Hoàn thiện dự thảo Quy chế về sự tham gia của bên thứ ba trong đấu thầu các dự án ODA

Nhằm góp phần phát hiện, ngăn ngừa và xử lý kịp thời hành vi vi phạm pháp luật về đấu thầu trong các dự án ODA và vốn vay ưu đãi của Nhật Bản,
Hoàn thiện dự thảo Quy chế về sự tham gia  của bên thứ ba trong đấu thầu các dự án ODA

Nhằm góp phần phát hiện, ngăn ngừa và xử lý kịp thời hành vi vi phạm pháp luật về đấu thầu trong các dự án ODA và vốn vay ưu đãi của Nhật Bản, hiện Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang lấy ý kiến rộng rãi của dư luận, của các bộ, ngành và địa phương đối với dự thảo Quy chế về sự tham gia của bên thứ ba trong đấu thầu các dự án ODA và vốn vay ưu đãi của Nhật Bản.

 

Dự thảo Quy chế nêu rõ, tùy theo quy mô, tính chất từng gói thầu để quy định yêu cầu đối với bên thứ ba là cá nhân, nhưng phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện tối thiểu, gồm: có Chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu; có trình độ chuyên môn liên quan đến gói thầu; có trình độ ngoại ngữ đáp ứng yêu cầu; am hiểu các nội dung cụ thể tương ứng của gói thầu; có tối thiểu 4 năm kinh nghiệm liên tục làm các công việc liên quan trực tiếp đến hoạt động đấu thầu hoặc có tổng thời gian tối thiểu 5 năm làm các công việc liên quan trực tiếp đến hoạt động đấu thầu nhưng không liên tục hoặc đã trực tiếp tham gia lập, thẩm định hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu; đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất; thẩm định kết quả đánh giá hồ sơ quan tâm, kết quả đánh giá hồ sơ dự sơ tuyển, kết quả lựa chọn nhà thầu tối thiểu 5 gói thầu sử dụng vốn ODA hoặc vốn vay ưu đãi của Nhật Bản; đồng thời, không có mối quan hệ cha mẹ đẻ, cha mẹ vợ hoặc cha mẹ chồng, vợ hoặc chồng, con đẻ, con nuôi, con dâu, con rể, anh chị em ruột với người có thẩm quyền, người đứng đầu của chủ đầu tư, bên mời thầu, cá nhân trực tiếp tham gia tổ chức đấu thầu, thành viên của tổ chuyên gia.

 

Về việc lựa chọn bên thứ ba, theo dự thảo Quy chế thì có 2 cách thực hiện lựa chọn bên thứ ba trên cơ sở căn cứ vào nguồn vốn sử dụng, tính chất, quy mô của gói thầu. Cách thứ nhất là Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) thực hiện việc lựa chọn bên thứ ba trong trường hợp sử dụng nguồn vốn ODA, vốn vay ưu đãi của JICA. Cách thứ hai là người có thẩm quyền của dự án quyết định việc lựa chọn bên thứ ba trong trường hợp sử dụng vốn đối ứng (vốn nhà nước). Việc lựa chọn bên thứ ba phải được phê duyệt trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu.

 

Dự thảo Quy chế nêu rõ, việc lựa chọn bên thứ ba trong đấu thầu các dự án sử dụng nguồn vốn ODA, vốn vay ưu đãi của JICA thì phải thực hiện theo quy định của JICA. Trường hợp sử dụng vốn đối ứng (vốn nhà nước) thì việc lựa chọn bên thứ ba thực hiện theo quy định của Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13, Nghị định số 63/2014/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn về lựa chọn nhà thầu cung cấp dịch vụ tư vấn. Và trong mọi trường hợp, việc lựa chọn bên thứ ba phải được công khai giữa JICA, người có thẩm quyền, chủ đầu tư của dự án đó, đồng thời gửi đến Bộ Kế hoạch và Đầu tư để tổng hợp, theo dõi.

 

Dự thảo Quy chế quy định, trong quá trình lựa chọn nhà thầu, bên thứ ba tham gia vào các nội dung, gồm: chuẩn bị lựa chọn nhà thầu (lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu); tổ chức lựa chọn nhà thầu (phát hành hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu); đánh giá hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất (chất lượng báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất; thương thảo hợp đồng); thẩm định và phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu; hoàn thiện và ký kết hợp đồng (quá trình hoàn thiện hợp đồng, nội dung hợp đồng ký kết và việc tuân thủ các căn cứ pháp lý trong việc ký kết và thực hiện hợp đồng).

 

Về cách thức thực hiện, bên thứ ba tham gia vào quá trình lựa chọn nhà thầu theo một trong hai phương thức: tham gia thực hiện độc lập đối với các nội dung trong đấu thầu theo quy định; hoặc giám sát, theo dõi hoạt động đấu thầu trong việc tuân thủ quy định pháp luật về đấu thầu (thực hiện theo quy định tại Điều 126 của Nghị định số 63/2014/NĐ-CP). 

 

Trong quá trình thực hiện, bên thứ ba khuyến nghị bằng văn bản gửi chủ đầu tư, bên mời thầu nhằm mục đích đảm bảo tính tuân thủ của quá trình đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu (nếu cần). 

 

Đối với những hành vi không tuân thủ quy định của pháp luật về đấu thầu, bên thứ ba gửi báo cáo bằng văn bản tới người có thẩm quyền, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (Cục Quản lý đấu thầu) và JICA để có những biện pháp xử lý kịp thời. Bên thứ ba có trách nhiệm lập báo cáo kết quả lựa chọn nhà thầu, trong đó có nhận xét về tính tuân thủ của toàn bộ quá trình lựa chọn nhà thầu theo các nội dung công việc như nêu trên để gửi người có thẩm quyền, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (Cục Quản lý đấu thầu) và JICA.

 

Trong thời hạn tối đa 10 ngày kể từ ngày chủ đầu tư phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu, bên thứ ba lập báo cáo kết quả lựa chọn nhà thầu trong đó có nhận xét về tính tuân thủ của toàn bộ quá trình lựa chọn nhà thầu theo các nội dung công việc như nêu trên để gửi người có thẩm quyền, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (Cục Quản lý đấu thầu) và JICA để tổng hợp, theo dõi. Trường hợp có các ý kiến khác nhau giữa chủ đầu tư, Bộ Kế hoạch và Đầu tư hoặc JICA đối với báo cáo của bên thứ ba thì bên thứ ba có trách nhiệm rà soát, xem xét lại báo cáo của mình.

Bích Thảo

ngocthanh