Gập ghềnh đường đi của thông báo kết quả lựa chọn nhà thầu

(BĐT) - Thông báo kết quả lựa chọn nhà thầu (KQLCNT) không chỉ là việc nêu tên nhà thầu đáp ứng, nhà thầu bị loại, giá trúng thầu có cạnh tranh hay không, mà còn là khâu quan trọng để nhà thầu có thể nhìn nhận được tổng thể quá trình đánh giá hồ sơ dự thầu (HSDT) của bên mời thầu. 
Một bệnh viện lớn tại TP.HCM khi tổ chức lựa chọn nhà thầu cho gói thầu mua thuốc có giá trị hơn 30 tỷ đồng đã có cách thông báo KQLCNT… không giống ai. Ảnh minh họa: Internet
Một bệnh viện lớn tại TP.HCM khi tổ chức lựa chọn nhà thầu cho gói thầu mua thuốc có giá trị hơn 30 tỷ đồng đã có cách thông báo KQLCNT… không giống ai. Ảnh minh họa: Internet

Tuy nhiên, nhiều bên mời thầu thực hiện chưa nghiêm túc khâu quan trọng này, thậm chí phớt lờ quy định của pháp luật về đấu thầu. 

“Quên” thông báo kết quả đánh giá hồ sơ đề xuất kỹ thuật

Một bệnh viện lớn tại TP.HCM khi tổ chức lựa chọn nhà thầu cho gói thầu mua thuốc có giá trị hơn 30 tỷ đồng đã có cách thông báo KQLCNT… không giống ai. Đây là gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, phương thức một giai đoạn hai túi hồ sơ. Theo đó, sau khi có kết quả đánh giá hồ sơ đề xuất kỹ thuật (HSĐXKT), bên mời thầu thông báo đến các nhà thầu tham gia và công bố nhà thầu nào đáp ứng để bước vào vòng đánh giá hồ sơ đề xuất tài chính (HSĐXTC). Công bố này cũng nêu lý do cơ bản của các nhà thầu không vượt qua bước đánh giá HSĐXKT. Sau khi có kết quả đánh giá HSĐXTC, bên mời thầu công bố KQLCNT chung của gói thầu.

Tuy nhiên, phản ánh đến Báo Đấu thầu, các nhà thầu tham dự gói thầu nêu trên cho biết không nhận được thông báo kết quả đánh giá HSĐXKT. Sau khi các nhà thầu này tìm hiểu thông tin và thắc mắc thì Bên mời thầu mới gửi thông báo KQLCNT cho các nhà thầu tham dự. “Đùng một cái chúng tôi nhận được thông báo KQLCNT. Trước đó, HSĐXKT của chúng tôi được đánh giá như thế nào, không đáp ứng điểm nào là hoàn toàn mờ mịt. Chúng tôi quá bất ngờ trước những bước đánh giá HSDT của Bên mời thầu. Rõ ràng, với việc không gửi thông báo kết quả đánh giá HSĐXKT, chúng tôi cứ ngỡ như Bên mời thầu đang lựa chọn nhà thầu cho một gói thầu một giai đoạn một túi hồ sơ”, một nhà thầu than thở.

Vào cuộc tìm hiểu, Bên mời thầu khẳng định có gửi thông báo kết quả đánh giá HSĐXKT cho các nhà thầu. “Nếu các nhà thầu không nhận được thì chắc là do trục trặc chỗ nào đó thôi”, Bên mời thầu lý giải. Tuy nhiên, ngoài “lời khẳng định” đã gửi thông báo trên, Bên mời thầu không đưa ra được bằng chứng nào để chứng minh cho việc này. Cụ thể, Bên mời thầu không trích được dấu công văn đi, không có email gửi cho nhà thầu liên quan đến kết quả đánh giá HSĐXKT. Và quan trọng hơn, Bên mời thầu không thể cung cấp được thông báo này.

Hai câu chuyện nhức nhối

Có hai câu chuyện nhức nhối trong việc thông báo KQLCNT đang diễn ra trên thực tế. Đầu tiên, tại những gói thầu áp dụng phương thức lựa chọn nhà thầu một giai đoạn một túi hồ sơ, chính là “ỉm” KQLCNT, cố tình gửi KQLCNT thật chậm cho nhà thầu. Trong các trường hợp này, chỉ khi nhà thầu lên tiếng “đòi” KQLCNT thì bên mời thầu mới chịu công bố.

Gói thầu Mua sắm thiết bị tin học phục vụ giảng dạy và học tập trên địa bàn huyện Cái Bè 2018 (phê duyệt KQLCNT ngày 27/11/2018) và Gói thầu Mua sắm tài sản trang bị cho các trường của huyện Tân Phước (phê duyệt KQLCNT ngày 20/12/2018) do Công ty TNHH Thẩm định giá Chuẩn Việt làm bên mời thầu đều có tình trạng nhà thầu phải “đòi” KQLCNT. Các nhà thầu cho biết, vì không nhận được bất kỳ thông tin nào về kết quả của hai gói thầu này, liên hệ với Bên mời thầu thì mới nhận được KQLCNT. Theo dấu bưu điện, cả hai thông báo KQLCNT này được Công ty TNHH Thẩm định giá Chuẩn Việt chuyển phát nhanh ngày 8/1/2019.

Thứ hai, tại một số gói thầu áp dụng phương thức lựa chọn nhà thầu một giai đoạn hai túi hồ sơ, nhiều bên mời thầu lại cực kỳ vội vã trong việc thông báo kết quả đánh giá HSĐXKT so với thời điểm mở HSĐXTC. “Có nhiều gói thầu xây lắp quy mô lớn, bên mời thầu công bố kết quả đánh giá HSĐXKT chỉ cách thời điểm mở HSĐXTC vài tiếng đồng hồ. Nhận thấy quyền lợi hợp pháp của nhà thầu bị ảnh hưởng, chúng tôi đã lập tức có văn bản kiến nghị tạm dừng việc mở HSĐXTC”, một nhà thầu chia sẻ.

Tuy nhiên, đa số các kiến nghị này đều bị bên mời thầu phớt lờ. Việc mở HSĐXTC vẫn được bên mời thầu cấp tập tổ chức. Câu chuyện này đã diễn ra ở Tây Ninh, Vĩnh Long… Thậm chí, các bên mời thầu lợi dụng khoảng cách địa lý và tính chất giao nhận của bưu điện vào những ngày cuối tuần thường chậm hơn bình thường nên thường xuyên phát hành thông báo kết quả đánh giá HSĐXKT cũng như KQLCNT vào chiều thứ Sáu và mở HSĐXTC vào thứ Hai kế tiếp. Tình trạng nhà thầu chưa nhận được thông báo kết quả đánh giá HSĐXKT, chưa hiểu lý do bị loại thì bên mời thầu đã tiến hành mở HSĐXTC khá phổ biến hiện nay. Việc kiến nghị của nhà thầu trong trường hợp này thường “dồn nén” nhiều bức xúc là vì vậy.

Có một bên mời thầu đã bất chấp trả lời nhà thầu khi “om” thông báo KQLCNT, không gửi thông báo KQLCNT kịp thời cho nhà thầu là “dự thầu thì phải tự tìm hiểu thông tin về kết quả chúng tôi đã công bố trên báo”. Ngoài việc không coi trọng quyền lợi hợp pháp của nhà thầu liên quan đến gói thầu mà họ tham dự, bên mời thầu đã quá coi nhẹ trách nhiệm của mình khi được giao tổ chức lựa chọn nhà thầu. Bởi, ngoài việc công khai cho nhà thầu biết về KQLCNT, bên mời thầu còn phải làm tốt việc hoàn trả HSĐXTC cũng như các thủ tục trả, giải tỏa bảo đảm dự thầu đối với nhà thầu không trúng thầu.  

Văn Huyền