thấy, trong 2 năm 2015 - 2016, Chính phủ có khoảng 16 tỷ USD trái phiếu đến hạn trả, trong khi các nguồn thu không đủ bù đắp.

 

Kế hoạch phát hành 3 tỷ USD trái phiếu chính phủ (TPCP) là nội dung được nhiều đại biểu quan tâm khi Quốc hội thảo luận về dự toán ngân sách nhà nước và phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2016 sáng ngày 22/10. Với quan điểm cần cân nhắc kỹ việc phát hành trái phiếu quốc tế, ông Huỳnh Ngọc Sơn nhắc lại câu chuyện quá khứ của Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam (Vinashin - nay là Tổng công ty Công nghiệp Tàu thủy - SBIC). “Khát vốn đầu tư khi vươn ra phát triển ở cả những lĩnh vực không phải cốt lõi, Vinashin đã phát hành 400 triệu USD trái phiếu quốc tế vào năm 2008 - 2009. Ngay sau đó, khủng hoảng tài chính và suy thoái kinh tế thế giới cùng với những tắc trách trong quản lý kinh tế đã khiến Tập đoàn suy sụp; nhiều dự án đình trệ, tiền vay về không thể tự trả nợ. Cuối năm 2013, Chính phủ phải bảo lãnh cho Tập đoàn phát hành trái phiếu để tái cơ cấu khoản nợ cũ đã lên tới 600 triệu USD”, Phó Chủ tịch Quốc hội Huỳnh Ngọc Sơn nhắc lại chuyện cũ của Vinashin.

 

Một trong những lý do khiến nhiều đại biểu Quốc hội băn khoăn về đề xuất phát hành trái phiếu của Chính phủ lần này là phát hành thêm trái phiếu để đáo hạn, chứ không phải đầu tư, mặc dù trước đó, báo cáo của Chính phủ cho biết, phát hành trái phiếu để tái cơ cấu nợ Chính phủ trong nước, chứ không làm tăng dư nợ của Chính phủ; các chỉ số an toàn về nợ công đến năm 2020 vẫn được duy trì trong giới hạn quy định.

 

Thực tế, dù đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để tăng cường huy động vốn cho ngân sách nhà nước nhưng theo số liệu của Bộ Tài chính, trong 9 tháng đầu năm 2015, khối lượng phát hành TPCP gồm cả trái phiếu nội tệ và ngoại tệ mới đạt 127.473 tỷ đồng, bằng 51% kế hoạch và bằng 60,6% so với cùng kỳ năm 2014. Theo ước tính, nếu không được phát hành đa dạng hóa các kỳ hạn TPCP thì dự kiến cả năm 2015 chỉ huy động được khoảng 160.000 tỷ đồng, hụt 90.000 tỷ đồng so với kế hoạch. “Phát hành TPCP ra thị trường vốn quốc tế là việc nên làm trong bối cảnh huy động vốn cho ngân sách đang gặp khó khăn”, nhiều đại biểu có chung nhận định.

 

Ủng hộ kế hoạch phát hành 3 tỷ USD trái phiếu nêu trên, Phó Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội TP.HCM Trần Du Lịch cho rằng: “Việc làm này sẽ không làm mất cân đối nguồn ngoại tệ, lại tăng thời hạn trả nợ mà không làm gia tăng nợ quốc gia”.

Vân Tuyết

ductam