Luật hóa hoạt động đấu giá tài sản

Bộ Tư pháp đang khẩn trương hoàn thiện Luật Đấu giá tài sản để sớm trình Quốc hội cho ý kiến vào đầu tháng 11 tới.
Luật hóa hoạt động đấu giá tài sản

Bộ Tư pháp đang khẩn trương hoàn thiện Luật Đấu giá tài sản để sớm trình Quốc hội cho ý kiến vào đầu tháng 11 tới.

 

Hoạt động đấu giá tài sản hiện đang được thực hiện theo Nghị định số 17/2010/NĐ-CP (thay thế Nghị định số 05/2005/NĐ-CP), áp dụng đối với tài sản nhà nước, tài sản thi hành án, tài sản là tang vật, phương tiện vi phạm hành chính... nhằm bảo đảm cho việc xử lý các tài sản này được công khai, minh bạch, khách quan, giảm thiểu tiêu cực trong việc xử lý tài sản.
IMG
Vẫn còn tồn tại tình trạng “quân xanh, quân đỏ”, dìm giá trong các phiên đấu giá hiện nay
 Ảnh: NC st
Theo số liệu của Bộ Tư pháp, sau 4 năm thực hiện Nghị định số 17/2010/NĐ-CP, cả nước chỉ có 619 đấu giá viên/1.259 người được cấp chứng chỉ hành nghề đang làm việc tại 63 trung tâm dịch vụ bán đấu giá tài sản được thành lập tại cấp tỉnh và 190 doanh nghiệp đấu giá tài sản. Trong 4 năm qua, các tổ chức đấu giá tài sản đã ký 47.449 hợp đồng đấu giá (trong đó chỉ có 37 cuộc đấu giá tự nguyện, còn lại đều bắt buộc đấu giá theo quy định của các luật khác nhau như đấu giá quyền sử dụng đất; quyền thăm dò, khai thác khoáng sản; tài sản bị thu giữ...) với giá khởi điểm hơn 62.010 tỷ đồng, giá trị tài sản bán được khoảng 67.273 tỷ đồng, vượt 5.262 tỷ đồng so với giá khởi điểm.
“Chất lượng dịch vụ đấu giá tại các trung tâm nhìn chung chưa hiệu quả, còn tồn tại tình trạng “quân xanh, quân đỏ”, thông đồng, dìm giá trong các phiên đấu giá; chưa có cơ chế hữu hiệu kiểm soát việc đấu giá, nhất là đấu giá tài sản nhà nước. Đặc biệt, việc bàn giao tài sản cho người mua đối với tài sản thi hành án, tài sản giao dịch bảo đảm còn gặp rất nhiều khó khăn, dẫn đến tình trạng người mua được tài sản đấu giá chịu nhiều rủi ro, quyền lợi hợp pháp bị ảnh hưởng do không nhận được tài sản trúng đấu giá”, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường khẳng định.
Hoạt động đấu giá thiếu chuyên nghiệp, theo ông Hà Hùng Cường, có nhiều nguyên nhân, trong đó có nguyên nhân quan trọng nhất là số lượng trung tâm đấu giá tài sản thực sự tự chủ về tài chính, biên chế, tổ chức còn ít (12/63 trung tâm); trong khi đó có tới 46/63 trung tâm vẫn phải “sống” nhờ vào sự bao cấp từ ngân sách nhà nước và 5 trung tâm phải dựa hoàn toàn vào ngân sách nhà nước. Số lượng doanh nghiệp cung cấp dịch vụ đấu giá hoạt động theo Luật Doanh nghiệp mặc dù đã có sự phát triển đáng kể nhưng tổ chức và hoạt động còn chưa chuyên nghiệp, quy mô nhỏ, cơ sở vật chất yếu kém. “Trên thực tế chỉ có khoảng 20/190 doanh nghiệp thực chất hoạt động chuyên nghiệp về đấu giá tài sản, số còn lại chưa hề thực hiện phiên đấu giá nào”, ông Cường thông tin thêm.
Dự thảo Luật Đấu giá tài sản chỉ áp dụng đối với việc đấu giá tài sản mà pháp luật quy định phải bán thông qua đấu giá; tài sản do cá nhân, pháp nhân tự nguyện lựa chọn bán thông qua đấu giá. Và không áp dụng đối với việc đấu giá tài sản nhà nước ở nước ngoài và chứng khoán; đấu giá khoản nợ xấu và tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu thực hiện theo quy định của Chính phủ.
Không chỉ đồng tình với việc luật hóa hoạt động đấu giá tài sản, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, ông Nguyễn Đồng Tiến còn cho rằng, cần phải luật hóa cả hoạt động đấu giá nợ xấu, tài sản bảo đảm tiền vay của khoản nợ xấu do Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tính dụng (VAMC) thực hiện. 
“Nên thiết kế một chương riêng về hoạt động đấu giá của VAMC. Trong đó quy định đầy đủ trình tự, thủ tục, hồ sơ, giá khởi điểm, giám định tài sản… đấu giá nợ xấu và tài sản bảo đảm nợ xấu của các tổ chứ tín dụng nhằm bảo đảm tính độc lập, trung thực, công khai, minh bạch, khách quan; bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người có tài sản đấu giá, người tham gia đấu giá, người mua được tài sản đấu giá, tổ chức đấu giá tài sản, đấu giá viên”, ông Nguyễn Đồng Tiến đề xuất và cho rằng, chỉ có luật hóa hoạt động đấu giá của VAMC mới có thể xử lý được hàng trăm ngàn tỷ đồng nợ xấu đang được VAMC bất đắc dĩ nhận về cũng như các khoản nợ xấu và tài sản bảo đảm tiền vay của khoản nợ xấu được các tổ chức tín dụng nắm giữ. Không xử lý triệt để được nợ xấu, tài sản bảo đảm tiền vay của khoản nợ xấu thì nợ xấu vẫn là “cục máu đông” của nền kinh tế khiến nguồn vốn ngân hàng bơm ra nền kinh tế bị hạn chế.
Theo ông Nguyễn Văn Giàu, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội thì Luật Đấu giá tài sản không áp dụng đối với tài sản nhà nước ở nước ngoài và chứng khoán là phù hợp. “Tuy nhiên, cần phải cân nhắc bổ sung quy định về việc đấu giá các khoản nợ xấu và tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu vào Luật. Bởi trên thực tế thời gian vừa qua, việc xử lý nợ xấu, nhất là nợ xấu của các tổ chức tín dụng có nguyên nhân cơ bản là do vướng mắc từ các văn bản quy phạm pháp luật. Vì đấu giá nợ xấu và tài sản bảo đảm cho khoản nợ xấu được thực hiện bởi văn bản dưới luật nên hiệu lực và hiệu quả không cao”, ông Nguyễn Văn Giàu bình luận.
“Đúng là hoạt động đấu giá tài sản đã và đang xảy ra không ít hiện tượng tiêu cực như thông đồng, móc ngoặc, dìm giá, quân xanh, quân đỏ, “cò mồi”… nên cần phải luật hóa hoạt động này”, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu bày tỏ quan điểm đồng tình và ông cũng đề nghị, Ban soạn thảo cần phải nghiên cứu đề nghị của Ngân hàng Nhà nước, Ủy ban Kinh tế của Quốc hội về việc luật hóa cả hoạt động đấu giá nợ xấu, tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu do VAMC thực hiện.
H.T

ngocthanh