Minh bạch giúp doanh nghiệp thành công hơn

“Vì sao doanh nghiệp minh bạch thành công hơn” là dẫn đề của Diễn đàn do Tổ chức Phát triển công nghiệp Liên hợp quốc (UNIDO) và Cơ quan Môi trường Liên hợp quốc (UNEP)
Minh bạch giúp doanh nghiệp thành công hơn

“Vì sao doanh nghiệp minh bạch thành công hơn” là dẫn đề của Diễn đàn do Tổ chức Phát triển công nghiệp Liên hợp quốc (UNIDO) và Cơ quan Môi trường Liên hợp quốc (UNEP) phối hợp với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức ngày 2/6, tại Hà Nội nhằm thảo luận để tìm ra giải pháp và  thúc đẩy doanh nghiệp phát triển bền vững.

IMG

Diễn đàn “Vì sao doanh nghiệp minh bạch thành công hơn” do Tổ chức Phát triển công nghiệp Liên hợp quốc và Cơ quan Môi trường Liên hợp quốc phối hợp với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam tổ chức ngày 2/6 tại Hà Nội 

 

Doanh nghiệp cần minh bạch

Phát biểu tại Diễn đàn, ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Tổng thư ký, Giám đốc Văn phòng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững của VCCI cho rằng, minh bạch trong doanh nghiệp là vấn đề đang nhận được nhiều quan tâm hiện nay và được xem là công cụ để phòng, chống tham nhũng hữu hiệu. Có thể nói, tham nhũng không loại trừ một quốc gia nào, kể cả những nước có nền kinh tế phát triển trên thế giới. Doanh nghiệp được nhìn nhận là bên cung tham nhũng, còn chính quyền là bên cầu tham nhũng. Việc nâng cao năng lực phòng, chống tham nhũng (đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng Bộ quy tắc ứng xử thông qua việc học tập kinh nghiệm phòng, chống tham nhũng từ những doanh nghiệp lớn là rất cần thiết.

 

Ông Nguyễn Quang Vinh cho rằng, thúc đẩy thực hiện liêm chính trong kinh doanh là cơ hội để doanh nghiệp cải thiện môi trường kinh doanh, giúp doanh nghiệp tăng năng suất lao động và nhận được sự tin cậy của đối tác, đồng thời người lao động sẽ gắn bó hơn với doanh nghiệp, từ đó góp phần tạo ra sự phát triển bền vững cho doanh nghiệp.

 

Theo ông Patrick Gilabert, Trưởng đại diện UNIDO tại Việt Nam, UNIDO luôn cam kết và ủng hộ 10 nguyên tắc của Tổ chức Hiệp ước toàn cầu nhằm thực hiện phát triển công nghiệp toàn diện và bền vững. Đây cũng là mục tiêu mà UNIDO luôn theo đuổi và hướng đến.

 

Cần chủ động xây dựng quy trình minh bạch

Theo ông Florian Beranek, chuyên gia cao cấp về trách nhiệm xã hội doanh nghiệp của UNIDO, mặc dù nhận thức được vai trò quan trọng của minh bạch trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, nhưng có không ít doanh nghiệp không biết bắt đầu từ đâu. Ông Florian Beranek cho biết, ISO26000 là Bộ tiêu chuẩn hướng dẫn tương đối toàn diện, nhấn mạnh phương pháp tiếp cận tổng hợp tới hoạt động của doanh nghiệp với 7 nguyên tắc, bao gồm: trách nhiệm giải trình, minh bạch, hành vi đạo đức, tôn trọng lợi ích của các bên liên quan, tôn trọng quy định của pháp luật, tôn trọng các tiêu chuẩn hành vi quốc tế, tôn trọng quyền con người. Trong đó, mỗi nguyên tắc đều có vai trò quan trọng tương đương nhau, tuy nhiên, có 1 nguyên tắc giữ vị trí nền tảng cho tất cả các nguyên tắc còn lại, đó chính là nguyên tắc “minh bạch”. Ông Florian Beranek cho rằng: “Không có minh bạch, sẽ rất khó để tuân theo 6 nguyên tắc còn lại. Không minh bạch, làm sao có thể có trách nhiệm giải trình, làm sao tuân thủ theo pháp luật quốc gia và quy định quốc tế, làm sao các bên liên quan có thể được tôn trọng? Bởi vậy, doanh nghiệp cần minh bạch trong hoạt động, trong phát triển, trong tiếp cận khách hàng và trong cạnh tranh trên thị trường”.

 

Về vấn đề này, chuyên gia của Tổ chức Hướng tới minh bạch tại Việt Nam – ông Phạm Ánh Dương cho rằng, thúc đẩy liêm chính và thực hành minh bạch là một thách thức lớn, cần có sự tham gia của các bên như Nhà nước (trong hoạch định chính sách), doanh nghiệp… Hiện không ít doanh nghiệp tỏ ra băn khoăn rằng: Nếu không hối lộ, “chạy dự án”, “đi đêm”… thì làm sao có việc làm, làm sao tồn tại và cạnh tranh được với các đối thủ khác? Tuy nhiên, cũng đã có không ít doanh nghiệp lo ngại rằng, tham nhũng sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của công ty mình. Nếu như doanh nghiệp là một nhà thầu cung cấp dịch vụ tư vấn giám sát, rất có thể xảy ra trường hợp nhân viên nhận hối lộ của nhà thầu để bỏ qua cho nhà thầu một hạng mục nào đấy, trong khi hạng mục này cần giám sát thực hiện theo đúng thiết kế. Và khi vụ việc này bị cơ quan thanh tra, báo chí phát hiện thì sẽ ảnh hưởng rất lớn đến uy tín của doanh nghiệp, cơ hội nhận hợp đồng mới vì thế cũng sẽ khó khăn hơn một khi đã rơi vào “danh sách đen” của các chủ đầu tư. Do đó, hơn ai hết, các doanh nghiệp phải tự chủ động xây dựng quy trình minh bạch, liêm chính và phòng, chống tham nhũng trong chính doanh nghiệp mình. Theo một khảo sát của Tổ chức Hướng tới minh bạch tại Việt Nam, 60% người dân sẵn sàng chi thêm cho doanh nghiệp có hoạt động minh bạch, liêm chính. 

 

Theo ông Phạm Ánh Dương, Chương trình liêm chính doanh nghiệp cần tiến hành theo 6 bước. Trước tiên là cam kết minh bạch, liêm chính phải từ cấp lãnh đạo. Và sau cam kết là đánh giá rủi ro giả thiết sẽ xảy ra khi vi phạm cam kết minh bạch và liêm chính. Định kỳ mỗi nhân viên trong doanh nghiệp sẽ ký cam kết hành xử theo nguyên tắc liêm chính 1 lần/năm, riêng bộ phận phụ trách đấu thầu mua sắm, nên tổ chức định kỳ là 6 tháng/lần (vì đây là lĩnh vực đòi hỏi tính liêm chính cao hơn). Các bước tiếp theo của Chương trình liêm chính doanh nghiệp, theo ông Phạm Ánh Dương là mỗi doanh nghiệp cần thiết kế, xây dựng chương trình liêm chính của riêng doanh nghiệp mình; triển khai thực hiện; giám sát quá trình thực hiện và cuối cùng là báo cáo kết quả thực hiện.

 

“Sẽ ngày càng có nhiều doanh nghiệp đi theo hướng minh bạch, liêm chính và nếu doanh nghiệp không tuân thủ thì tất yếu sẽ bị đào thải, nhất là trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng như hiện nay”, ông Phạm Ánh Dương nhấn mạnh.

Bài và ảnh: Trần Nam

ngocthanh