Nhiều dấu hiệu chưa bền vững của nền kinh tế

Ngày 8/6, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về Báo cáo đánh giá bổ sung tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2014; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển
Nhiều dấu hiệu chưa bền vững  của nền kinh tế

Ngày 8/6, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về Báo cáo đánh giá bổ sung tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2014; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2015.

IMG
Nhiều đại biểu Quốc hội đánh giá, chất lượng xuất khẩu của Việt Nam vẫn lạc hậu, chủ yếu là hàng sơ chế
Những dấu hiệu chưa bền vững của nền kinh tế
Tại Hội trường, nhiều đại biểu Quốc hội đã bày tỏ đồng tình với Báo cáo đánh giá bổ sung tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2014 của Chính phủ và Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế của Quốc hội. Các đại biểu này cho rằng, nền kinh tế nước ta đang có sự phục hồi, tuy nhiên chưa thực sự bền vững, chủ yếu là sự ứng phó thụ động, chú trọng tăng trưởng về số lượng, chưa thay đổi về chất lượng và sức cạnh tranh; cơ cấu và mô hình tăng trưởng chưa có những chuyển biến cơ bản sau 2 năm tái cơ cấu. 

IMG

Phát biểu trong Phiên thảo luận tại Hội trường chiều ngày 8/6, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh cho biết: “Chúng ta không nên phê phán nhiều về việc chú trọng thu hút các doanh nghiệp (DN) có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) bởi nền kinh tế của chúng ta đang cần họ. Nhiều quốc gia trên thế giới (kể cả các nước phát triển) tha thiết và mở cửa đón mời các DN này hơn chúng ta nhiều. Nếu chúng ta không mở cửa cho các DN FDI thì kinh tế chúng ta còn gặp khó khăn hơn nữa. Ví dụ như, Samsung đầu tư vào Thái Nguyên đã tạo công ăn việc làm cho tới 40.000 lao động, với mức lương bình quân từ 5 - 8 triệu đồng/người/tháng. Có thể khi các DN FDI đầu tư vào Việt Nam chưa chuyển giao được công nghệ nhưng đó vẫn là những cú hích cần thiết cho nền kinh tế. Tôi đồng tình với ý kiến của nhiều đại biểu rằng, chúng ta vẫn cần chú trọng phát triển DN trong nước, bởi các DN FDI muốn nhập nguyên liệu, sản phẩm hỗ trợ từ chính các nước sở tại chứ không phải đâu xa. Do đó, việc Quốc hội ngay trong Kỳ họp này đã có những quan tâm trong việc nghiên cứu và đưa công nghiệp hỗ trợ tiến tới ban hành thành văn bản pháp lý cao nhất là Luật đã tạo nền tảng để “lo” và hỗ trợ cho DN Việt Nam. Chúng tôi cũng muốn thông tin rộng tới DN rằng cơ hội đang đến, thách thức đang đến và các DN cần tận dụng cơ hội này”.

Đại biểu Huỳnh Nghĩa (Đoàn Đà Nẵng) liên tưởng: “Sự phục hồi hiện nay chủ yếu là do uống thuốc khỏe”. Đại biểu này dẫn chứng, hiện khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tăng trưởng nhanh, song khu vực trong nước lại ốm yếu. Quý I/2015, số lượng doanh nghiệp đóng cửa nhiều hơn cùng kỳ năm 2014. Chất lượng xuất khẩu vẫn lạc hậu, chủ yếu là hàng nông nghiệp sơ chế, còn nhập khẩu chủ yếu là máy móc. “Cơ cấu như vậy chỉ phục vụ cho nền kinh tế thụ động, khó tham gia chuỗi giá trị toàn cầu”, đại biểu Huỳnh Nghĩa nhận xét.
Bên cạnh đó, đại biểu Huỳnh Nghĩa cũng đề cập đến 2 cái “nợ” của nền kinh tế, đó là nợ xấu và nợ công. Theo ông Huỳnh Nghĩa, nợ xấu trong nền kinh tế đã lên đến hàng trăm ngàn tỷ đồng, đã bị Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng (VAMC) “bắt nhốt”, nhưng như thế nợ xấu vẫn còn nguyên và vẫn là gánh nặng của nền kinh tế. “Như vậy bao giờ doanh nghiệp, ngân hàng mới được giải phóng khỏi nợ xấu?”, ông Huỳnh Nghĩa đặt câu hỏi. Còn đối với nợ công đang ở mức độ cao, tỷ lệ giữa nghĩa vụ trả nợ và thu ngân sách đã vượt 25% và dự báo sẽ vượt 30% trong thời gian ngắn tới.
Ông Huỳnh Nghĩa mạnh dạn đề xuất giải pháp: Nợ xấu cần phải xử lý theo hướng thị trường, phải tư duy lại nợ xấu theo hướng “tiền tươi, thóc thật”, sòng phẳng và gắn với thị trường bất động sản để giải quyết triệt để và nhanh chóng số nợ này. Còn giải quyết nợ công không chỉ là Chính phủ giảm “đi vay” mà cần “thực hiện đầu tư chặt chẽ, đúng pháp luật và có tầm nhìn”. 
Đối với các gói hỗ trợ của Chính phủ được triển khai trong thời gian qua, đại biểu Nguyễn Thái Học (Đoàn Phú Yên) bày tỏ: “Chủ trương rất phù hợp với lòng dân, Quốc hội thảo luận rất hay, rất đúng, rất trúng, nhưng làm lại không trúng”.
Đại biểu này dẫn chứng, gói hỗ trợ 30.000 tỷ đồng cho người dân mua nhà sau thời gian dài triển khai chỉ giải ngân được 20%; rồi tới gói hỗ trợ 16.000 tỷ đồng đóng mới tàu thuyền cho người dân đánh bắt xa bờ chỉ mới giải ngân và đóng mới xong... 2 con tàu ở Bến Tre và Thừa Thiên Huế, và gần đây là thêm ở Ninh Thuận. Đại biểu Nguyễn Thái Học thẳng thắn nêu ý kiến: “Tôi đề nghị Nghị quyết phải nói đi đôi với làm và Chính phủ làm phải như nói”.
Cần tối đa xã hội hóa đầu tư xây dựng các khu, vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao
Đại biểu Nguyễn Cao Phúc (Đoàn Quảng Ngãi) cho rằng, tới đây, Việt Nam sẽ tham gia nhiều hiệp định thương mại tự do, lĩnh vực gặp khó khăn nhất chắc chắn vẫn là nông nghiệp, do trước đây vốn đã đạt hiệu quả thấp. Để tháo gỡ khó khăn cho ngành nông nghiệp, ông Phúc đề xuất, thời gian tới, cần đẩy mạnh tái cơ cấu ngành nông nghiệp, xúc tiến thương mại để tiêu thụ nông sản, phân phối phù hợp, khắc phục tình trạng nông dân bị ép giá.
Đại biểu Nguyễn Cao Sơn (Đoàn Hòa Bình) đề nghị Chính phủ bố trí kế hoạch vốn ngân sách trung ương (giai đoạn 2016 - 2020) hỗ trợ cho các doanh nghiệp có dự án đầu tư vào nông nghiệp nông thôn; có cơ chế liên kết kinh tế vùng cho nông nghiệp; chính sách ưu tiên tiền thuê đất cho doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp bằng không; đồng thời cần thực hiện tối đa xã hội hoá đầu tư xây dựng các khu và vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. 
Cùng chung quan điểm nêu trên, đại biểu Trần Ngọc Vinh (Đoàn Hải Phòng) cho rằng, Chính phủ cần ưu tiên hàng đầu cho công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, khắc phục bằng được tình trạng “được mùa, rớt giá”.
Bên cạnh đó, để thực hiện hoàn thành nhiệm vụ chỉ tiêu trong những tháng cuối năm 2015, đại biểu Nguyễn Cao Sơn đề nghị Chính phủ phân tích, đánh giá cụ thể hơn hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, để từ đó có giải pháp chỉ đạo đồng bộ, quyết liệt nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh; thực hiện ổn định các chính sách tiền lương, tiền bảo hiểm, tiền thuê đất, tiền đền bù, giải phóng mặt bằng, tạo niềm tin cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước yên tâm tiếp tục đầu tư lâu dài. Chính phủ cũng cần thực hiện đồng bộ, quyết liệt các giải pháp tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước; rà soát, bổ sung doanh nghiệp cần cổ phần hoá, bán hết phần vốn nhà nước, đặc biệt là một số công ty thuỷ điện lớn đầu tư từ nguồn ngân sách nhà nước để tạo nguồn vốn tái đầu tư.
IMG
Nhiều đại biểu Quốc hội đề nghị, những tháng cuối năm 2015, Chính phủ cần có giải pháp chỉ đạo đồng bộ, quyết liệt nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp
 Ảnh: LTT
“Đề nghị Chính phủ trình Quốc hội tiếp tục cho phát hành trái phiếu chính phủ giai đoạn 2016 - 2020 nhằm tăng cường các nguồn lực cho đầu tư phát triển, đặc biệt dành cho các công trình kết cấu hạ tầng giao thông, trong đó ưu tiên vùng Tây Bắc”, đại biểu Nguyễn Cao Sơn nhấn mạnh.
 T. Kiên

ngocthanh